Δίμηνο μορατόριουμ στο Αιγαίο ύστερα από υποδείξεις Σολάνα

Σε ένα δίμηνο… ηρεμίας στο Αιγαίο συμφώνησαν Τουρκία και Ελλάδα, μετά τις
έντονες παροτρύνσεις του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ Χαβιέ Σολάνα.

Πλήρη και διαρκή υποστήριξη στη διαπραγματευτική διαδικασία για το Κυπριακό αναλαμβάνουν οι ηγέτες της ομάδας G8 και αναμένουν αποτελέσματα έως τον Νοέμβριο

Αμέσως μετά τη συμφωνία ΝΑΤΟϊκών και Σέρβων στρατιωτικών για την επίλυση της
κρίσης του Κοσόβου, ο κ. Σολάνα ζήτησε πιεστικά την ενεργοποίηση της συζήτησης
Ελλάδας – Τουρκίας για τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), σε επίπεδο
μόνιμων αντιπροσώπων στο ΝΑΤΟ. Ωστόσο, οι κρούσεις του γενικού γραμματέα
συνάντησαν την απροθυμία Αθήνας και Άγκυρας για ουσιαστικά βήματα και ­ πολύ
περισσότερο ­ συμφωνία. Ως εκ τούτου, και σε μια προσπάθεια να αποφευχθεί η
ένταση τους καλοκαιρινούς μήνες στο Αιγαίο, τα δύο μέρη συμφώνησαν να εκδώσει
ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ ανακοίνωση, με την οποία θα κηρύσσεται το δίμηνο
μορατόριουμ ασκήσεων.

Η φετινή συμφωνία έχει ως πρότυπο αυτήν που ίσχυσε πρόπερσι ­ ενώ πέρσι το
μορατόριουμ δεν ήταν επίσημο και απλώς εφαρμόστηκε de facto. Η ελληνική πλευρά
επέμεινε, βέβαια, όπως και πέρυσι, πως η παύση των ασκήσεων πρέπει να ισχύσει
τρεις (και όχι δυο) μήνες.

Πάντως ο κ. Σολάνα έκανε σαφές και στις δύο πλευρές ότι θα επανέρθει στο
ζήτημα των ΜΟΕ το αργότερο τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, καθώς πλέον δεν υπάρχουν
οι συνηθισμένες «δικαιολογίες» (ανυπαρξία σταθερής κυβέρνησης στην Τουρκία κ.λπ.).

Η Αθήνα ωστόσο προβληματίζεται από την επανέναρξη της συζήτησης ­ και των
συναφών πιέσεων ­ για τα ΜΟΕ. Και τούτο, διότι διαπιστώνει πως η «ατζέντα»
φορτώνεται για το φθινόπωρο όλο και περισσότερο:

Από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο αναμένεται ότι θα ξεκινήσουν και στην Ευρωπαϊκή
Ένωση οι διαδικασίες για τη χορήγηση καθεστώτος υποψήφιας για ένταξη χώρας
στην Τουρκία ­ με στόχο αυτές να έχουν ολοκληρωθεί στη Σύνοδο Κορυφής του
Ελσίνκι, όπου είναι προγραμματισμένο να συζητηθεί ολόκληρο το πακέτο της διεύρυνσης.

Επιπλέον, μετά τη χθεσινή απόφαση της Ομάδας των Οκτώ, αναμένεται νέα
κινητικότητα και στο Κυπριακό, τούτη τη φορά με ημερομηνία-τομή τη Σύνοδο
Κορυφής του ΟΑΣΕ στην Κωνσταντινούπολη, τον Νοέμβριο, με συμμετοχή και του
Μπιλ Κλίντον.

Αθήνα και Ουάσιγκτον βρίσκονται σε επικοινωνία και για το ενδεχόμενο ο
Αμερικανός πρόεδρος να επισκεφθεί, τον Νοέμβριο επίσης, και την Αθήνα.

Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η ενεργοποίηση σχεδόν όλων των παραμέτρων των
ελληνοτουρκικών σχέσεων από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο επιβάλλει την άριστη
δυνατή προετοιμασία ­ αλλά και χάραξη πολιτικής για τη θέση και τις
ενδεχόμενες «ανταλλαγές» που πρέπει να κάνει η Ελλάδα. Προειδοποιούσαν ακόμη
πως ο Δεκέμβριος, που θα γίνει η Σύνοδος Κορυφής του Ελσίνκι, δεν είναι κατ’
ανάγκη ο… καλύτερος δυνατός χρόνος για την ελληνική κυβέρνηση ­ καθώς
υπάρχει περίπτωση να ανήκει στην καρδιά μιας παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου.

Στο μεταξύ, σήμερα συνεδριάζει το Συμβούλιο Υπουργών Εξωτερικών της Ε.Ε. στο
Λουξεμβούργο. Όπως όλα δείχνουν, η πρόταση της ελληνικής πλευράς (Γ.
Παπανδρέου και Γ. Κρανιδιώτης) για άρση των κυρώσεων κατά της Γιουγκοσλαβίας
«δεν περνά» από τους 15». Κι αυτό μολονότι χώρες της περιοχής, όπως η
Βουλγαρία, έχουν άρει μονομερώς τις κυρώσεις, τουλάχιστον για το πετρέλαιο.

Ακόμη και οι συμβιβαστικές προτάσεις ­ ο κ. Παπανδρέου έχει ταχθεί υπέρ μιας
σταδιακής άρσης των κυρώσεων όσο θα προχωρεί η διαδικασία εκδημοκρατισμού, ενώ
ο κ. Κρανιδιώτης πρότεινε να αρθούν οι κυρώσεις, εάν ο κ. Μιλόσεβιτς
προκηρύξει εκλογές μέσα σε δύο μήνες ­ αντιμετωπίζονται με καχυποψία.

Σήμερα συζητείται και το θέμα της έδρας της υπηρεσίας της Κομισιόν για την
οικονομική συνδρομή της περιοχής. Παρά τις επανειλημμένες κρούσεις του
υπουργείου Εξωτερικών προς τον επίτροπο κ. Βαν ντεν Μπρουκ, το πιθανότερο
είναι ότι το αίτημα της Ελλάδας να είναι έδρα η Θεσσαλονίκη δεν θα
ικανοποιηθεί ­ και η έδρα θα πάει στα Σκόπια.