ΠΡΟΣΩΠΑ Συνδικαλισμός και «νέα οικονομία»

Στη Σίλικον Βάλεϋ, οι συνδικαλιστές είναι περίπου όσοι και οι γραφομηχανές·
εκεί είναι ωστόσο που η Έιμυ Ντην μηχανεύεται την αναγέννηση του αμερικανικού
συνδικαλιστικού κινήματος.

Έιμυ Ντην. «Δον Κιχώτης» του αμερικανικού συνδικαλισμού

Πριν από σαράντα χρόνια, ένας Αμερικανός εργαζόμενος στους τέσσερις ήταν
συνδικαλισμένος. Σήμερα η αναλογία πλησιάζει τον ένα στους επτά. Αλλά η
36χρονη Έιμυ Ντην, ο «Δον Κιχώτης του αμερικανικού συνδικαλισμού», σύμφωνα με
το βρετανικό περιοδικό «Εκόνομιστ», αισιοδοξεί να σταματήσει αυτή την καθοδική πορεία.

Πτυχιούχος Κοινωνιολογίας και Οικονομικών, η Ντην θα είχε γίνει διδάκτορας, αν
δεν την είχε γοητεύσει ο συνδικαλισμός. Όταν ανέλαβε επικεφαλής του Εργατικού
Συμβουλίου του Σάουθ Μπέυ, αυτό ήταν σχεδόν έτοιμο να κλείσει. Σήμερα σφύζει
από δραστηριότητα. Πέρυσι, ο υποψήφιός του κέρδισε τον υποψήφιο των εργοδοτών
σε μια ανελέητη μάχη για μια έδρα στο δημοτικό συμβούλιο του Σαν Χοσέ ­
«Αντιμετώπισα τον μεγαλύτερο πολιτικό μηχανισμό της κοιλάδας», δικαιολογήθηκε
ο ηττημένος. Η Ντην κατάφερε επίσης να επιβάλει στην πόλη του Σαν Χοσέ την
υιοθέτηση ενός «αξιοπρεπούς βασικού μισθού» για όλους τους εξωτερικούς
συνεργάτες του δήμου. Σήμερα, στην πόλη αυτή της Καλιφόρνιας ο βασικός μισθός
είναι ο υψηλότερος στις ΗΠΑ.

Πριν από τρία χρόνια, ο Τζων Σουήνυ, πρόεδρος της AFL-CIO (Αμερικανική
Ομοσπονδία Εργασίας-Συνέδριο Βιομηχανικών Οργανώσεων), διόρισε την Έιμυ Ντην
επικεφαλής μιας επιτροπής για το μέλλον του συνδικαλιστικού κινήματος. Εκείνη
ξεκίνησε από τη διαπίστωση ότι τα συνδικάτα έχουν παραμείνει σ’ έναν κόσμο
στον οποίο οι επιχειρήσεις έχουν κάθετη δομή, δεν θέλουν νεωτερισμούς και
είναι προσανατολισμένες στη διά βίου απασχόληση. Στην εποχή μας όμως
σχηματίζονται δίκτυα με οριζόντια δομή, οι νεωτερισμοί είναι συνεχείς και,
στην Καλιφόρνια για παράδειγμα, κοιτίδα της «νέας οικονομίας», η μέση διάρκεια
μιας απασχόλησης είναι τα τρία χρόνια.

Παραδόξως η Ντην αισιοδοξεί πως το μείζον χαρακτηριστικό της νέας οικονομίας ­
η εμμονή στην ευελιξία ­ θα αποδειχθεί ευλογία για τα συνδικάτα. Πιστεύει πως,
στον βαθμό που οι επιχειρήσεις γίνονται πιο ευέλικτες, οι εργαζόμενοι θα
υποχρεωθούν να αναζητούν αλλού την ασφάλεια ­ σε συνδικαλιστικές οργανώσεις
όπως η Together@Work που η Ντην ίδρυσε πριν από δύο μήνες. Στον 19ο αιώνα,
υπογραμμίζει, ορισμένα συνδικάτα είχαν καταφέρει να ελέγχουν την προσφορά
εργασίας ­ όταν χρειαζόσουν έναν ξυλουργό, έπρεπε να απευθυνθείς στο
συνδικάτο. Σήμερα, σε ορισμένους τομείς της νέας οικονομίας, κυρίως στο
Χόλλυγουντ, τα συνδικάτα αποκτούν και πάλι αυτό τον ρόλο. Ένα ρόλο που,
σύμφωνα με την Έιμυ Ντην, πρέπει να γίνει ο κανόνας στο συνδικαλιστικό κίνημα.