200 Σέρβοι ελεύθεροι πολιορκημένοι σε μοναστήρι

Βρίσκονται εδώ και 4 ημέρες αποκλεισμένοι από τον υπόλοιπο κόσμο. Καταφύγιό
τους ένα μοναστήρι. Απέξω λίγοι Ιταλοί στρατιώτες της Κ4 και πιο πέρα ένας
πολιορκητικός κλοιός από εκατοντάδες άνδρες του UCK.

Ο Γίοβαν με την Μπράνκα, η Ντργκάνα με τον Μίλαν και καμιά διακοσαριά ακόμη
άτομα είναι Σέρβοι. Άλλοι κατάγονται από το Μαυροβούνιο και ορισμένοι έφτασαν
στο βορειοδυτικό άκρο του Κοσόβου από την Κράινα.

Πιο πέρα η πόλη του Πετς και τα κοντινά χωριά έχουν σχεδόν ολοσχερώς
καταστραφεί από παραστρατιωτικές οργανώσεις των Σέρβων.

Και μόλις αυτές έφυγαν, ήρθε ο UCK για να «αποτελειώσει το έργο» ζητώντας με
μανία εκδίκηση. Και αυτοί, πολίτες-μεροκαματιάρηδες, κατέφυγαν στο Πατριαρχείο
του Πετς για να γλιτώσουν. «Οι Αλβανοί έκαψαν τα σπίτια μας. Σκοτώνουν
συγγενείς και φίλους. Ζούμε σε μια κόλαση», λένε.

Όριο ζωής και θανάτου

Στο μοναστήρι. Κάθε μέρα που περνάει η αγωνία των ελεύθερων πολιορκημένων επιτείνεται

Το προαύλιο του μοναστηριού, κτισμένο τον 13ο αιώνα στην όχθη του Πιστρίτσα,
παραπόταμου του Ντρίνα, πάνω στα βουνά, κοντά στα σύνορα με την Αλβανία και το
Μαυροβούνιο, τούτες τις μέρες έχει γίνει το σπίτι τους.

Σε μια έκταση περίπου δύο στρεμμάτων έχουν παρκάρει τα αυτοκίνητά τους στη
μέσα πλευρά του τοίχου χρησιμοποιώντας τα για προστασία αλλά και για κατάλυμα.
Κανείς τους δεν έχει τη δυνατότητα να δρασκελίσει την τεράστια ξύλινη πόρτα
που αποτελεί το όριο ζωής και θανάτου. Και αυτό γιατί αμέσως μετά, μολονότι
συνεχώς βρίσκεται ένα τεθωρακισμένο όχημα των Ιταλών, παραμονεύουν οι
ελεύθεροι σκοπευτές του UCK.

Βρεθήκαμε μαζί τους για ένα ολόκληρο 24ωρο δίχως την παραμικρή επικοινωνία με
τον υπόλοιπο κόσμο. Τα τηλέφωνα είναι κομμένα ενώ η έξοδος χωρίς στρατιωτική
συνοδεία αδύνατη. Ζήσαμε μαζί με αυτούς τους πολιορκημένους τον κίνδυνο της
νύχτας, ακούσαμε τις ιστορίες τους, νιώσαμε τον ανθρώπινο και φυσιολογικό φόβο
τους αλλά και τη θέλησή τους για ζωή. Μοιραστήκαμε τα όνειρά τους και, σε
συνδυασμό με ό,τι συμβαίνει αυτές τις μέρες στο Κόσοβο, με τα εκατοντάδες
αλβανικά σπίτια καμένα, διαπιστώσαμε πόσο άδικες είναι οι μέρες ύστερα από ένα
τέτοιο πόλεμο.

Θρύλος

Αυτοί οι 200 «όμηροι του Πετς» αποτελούν αυτή την περίοδο θρύλο όχι μόνο για
το Κόσοβο αλλά και για την υπόλοιπη Σερβία: «Έρχονται πολιτικοί από το
Βελιγράδι και τους προτρέπουν να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Ποιος θα τους
προφυλάξει; Ο κομαντάντε Τσε Κου του UCK μου το είπε ξεκάθαρα. “Οι Σέρβοι
σκότωσαν 500 δικούς μου, αυτοί τώρα θα πληρώσουν”…», έλεγε ο ηγούμενος του
μοναστηριού, μητροπολίτης Αμφιλόχιος Ράντοβιτς.

Ηλικιωμένοι

Οι περισσότεροι είναι ηλικιωμένοι και μόνο μερικοί νεώτερης ηλικίας βρίσκονται
ανάμεσά τους. Οι πρώτοι κάθονται με τις ώρες στα πεζούλια, με το βλέμμα τους
απλανές μπροστά.

