Πρόσθετα έσοδα 550 δισ. από φόρους το 2000

Συγκράτηση του ρυθμού αύξησης των δαπανών του Δημοσίου στο 4% και επιπλέον
έσοδα 550 δισ. χωρίς αυξήσεις φόρων θα προβλέπει ο προϋπολογισμός του 2000,
που θα συνεχίζει την αυστηρή οικονομική πολιτική

Με επίκεντρο την περαιτέρω συμπίεση των δαπανών του Δημοσίου και την
σταθερότητα του φορολογικού περιβάλλοντος, το οικονομικό επιτελείο ξεκινά την
κατάρτιση του νέου προϋπολογισμού, ο οποίος έχει ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς θα
συνοδεύει την αίτηση της χώρας για ένταξη στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση.

Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας όλοι συμφωνούν ότι ο νέος προϋπολογισμός θα
πρέπει να δώσει το στίγμα της αυστηρής προσήλωσης στη δημοσιονομική εξυγίανση
και να καθιστά ακόμα πιο αξιόπιστη την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης,
στέλνοντας μηνύματα συνέπειας και σταθερότητας προς όλες τις κατευθύνσεις.
Όπως τόνιζε χαρακτηριστικά στέλεχος του οικονομικού επιτελείου: «Ο
προϋπολογισμός του 2000 θα συνεχίζει τη γραμμή της απελευθέρωσης της
οικονομίας από τον βραχνά των ελλειμμάτων και του χρέους και θα περιορίζει τη
δημόσια κατανάλωση, δίνοντας νέα ώθηση στην αναπτυξιακή προοπτική της χώρας».
Ο κεντρικός άξονας γύρω από τον οποίο θα στραφεί η διαμόρφωση των μεγεθών του
νέου προϋπολογισμού συνίσταται στη συγκράτηση του ελλείμματος της γενικής
κυβέρνησης στο 1,7% του ΑΕΠ ή και χαμηλότερα από 1,9% του ΑΕΠ που αναμένεται
να είναι φέτος. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει το έλλειμμα να μειωθεί τουλάχιστον
στα 682 δισ. δρχ. από 735 δισ. δρχ. το 1999. Σύμφωνα με πληροφορίες, τα
σενάρια που επεξεργάζονται οι αρμόδιοι παράγοντες των Οικονομικών υπουργείων
προβλέπουν ότι:

* Ο ρυθμός αύξησης των δαπανών του τακτικού προϋπολογισμού θα
επιβραδυνθεί ακόμη περισσότερο και θα κινηθεί στο 4%, από 4,5% που είναι φέτος.

* Τα έσοδα θα αυξηθούν με ρυθμό γύρω στο 5,1% από 6,1% φέτος, καθώς θα
διατεθούν από το πλεόνασμα 200 δισ. δρχ. για τις φορολογικές ελαφρύνσεις. Ο
ρυθμός αυτός σημαίνει ότι θα υπάρξουν επιπλέον έσοδα στον προϋπολογισμό, ύψους
550 δισ. δρχ., τα οποία, όπως επισημαίνουν στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας,
θα προέλθουν από τη φυσιολογική αύξηση των εσόδων λόγω της ενίσχυσης της
οικονομικής δραστηριότητας.

* Το πρωτογενές πλεόνασμα θα διαμορφωθεί στα 2,6 τρισ. δρχ. από 2,5
τρισ. δρχ. φέτος, αλλά ως ποσοστό του ΑΕΠ θα περιορισθεί στο 6,6% από 6,8% φέτος.

Το σχέδιο του οικονομικού επιτελείου για τον νέο προϋπολογισμό προβλέπει ότι η
εξοικονόμηση πόρων, που είναι απαραίτητη για τη δημοσιονομική προσαρμογή, θα
προέλθει από τον περιορισμό των πρωτογενών δαπανών του Δημοσίου και όχι από
την αύξηση των υφιστάμενων φόρων ή επιβολή νέων.

