Αυξήσεις δαπανών για Υγεία, Παιδεία και ασφάλεια πολιτών

Αυξήσεις δαπανών στους τομείς της Υγείας, της Παιδείας και της Δημόσιας Τάξης
όσον αφορά την ενίσχυση της ασφάλειας των πολιτών, αλλά και δραστικές
περικοπές σε δεκάδες κατηγορίες δαπανών και «πάγωμα» άλλων, θα προβλέπει ο
προϋπολογισμός του 2000, ο οποίος δεν αποκλείεται να κατατεθεί στη Βουλή ακόμη
και στις 29 Σεπτεμβρίου, πολύ νωρίτερα απ’ ό,τι αρχικώς προβλεπόταν, με βάση
τις σχετικές οδηγίες που έχουν δοθεί στις υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου
του Κράτους από τον υφυπουργό Οικονομικών κ. Νίκο Χριστοδουλάκη.

Η ηγεσία του Οικονομικού Επιτελείου έχει δώσει τις σχετικές οδηγίες στις
αρμόδιες υπηρεσίες για την επίσπευση των διαδικασιών κατάρτισης του
προϋπολογισμού με τον οποίο, σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που έχουν δοθεί, θα
επιδιώκονται δύο στόχοι:

* Πρώτον, να εξασφαλισθεί η ομαλή είσοδος της χώρας στην Οικονομική και
Νομισματικη Ένωση την 1.1. 2001 με τη συνέχιση της πολιτικής δημοσιονομικής
πειθαρχίας. Στόχος είναι το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το 2000 να μειωθεί
περαιτέρω στο 1,7% του ΑΕΠ από 1,9% φέτος.

* Δεύτερον, εν όψει και των επερχόμενων βουλευτικών εκλογών, να αποσταλεί το
μήνυμα ότι ολοκληρώνεται η δημοσιονομική εξυγίανση που εφαρμόσθηκε τα
τελευταία χρόνια και ότι ήρθε η περίοδος για την ικανοποίηση, στο βαθμό που
αυτό είναι δυνατόν, κοινωνικών αναγκών σε κρίσιμους τομείς που επηρεάζουν και
καθορίζουν την καθημερινή ζωή των πολιτών.

Επανεξέταση δαπανών

Προκειμένου να ικανοποιηθούν αυτές οι δύο προτεραιότητες στην οικονομική
πολιτική που έχει θέσει η κυβέρνηση για το 2000, στο Γενικό Λογιστήριο του
Κράτους έχει ήδη ξεκινήσει η επανεξέταση από μηδενική βάση εκατοντάδων
κατηγοριών δαπανών. Όσες από αυτές διαπιστωθεί ότι είναι «χαμηλού κοινωνικού
οφέλους» θα περικοπούν και οι πόροι θα διατεθούν για αύξηση δαπανών στους
τομείς της Υγείας, της Παιδείας και της ασφάλειας, στους οποίους σκοπεύει να
δώσει έμφαση η κυβέρνηση. Ήδη, με βάση την επεξεργασία των στοιχείων, οι
αρμόδιες υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους εισηγούνται περικοπές
σε αρκετές κατηγορίες τέτοιων δαπανών με τις οποίες θα εξοικονομηθούν αρκετά
δισεκατομμύρια δραχμές.

Μέσω της αναδιανομής των πιστώσεων θα επιδιωχθεί η αύξηση των δαπανών του νέου
προϋπολογισμού για Υγεία και Παιδεία σε ποσοστό που θα ανέρχεται στο 10% σε
σχέση με φέτος και θα εξασφαλισθούν παράλληλα σημαντικές πιστώσεις που θα
δοθούν στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης για την ενίσχυση και στήριξη της πολιτικής
ασφάλειας των πολιτών.

Ο νέος προϋπολογισμός

Οι υπόλοιπες κατηγορίες δαπανών θα είναι είτε παγωμένες στα φετινά επίπεδα
είτε θα προβλέπεται πολύ μικρή αύξησή τους. Έτσι, σύμφωνα με πληροφορίες, ο
νέος προϋπολογισμός θα προβλέπει:

* Αύξηση του συνόλου των δαπανών (μαζί με τους τόκους, αλλά χωρίς τα
χρεολύσια) γύρω στο 5%. Έτσι το ύψος των δαπανών του θα διαμορφωθεί περίπου
στα 11,6 τρισεκατομμύρια δραχμές από 11,1 τρισεκατομμύρια δραχμές φέτος.

* Αύξηση των πρωτογενών δαπανών (δεν περιλαμβάνονται οι τόκοι) κατά 4%,
γεγονός που σημαίνει ότι οι δαπάνες αυτές θα διαμορφωθούν το 2000 στα 8,1
τρισ. δρχ. από 7,8 τρισ. δρχ. που προβλέπεται να είναι φέτος.