Δείχνουν να είναι χωρίς μέλλον αλλά με «γεμάτο» παρελθόν. Ορισμένοι, που
φορούν τα δίκοχα του παρτιζάνικου στρατού των Γιουγκοσλάβων, στέκονται
αμίλητοι και σηκώνονται μόνο για να αλλάξουν θέση.

Οι γυναίκες μεγάλης ηλικίας, κατά τη διάρκεια της ημέρας προσπαθούν να πνίξουν
τον πόνο τους κάνοντας συνηθισμένες δουλειές της καθημερινότητας. Καθαρίζουν,
μαγειρεύουν και στα διαλείμματα, μέσα στα δάκρυα, συζητούν για «τους χαμένους
δικούς τους».

Σκοπιά

Πιο απομακρυσμένοι οι νεώτεροι, πεισμωμένοι κόβουν πάνω κάτω βόλτες στις λίγες
δεκάδες τετραγωνικών μέτρων του αυλόγυρου, ενώ τη νύχτα φυλάνε σκοπιά στον
πέτρινο τοίχο για το φόβο του UCK.

Όλοι πάντως παραλίγο να προπηλακίσουν προχθές το απόγευμα τον Σέρβο υπουργό
Ενέργειας Ζίβοντα Τζόζιτς και τον υπουργό Δικαιοσύνης Ζούαν Κνέσεβιτς οι
οποίοι φτάνοντας στο Πατριαρχείο του Πετς τούς προέτρεψαν να επιστρέψουν στα
σπίτια τους: «Εσείς θα φύγετε για το Βελιγράδι.

Μείνετε εδώ μαζί μας και τότε θα καθίσουμε και εμείς. Δεν βλέπετε τι γίνεται
γύρω μας;», ήταν το παράπονο της Μιλιάνας Κρούσιτς, μιας μάνας που ο γιος της
Μίροσλαβ θεωρείται ότι κρατείται από τον UCK.

Τις ίδιες ώρες ο μητροπολίτης Αμφιλόχιος προσπαθεί να τονώσει το ηθικό των
εγκλείστων: «Να είστε όλοι ενωμένοι, τους λέει συνεχώς. Μην ανησυχείτε και θα
βρεθεί μια λύση».

Όμως τη νύχτα εξομολογείται πως και ο ίδιος αισθάνεται παρόμοιους φόβους:
«Δυστυχώς τα πράγματα δεν αλλάζουν. Και οι άνθρωποι αυτοί κινδυνεύουν
πραγματικά, εάν δεν φύγουν αμέσως για το Μαυροβούνιο και τη Σερβία».

Όπως η Μικρασιατική Καταστροφή

Για τον ηγούμενο, «ο πραγματικός υπεύθυνος της τραγωδίας είναι ο Σλόμπονταν
Μιλόσεβιτς». Και συνέχισε: «Η κατάσταση εδώ μοιάζει όπως η Μικρασιατική
Καταστροφή για σας τους Έλληνες».

Και αν ο μητροπολίτης προσπαθεί να κρύψει τα συναισθήματά του, όπως είναι
φυσικό, οι πολιορκημένοι φανέρωναν έκδηλα τον θυμό και το φόβο στα πρόσωπά
τους:

«Βλέπαμε τις φάτσες των Αλβανών. Δεν είναι εκείνοι που γνωρίζαμε. Πρόκειται
για αγνώστους, που έχουν έρθει από την Αλβανία. Μόνο τέτοιους συναντάς πια στο
Πετς», τόνιζε ανήσυχος ο Ζόραν Γιένκοβιτς.

Μαφία

Μια ανησυχία η οποία λίγο αργότερα επιβεβαιωνόταν και από τον ίδιο τον
μητροπολίτη: «Αυτές τις ημέρες στην πόλη και στα χωριά κυκλοφορούν
μαυροντυμένοι με το σήμα του UCK στα μανίκια και στα καπέλα.

Πρόκειται για κόσμο της αλβανικής μαφίας και της Μπαλίστι, μιας οργάνωσης
φασιστών που δρούσε στην περιοχή κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», έλεγε κατηγορηματικά.

Αγριάδα

Όταν έπεσε το σκοτάδι τα φώτα στο μοναστήρι έκλεισαν και μόνο οι εσωτερικοί
διάδρομοι των κτιρίων έμειναν χαμηλά φωτισμένοι. Τα γύρω βουνά άρχισαν να
«αγριεύουν». Δεν ήταν όμως μόνο φήμες, καθώς γύρω στις 8.30 το βράδυ ένας
Σέρβος, έξω από το μοναστήρι, πυροβολήθηκε στο πόδι.

Μια ακόμη προειδοποίηση για τους εγκλείστους. Και μια επιπλέον απόδειξη πως ο
UCK γυρεύει εκδίκηση για το Κόσοβο. «Οι επόμενες μέρες ­ έλεγαν χθες λίγο πριν
αναχωρήσουν οι πολιορκημένοι ­ θα είναι ακόμη μεγαλύτερες για μας».