Επιτόκια

Μόνο από τη μείωση των επιτοκίων του Δημοσίου εκτιμάται ότι θα εξοικονομηθούν
περίπου 200 δισ. δρχ. στον νέο προϋπολογισμό, ενώ με τη θέσπιση του πλαφόν 2%
στις δαπάνες των υπουργείων και των φορέων που χρηματοδοτούνται από το Δημόσιο
θα συμπιεσθούν ακόμη περισσότερο οι καταναλωτικές και λειτουργικές δαπάνες του
δημόσιου τομέα.

Επίσης βαθιά ανάσα στον νέο προϋπολογισμό θα δώσει και η αποκλιμάκωση του
πληθωρισμού, καθώς θα περιορίσει τις δαπάνες μισθοδοσίας προσωπικού λόγω
μικρότερων αυξήσεων στους μισθούς και τις συντάξεις. Πάντως, παράγοντες του
οικονομικού επιτελείου υπογραμμίζουν ότι η εισοδηματική πολιτική του επόμενου
έτους θα καλύπτει το ποσοστό μεταβολής του πληθωρισμού, δηλαδή οι αυξήσεις
στις αποδοχές των δημόσιων υπάλληλων και συνταξιούχων θα είναι γύρω στο 2%.

Στόχος της αυστηρής πολιτικής δαπανών, που θα εφαρμοσθεί το 2000, είναι η
συγκράτηση της δημόσιας κατανάλωσης έτσι ώστε να παρουσιάσει το επόμενο έτος
αρνητικό ρυθμό αύξησης κατά 0,8%.

Παράλληλα, εκτιμάται ότι θα υπάρξει σημαντική ελάφρυνση των δαπανών του
προϋπολογισμού από την πρόοδο στην εφαρμογή του προγράμματος εξυγίανσης των
ζημιογόνων δημοσίων επιχειρήσεων, πράγμα που θα έχει αποτέλεσμα την
εξοικονόμηση πόρων από τον περιορισμό των κονδυλίων που αφορούν επιχορηγήσεις
και επιδοτήσεις στις ΔΕΚΟ προς κάλυψη των ταμειακών τους αναγκών.

Ασφαλιστικός

Τα στελέχη του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας αποδίδουν ιδιαίτερη βαρύτητα στην
εξυγίανση των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης που αποτελούν βαρίδι στη
δημοσιονομική προσαρμογή, καθώς τα ελλείμματα και τα υπέρογκα χρέη τους
δυσχεραίνουν την ικανοποίηση των δημοσιονομικών κριτηρίων που θέτει η ΟΝΕ και
κάνουν λόγο για ανάγκη βαθιών τόμων στην διάρθρωση του συστήματος κοινωνικής
ασφάλισης.

Μάλιστα υπογραμμίζουν ότι αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα η κατάσταση των
ασφαλιστικών ταμείων θα επιδεινώνεται συνεχώς τα επόμενα χρόνια και ο κρατικός
προϋπολογισμός θα φορτώνεται νέα βάρη προκειμένου να χρηματοδοτεί τις μαύρες
τρύπες του συστήματος.

Η πολιτική εσόδων που θα ακολουθηθεί το 2000 θα στηρίζεται όχι στη λήψη νέων
φορολογικών μέτρων, αλλά στον εκσυγχρονισμό του ισχύοντος φορολογικού
συστήματος και στον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Όπως έλεγε παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών, «ο νέος προϋπολογισμός δεν
θα προβλέπει καμιά αλλαγή στους φόρους πέραν των ελαφρύνσεων στα χαμηλά και
μεσαία εισοδήματα, στο πλαίσιο της φορολογικής μεταρρύθμισης».

Το οικονομικό επιτελείο προβλέπει ότι με την ολοκλήρωση του προγράμματος TAXIS
και την αναδιάρθρωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού, τα φορολογικά έσοδα θα
ενισχυθούν σημαντικά, καθώς θα καταστεί δυνατή η σύλληψη της φορολογητέας ύλης
διά της ηλεκτρονικής παρακολούθησης των δραστηριοτήτων των φορολογούμενων, ενώ
ταυτόχρονα θα επιταχυνθούν οι διαδικασίες είσπραξης των ληξιπρόθεσμων χρεών
προς το Δημόσιο.

