Μεγάλο κόστος για τα Βαλκάνια

Οι συμμαχικές επιχειρήσεις εις βάρος της Γιουγκοσλαβίας έχουν ως «παρενέργεια»
το πλήρες πισωγύρισμα των οικονομιών των γειτονικών χωρών ­ και, κυρίως, της
Αλβανίας και της ΠΓΔΜ. Όλες οι προσπάθειες που κατέβαλαν τα τελευταία χρόνια
οι βαλκανικές χώρες για να ορθοποδήσουν, τινάζονται τώρα στον αέρα χωρίς άμεση
προοπτική ανόρθωσης. Ταυτοχρόνως ­ ή κι εξαιτίας των οικονομικών επιπτώσεων
του πολέμου ­ κάποιες από τις χώρες της περιοχής κινδυνεύουν και με πολιτική αποσταθεροποίηση.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά ολοταχώς στην προώθηση του Συμφώνου Σταθερότητας για
τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, το οποίο έχει συνταχθεί για να… φέρει στον ορθό
δρόμο τις βαλκανικές χώρες ­ τόσο στον τομέα της δημοκρατίας και του σεβασμού
των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όσο και στους τομείς της διακυβέρνησης, των θεσμών
και της οικονομίας. Βέβαια, το Σύμφωνο δεν αναφέρει ρητά «ποιος θα πληρώσει»
για όλο αυτό το εγχείρημα ­ είναι, ωστόσο, σαφές σε όλους τους ενδιαφερομένους
ότι η μόνη που θα δώσει κάποια χρήματα είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Διπλωματικές πηγές έλεγαν πως ήδη οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν διαμηνύσει στους
συμμάχους τους ότι δεν προτίθενται να συμβάλουν στο οικονομικό κόστος του
σχεδίου Μάρσαλ.

Αποκαλυπτικές για τις συνέπειες του πολέμου στην ευρύτερη περιοχή είναι δύο
εκθέσεις, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Η
έκθεση του ΔΝΤ, που φέρει ημερομηνία 16 Απριλίου, καλύπτει τις συνέπειες στην
Αλβανία, τα Σκόπια, τη Βοσνία – Ερζεγοβίνη, τη Βουλγαρία, την Κροατία και τη
Ρουμανία. Για τον υπολογισμό του κόστους χρησιμοποιεί δύο σενάρια:

Το σενάριο Α παίρνει ως δεδομένο ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις θα
παραταθούν κι ότι η προσφυγική κρίση θα διαρκέσει καθ’ όλο το 1999. Στην
περίπτωση αυτή η ανθρωπιστική βοήθεια που θα απαιτηθεί για τις έξι χώρες
φθάνει το ύψος των 300 εκατομμυρίων δολαρίων ­ κι οι χώρες που θα επηρεασθούν
περισσότερο είναι η Αλβανία, τα Σκόπια και η Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Το σενάριο Β,
που χαρακτηρίζεται από το ΔΝΤ «αισιόδοξο», παίρνει ως δεδομένο ότι «η κρίση θα
επιλυθεί γρήγορα» κι ότι τα τρία τέταρτα των προσφύγων θα επιστρέψουν στις
εστίες τους πριν από τον Οκτώβριο, με το σύνολο να επιστρέφει μέχρι τα τέλη
του έτους. Το συνολικό κόστος για τις έξι χώρες, σε αυτήν την περίπτωση, θα
είναι 1,1 δισ. δολάρια.