* Πάγωμα των συνολικού κονδυλίου δαπανών για επιχορηγήσεις στους φορείς του
Δημοσίου (ασφαλιστικά ταμεία κ.ά.). Αυτό σημαίνει ότι σε πραγματικούς όρους οι
επιχορηγήσεις θα είναι μειωμένες συγκριτικά με φέτος λόγω της αύξησης του πληθωρισμού.

* Εισοδηματικη πολιτική που θα προβλέπει αυξήσεις στους μισθούς των δημοσίων
υπαλλήλων γύρω στο 2% με προβλεπόμενο πληθωρισμό για το 2000 στο 1,5%. Πάντως
το συνολικό κονδύλιο μισθοδοσίας του προϋπολογισμού θα είναι αυξημένο σε
υψηλότερα επίπεδα καθώς στην εισοδηματική πολιτική θα πρέπει να
συνυπολογισθούν οι αυξήσεις δαπανών λόγω χρονοεπιδομάτων, οι νέες προσλήψεις
στο Δημόσιο κ.ά..

* Καταναλωτικές δαπάνες (φως, νερό, τηλέφωνο κ.α.), οι οποίες θα είναι
παγωμένες στα φετινά επίπεδα. Στην εγκύκλιο γα την κατάρτισή του προβλέπεται
ότι η αύξηση των καταναλωτικών δαπανών δεν θα υπερβεί το 2% σε σχέση με φέτος.
Όμως από τη μέχρι τώρα πορεία κατάρτισης του προϋπολογισμού προκύπτει ότι οι
δαπάνες αυτές θα είναι καθηλωμένες στα φετινά επίπεδα.

* Δαπάνες για τόκους σε επίπεδα χαμηλότερα από τα φετινά. Στον προϋπολογισμό
θα προβλέπεται ότι οι δαπάνες για τόκους θα περιορισθούν το 2000 στα 3,200
τρισεκατομμύρια δραχμές έναντι 3,350 τρισ. δρχ. που προβλέπεται να
διαμορφωθούν φέτος. Η μείωση των δαπανών αυτών, σύμφωνα με τους σχεδιασμούς
που γίνονται στο Γενικό Λογιστήριο, θα είναι αποτέλεσμα της αναδιάρθρωσης και
επιμήκυνσης του δημοσίου χρέους που έχει συντελεστεί τα τελευταία χρόνια.

Στον προϋπολογισμό θα προβλέπονται και οι αυξήσεις που σχεδιάζει να δώσει η
κυβέρνηση στις αγροτικές συντάξεις καθώς και σε βοηθήματα που λαμβάνουν
ασθενέστερες οικονομικά ομάδες του πληθυσμού, όπως το Επίδομα Κοινωνικής
Αλληλεγγύης (ΕΚΑ) που χορηγείται στους χαμηλοσυνταξιούχους.

Οι σχετικές αποφάσεις για το ύψος των αυξήσεων αυτών θα ληφθούν μέσα στο
επόμενο δεκαήμερο σε σύσκεψη του Πρωθυπουργού με τον υπουργό Εθνικής
Οικονομίας και Οικονομικών κ. Γιάννο Παπαντωνίου, στην οποία θα προσδιορισθούν
και οι άξονες των εξαγγελιών που θα κάνει ο Πρωθυπουργός στην ομιλία του από
το βήμα της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης στις 4 Σεπτεμβρίου.

Τα κονδύλια των υπουργείων

Όσον αφορά το ύψος των δαπανών που θα προβλέπει ο προϋπολογισμός ανά
υπουργείο, αναμένεται να οριστικοποιηθούν έως το τέλος Αυγούστου. Μέχρι τότε,
ο κ. Χριστοδουλάκης θα συναντηθεί με τους υπουργούς των κυριότερων υπουργείων
(Παιδείας, Υγείας, Άμυνας, Γεωργίας, Δημόσιας Τάξης, Δημόσιας Διοίκησης κ.ά.)
προκειμένου να συζητηθούν οι προτάσεις που έχουν υποβάλει στο Γενικό
Λογιστήριο του Κράτους για την αύξηση των πιστώσεων στους τομείς τους οποίους
εποπτεύουν. Όμως, στα περισσότερα υπουργεία δεν πρόκειται να γίνουν σημαντικές
αλλαγές από το ύψος των κονδυλίων το οποίο έχει ήδη αποφασίσει να διαθέσει το
υπουργείο Οικονομικών για το επόμενο έτος.