Τονωτική ένεση για τα φορολογικά έσοδα θα αποτελέσουν και οι αυξήσεις στις
αντικειμενικές τιμές των ακινήτων, οι οποίες κατά πάσα πιθανότητα θα ισχύσουν
από την 1η Ιανουαρίου του 2000 και θα έχουν αποτέλεσμα την είσπραξη των
πρόσθετων εσόδων από τους φόρους στις αγοραπωλησίες ακινήτων, τις γονικές
παροχές, δωρεές και κληρονομιές, από τον φόρο ιδιοκατοίκησης και Μεγάλης
Ακίνητης Περιουσίας, καθώς και από τη φορολόγηση των ενοικίων.

Οι συντηρητικές προβλέψεις για την πορεία των εσόδων του νέου προϋπολογισμού
είναι απόρροια και του γεγονότος ότι τον επόμενο χρόνο θα υπάρξουν απώλειες
200 δισ. δρχ. από τις αλλαγές στο σύστημα φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων.

Δημόσιο χρέος

Σχετικά με την εξέλιξη του δημόσιου χρέους ο προϋπολογισμός θα προβλέπει
περαιτέρω μείωσή του ως ποσοστό του ΑΕΠ στο 102,5% από 105,3% που αναμένεται
να διαμορφωθεί φέτος.

Η συμπίεση του χρέους εκτιμάται ότι θα προέλθει από:

* Την εξασφάλιση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων.

* Την επιτάχυνση του ρυθμού οικονομικής ανάπτυξης που συμβάλλει στη
μείωση του λόγου ως προς το ΑΕΠ.

* Την είσπραξη εσόδων από τις αποκρατικοποιήσεις δημοσίων επιχειρήσεων
και οργανισμών που θα μπουν στο νέο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων. Ορισμένα
στελέχη του οικονομικού επιτελείου μιλούν για νέα πακέτα πώλησης μετοχών ΔΕΚΟ
σε ιδιώτες και για ποσοστό μετοχοποίησης μέχρι 49% του μετοχικού κεφαλαίου
τους χωρίς όμως να προσδιορίζουν τις υποψήφιες δημόσιες επιχειρήσεις. Το
βέβαιο είναι, πάντως, ότι στο νέο πρόγραμμα θα περιλαμβάνεται η ΔΕΗ.

* Τη μείωση των πραγματικών επιτοκίων δανεισμού του Δημοσίου λόγω
πτώσης του πληθωρισμού. Υπολογίζεται ότι το μέσο ετήσιο επιτόκιο θα μειωθεί
κατά μια μονάδα και θα πέσει στο 6,5% από 7,5% που προβλέπεται να είναι το 1999.

* Την αποτελεσματικότερη διαχείριση του δημόσιου χρέους μέσω της
επιμήκυνσης της μέσης διάρκειας αποπληρωμής του, τον περιορισμό του κόστους
νέων δανείων και την αναδιάρθρωση του υφιστάμενου χρέους. Σημαντικό ρόλο στην
προσπάθεια αυτή θα παίξει ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημόσιου Χρέους που θα
αρχίσει να λειτουργεί από την 1η Ιουλίου.

Καινοτομίες

Επίσης, ο νέος προϋπολογισμός θα προβλέπει κίνητρα για την συγκράτηση και
περιορισμό των δαπανών των φορέων του Δημοσίου, καθώς κάθε συνολική
εξοικονόμηση του προϋπολογισμού ενός φορέα θα μπορεί να μεταφέρεται στο
επόμενο έτος επιπλέον των κανονικών πιστώσεων που θα χορηγούνται.

Ακόμη, καταργείται η χρήση του αποθεματικού ως δυνατότητα χρηματοδότησης
δαπανών που πραγματοποιούνται καθ’ υπέρβαση του προϋπολογισμού για κάλυψη
υπερβάσεων και απρογραμμάτιστων επιλογών.

Αντί αποθεματικού στον νέο προϋπολογισμό θα έχει εγγραφεί ένα ειδικό πόσο για
να καλύπτει μόνο δαπάνες που οφείλονται σε απρόβλεπτα γεγονότα εθνικής
σημασίας και φυσικές καταστροφές.