ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Τριγμοί στην Ισλαμική Επανάσταση

Οι συνεχείς διαδηλώσεις που πραγματοποιούνται τις τελευταίες ημέρες στην
Τεχεράνη από αγανακτισμένους φοιτητές, αποτελούν καμπή στην ιστορία του
καθεστώτος της Ισλαμικής Επανάστασης.

Τεχεράνη, αντιδιαδήλωση. Φανατικοί ισλαμιστές με πορτρέτα του Αγιατολάχ Χαμενεΐ απαντούν στους φοιτητές

Θα έχει και σημαντικές επιπτώσεις στην πολιτική σταδιοδρομία του προέδρου
Χαταμί, ο οποίος έδειξε στην αρχή να υποστηρίζει τα αιτήματα των φοιτητών. Αν
και το αρχικό αίτημα των Ιρανών φοιτητών ήταν αυτό της ελευθερίας του Τύπου,
είναι ξεκάθαρο πως οι διαδηλώσεις αποτελούν το αποκορύφωμα πολύχρονης
καταπίεσης, που εκφράστηκε με την έκρηξη των φοιτητών.

Η Ισλαμική Επανάσταση μπορεί να επικαλεστεί την επιτυχία της να καταπολεμήσει
τον αναλφαβητισμό, καθώς και να πετύχει μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών στα
κοινά, αλλά δεν κατόρθωσε να προσφέρει εκσυγχρονισμό, κοινωνικές και
οικονομικές μεταρρυθμίσεις που ζητούν οι νέοι.

Η ανεργία είναι από τα σημαντικά προβλήματα του Ιράν όσο και οι σοβαρές
απαγορεύσεις του αυστηρού ισλαμικού συστήματος. Έτσι απαγορεύονται οι ντίσκο,
όπως και οι δορυφορικές κεραίες. Και φυσικά, εκεί όπου η αυστηρότητα
εξαντλείται είναι στην ενδυμασία των γυναικών.

Αυτές είναι μερικές αιτίες που οδήγησαν στην εκλογή του Χαταμί, πριν από δύο
χρόνια. Σ’ αυτόν είχαν εναποτεθεί όλες οι ελπίδες για μεταρρυθμίσεις. Παρόλο
που εξακολουθεί να είναι εξαιρετικά δημοφιλής, οι οπαδοί του όμως είναι
δυσαρεστημένοι επειδή δεν κατόρθωσε να αποδεσμευτεί από τον ασφυκτικό κλοιό
των σκληροπυρηνικών μουλάδων, που καθημερινά βάζουν εμπόδια στην προώθηση νεωτερισμών.

Το κλείσιμο μιας εφημερίδας που προσπαθούσε να στηρίξει το μεταρρυθμιστικό
έργο του Χαταμί, είναι το τελευταίο κεφάλαιο σε μια εκστρατεία που έχει στόχο
να αποδυναμώσει τους οπαδούς του προέδρου.

Και πολύ γρήγορα ο Χαταμί εξαναγκάστηκε να αντιμετωπίσει το βίαιο φοιτητικό
ξέσπασμα με μεγάλη επιφύλαξη. Επειδή γνωρίζει καλά πως αν η κατάσταση ξεφύγει
από τον έλεγχό του, τότε θα κατηγορηθεί από το σκληροπυρηνικό ιερατείο πως το
φταίξιμο είναι όλο δικό του και των συνεργατών του.

Ανήκει στις ικανότητες και τη θέληση του προέδρου του Ιράν, πάντως, να
εκμεταλλευτεί την τωρινή κατάσταση, αν και στη διάρκεια της θητείας του οι
σκληροπυρηνικοί δημιουργούν συνεχείς κρίσεις, όλο και πιο έντονες, με στόχο να
τον υποχρεώσουν να εγκαταλείψει τα σχέδιά του.

Αυτή τη φορά η φοιτητική εξέγερση είχε αφορμή το κλείσιμο μιας φιλο-Χαταμικής
εφημερίδας, της «Σαλάμ». Διώξεις όμως έχουν γνωρίσει και εξέχοντες
φιλο-Χαταμικοί δημοσιογράφοι, στους οποίους περιλαμβάνεται ο επικεφαλής του
επίσημου ειδησεογραφικού πρακτορείου ΙΡΝΑ, που έχει συλληφθεί και φυλακιστεί.

Η τελευταία κρίση όμως έδειξε πως οι νεαροί Ιρανοί βρίσκονται σε οριακό
σημείο, ζητώντας τις πολυπόθητες μεταρρυθμίσεις.

Ένα καθεστώς που αυταρχικά αρνείται στους πολίτες του στοιχειώδεις ελευθερίες,
με πρόφαση τον θείο νόμο, κινδυνεύει να αποσταθεροποιηθεί ανά πάσα στιγμή.

Δεν θα πρέπει πάντως να αγνοηθεί ο αποφασιστικός ρόλος που έπαιξαν οι Ιρανοί
φοιτητές στην Ισλαμική Επανάσταση του 1979.