Τα έσοδα

Στην πλευρά των εσόδων, ο νέος προϋπολογισμός αναμένεται να προβλέπει αύξησή
τους γύρω στο 4%. Ακόμη, όμως, δεν έχει προσδιορισθεί το ύψος στο οποίο θα
ανέλθουν τα έσοδα, καθώς δεν μπορεί να προβλεφθεί με ακρίβεια ακόμη πού θα
κλείσουν φέτος. Η αύξηση των εσόδων θα προέλθει από τη φυσιολογική αύξησή
τους, καθώς και από την αύξηση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), ενώ ­
όπως έχει δεσμευθεί η κυβέρνηση ­ στον προϋπολογισμό του 2000 δεν θα υπάρχουν
νέες φορολογίες ούτε αύξηση των φόρων.

Αντίθετα, θα προβλέπεται απώλεια εσόδων 180-200 δισ. δραχμών που θα προέλθουν
από το πακέτο των φορολογικών ελαφρύνσεων που θα δοθούν το 2000 στους
μισθωτούς και τους συνταξιούχους. Οι ελαφρύνσεις αυτές, που θα προβλέπονται
στο νέο φορολογικό νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στις αρχές Σεπτεμβρίου στη
Βουλή, θα αφορούν την αύξηση του αφορολόγητου ποσού για τους μισθωτούς και
τους συνταξιούχους στα 2 εκατομμύρια δραχμές, από 1,355 εκατ. δρχ. και για
τους υπόλοιπους φορολογουμένους στα 1,7 εκατ. δρχ., από 1,055 εκατ. δρχ.
Επίσης, θα προβλέπεται η αύξηση κατά 10.000 δρχ. των μειώσεων φόρου, ανάλογα
με τον αριθμό των παιδιών του φορολογουμένου, καθώς και η αύξηση του
αφορολόγητου ορίου για τον υπολογισμό του τεκμαρτού εισοδήματος από
ιδιοκατοίκηση, από 150 εκατ. δρχ. σήμερα κατά 25 εκατ. δρχ. επιπλέον για κάθε παιδί.

Όσον αφορά τα αρχικά σενάρια για ριζική αλλαγή της κλίμακας φορολογίας
εισοδήματος, φαίνεται ότι εγκαταλείπονται και ότι οι όποιες αλλαγές θα είναι
περιορισμένες και θα αφορούν τις αναπροσαρμογές, που ούτως ή άλλως πρέπει να
γίνουν στα χαμηλά κλιμάκια εισοδήματος λόγω της αύξησης του αφορολόγητου ποσού.

Παράλληλα, δεν πρόκειται να γίνει καμία αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού των
τεκμηρίων διαβίωσης Ι.Χ. αυτοκινήτων και σκαφών αναψυχής.

Η κατάργηση των αντικειμενικών κριτηρίων φορολόγησης για τους μικρομεσαίους
επιχειρηματίες και η αντικατάστασή τους με ένα σύστημα προσδιορισμού του
εισοδήματος με βάση τα δεδομένα των βιβλίων, σε συνδυασμό με το ύψος των
λειτουργικών δαπανών της επιχείρησης, λαμβάνοντας υπόψη και τον μοναδικό
συντελεστή καθαρού κέρδους, θα ισχύσει από το 2000.

Για τη φορολόγηση των προσωπικών εταιρειών εξετάζεται η μείωση του φορολογικού
συντελεστή από 35% στο 30% ή ακόμη και στο 25%.

Πάντως, δεν έχει αποκλεισθεί ακόμη και το ενδεχόμενο να αλλάξει ριζικά ο
τρόπος φορολόγησης των προσωπικών εταιρειών και να καταρτισθεί ειδική κλίμακα
και φορολογικοί συντελεστές, ανάλογα με το ύψος των κερδών τους.

Όσον αφορά, όμως, τις μειώσεις φόρων για τις επιχειρήσεις, αυτές αναβλήθηκαν
οριστικά για το 2001. Το 2000 θα συνεχισθεί το φορολογικό καθεστώς που ισχύει
και σήμερα, καθώς κρίθηκε ότι ο προϋπολογισμός δεν αντέχει μεγαλύτερες
απώλειες εσόδων από τα 200 δισ. δρχ..

Στο ποσόν αυτό προβλέπεται να ανέλθουν οι απώλειες εσόδων που θα προκληθούν
στον προϋπολογισμό του 2000 από τις φοροελαφρύνσεις στα χαμηλά και μεσαία
εισοδήματα. Το κόστος των φοροελαφρύνσεων για τις επιχειρήσεις που θα ισχύσουν
από το 2001, σύμφωνα με τους σχεδιασμούς που γίνονται στο υπουργείο
Οικονομικών, θα ανέλθει στα 100 δισ. δρχ.