Συνταγή με… 4 «ψαλίδια»

Νέα μείωση των εμμέσων φόρων, πιο σφιχτή εισοδηματική πολιτική, βαθιές
μεταρρυθμίσεις στις δημόσιες επιχειρήσεις και περιορισμός των δημοσίων δαπανών
είναι η τετραπλή συνταγή του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης
(ΟΟΣΑ) για την επιτυχή κατάληξη της προσπάθειας ένταξης της Ελλάδας στην
Οικονομική και Νομισματική Ενοποίηση της Ευρώπης.

Η εξαμηνιαία έκθεση του ΟΟΣΑ δίδεται σήμερα στη δημοσιότητα, στο Παρίσι, όπου
εκτός από την αξιολόγηση της πορείας της οικονομίας στο σύνολο του ΟΟΣΑ
γίνεται αναφορά και στις εξελίξεις στις οικονομίες των χωρών-μελών του Οργανισμού.

Ο ΟΟΣΑ κάνει τις ακόλουθες διαπιστώσεις για την ελληνική οικονομία. Ο ΟΟΣΑ
διαπιστώνει ότι ένας από τους βασικούς κινδύνους για την ελληνική οικονομία
είναι η ανακοπή της πτωτικής πορείας του πληθωρισμού το ερχόμενο φθινόπωρο,
όταν οι θετικές επιπτώσεις από τη μείωση των εμμέσων φόρων θα έχουν
ολοκληρωθεί. Ο πληθωρισμός προβλέπεται να μειωθεί το 1999 σε μέσους όρους στο
2,75%, πολύ κοντά δηλαδή στον στόχο της ελληνικής κυβέρνησης.

Ωστόσο, η άνοδος, μεταξύ άλλων, του κόστους στους προστατευόμενους κλάδους της
οικονομίας, η υπερβάλλουσα ζήτηση που τροφοδοτείται από τις επενδύσεις, καθώς
και η ταχεία πιστωτική επέκταση, μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα, κάνοντας
επιτακτική την ανάγκη εφαρμογής ενός νέου πακέτου μέτρων δημοσιονομικής και
νομισματικής πολιτικής προκειμένου να εκπληρωθούν τα κριτήρια ένταξης στην ΟΝΕ.

Ανάπτυξη

Η ρυθμοί ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας εκτιμάται ότι θα μειωθούν το 1999,
φθάνοντας στο 3% έναντι 3,5% το 1998.

Η μείωση αυτή αντανακλά την πτώση της ζήτησης των ελληνικών εξαγωγών. Από τα
τέλη του 1998, οι χαμηλοί ρυθμοί ανάπτυξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, την Κεντρική
και Ανατολική Ευρώπη, είχαν σαν αποτέλεσμα τη μείωση των εξαγωγών.

Οι πρόσφατες εξελίξεις στο Κόσοβο είναι πιθανόν να έχουν κάποιες αρνητικές
επιπτώσεις στους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας ­ κυρίως μέσω της
μείωσης του τουριστικού ρεύματος, αλλά και της πτώσης του ελληνικού εξωτερικού
εμπορίου με τα Βαλκάνια. Και αυτό διότι τα Βαλκάνια έχουν εξελιχθεί σε πολύ
σημαντική αγορά για τα ελληνικά προϊόντα και τις ελληνικές επενδύσεις. Οι
συνολικές επιπτώσεις στο ελληνικό Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν θα είναι σχετικά
μικρές. Εκτός βέβαια και αν τα προβλήματα στο Κόσοβο ενταθούν.

Πάντως οι ρυθμοί ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας θα επιταχυνθούν το 2000,
φθάνοντας το 3,5%.

Δραχμή

Αφοσιωμένη στον στόχο για πληθωρισμό 2% στο τέλος του 1999 η Τράπεζα της
Ελλάδος επέτρεψε την ανατίμηση της δραχμής κατά 8% σε σχέση με την κεντρική
ισοτιμία στον Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών και δεν πραγματοποίησε
σημαντικές μειώσεις στο επιτόκιο παρέμβασής της. Η διατήρηση των επιτοκίων σε
υψηλά επίπεδα οδήγησε στην αύξηση των εισροών κεφαλαίων, που με τη σειρά τους
εκτίναξαν τη ρευστότητα στο τραπεζικό σύστημα. Το αποτέλεσμα ήταν η εκδήλωση
σκληρού ανταγωνισμού μεταξύ των τραπεζών και η κατακόρυφη άνοδος της
καταναλωτικής πίστης.

Μεγάλη αύξηση παρατηρήθηκε τόσο στη στεγαστική πίστη όσο και στη ζήτηση
κατοικιών, η οποία πιθανότητα να στηρίχθηκε και στα σημαντικά κέρδη που
προσέφερε η ελληνική χρηματιστηριακή αγορά.

Στην παρούσα συγκυρία, απαιτείται μεγάλη προσοχή στον έλεγχο της πιστωτικής
επέκτασης, η οποία αυξάνει τη ζήτηση και μπορεί να συγκρατήσει τους ρυθμούς
πτώσης του πληθωρισμού.

Μέτρα

Τέλος, στα μέτρα που προτείνει ο ΟΟΣΑ περιλαμβάνεται και η εφαρμογή ριζικών
μεταρρυθμίσεων στις δημόσιες επιχειρήσεις, η ενίσχυση του ανταγωνισμού και η
περαιτέρω περιστολή των δημοσίων δαπανών. Μόνον έτσι, καταλήγουν οι συντάκτες
της έκθεσης, θα αυξηθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας και θα
επέλθει πραγματική σύγκλιση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης..