ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Ανοίγει ο δρόμος για τη Ρωσία

Ανοίγει ο δρόμος για τη δημιουργία ενός άλλου πόλου στον κόσμο, με κέντρο τη
Ρωσία, εκτιμά ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Μιχάλης Παπακωνσταντίνου.

Και τονίζει, στη συνέντευξή του στα «ΝΕΑ», ότι οι ΝΑΤΟϊκοί βομβαρδισμοί έχουν
ήδη προκαλέσει παρενέργειες και για το ίδιο το ΝΑΤΟ.

«Δεν σας κάνει εντύπωση ότι αυτή την ώρα η Ρωσία είναι εκείνη που επεμβαίνει
και στην οποία λογαριάζουν πολύ οι Δυτικοί; Ένα από τα επακόλουθα που
ενδεχομένως να μην το έχουν προσέξει, είναι ότι η Ρωσία δυσφορεί. Και βεβαίως
η Ρωσία είναι μία αδύναμη χώρα σήμερα. Αλλά έχει δύο μεγάλα πλεονεκτήματα.
Είναι ένας πληθυσμός 160.000.000 και με τους φίλους της είναι πάνω από
200.000.000 και έχει και πυρηνικά όπλα.

Θα πείτε… Τρελοί είναι να τα χρησιμοποιήσουν; Κανείς δεν ξέρει τι μπορεί να
κάνει ο άλλος άμα είναι κολλημένος στον τοίχο. Βλέπετε τώρα ότι η Ρωσία δήλωσε
πως το εμπάργκο, αν επιβληθεί για τα πετρέλαια, δεν αφορά στην ίδια. Αυτή θα
συνεχίσει να προμηθεύει τη Γιουγκοσλαβία με πετρέλαιο. Και φυσικά δεν θα
επιτρέψει νηοψία από τους Δυτικούς στα καράβια της που θα μεταφέρουν πετρέλαιο».

Ο κ. Παπακωνσταντίνου, με μεγάλη εμπειρία στην πολιτική ζωή για πολλές
δεκαετίες σε κρίσιμα κυβερνητικά πόστα, από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας στην
κυβέρνηση Γεωργίου Παπανδρέου έως το υπουργείο Εξωτερικών στην τελευταία
κυβέρνηση της Ν.Δ., διαβλέπει εξελίξεις στη διεθνή σκακιέρα.

«Βλέπω ότι ανοίγεται ο δρόμος για τη δημιουργία ενός άλλου πόλου. Αυτή τη
στιγμή ο κόσμος είναι μονοπολικός. Όμως του ΝΑΤΟ η επέμβαση έχει παρενέργειες.
Όχι μόνον η Ρωσία, αλλά και η Κίνα αντέδρασε, αλλά αυτή έστω είναι μακριά. Για
σκεφθείτε όμως ότι αυτή η αντίδραση, η ρωσική, με την εν δυνάμει μεγάλη και
ισχυρή Ρωσία, είναι η αρχή της δημιουργίας ενός άλλου πόλου. Θυμούμαι μία φορά
τι μου έλεγε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, όχι ο Κωστάκης. Όταν υπήρχε αντίπαλο
δέος κοιμόμουν ήσυχος. Τώρα που δεν υπάρχει ανησυχώ. Είχε δει με το σωστό του
ένστικτο τα πράγματα».

Αλαζονεία

Ο πρώην υπουργός και πολυταξιδεμένος συγγραφέας πολλών βιβλίων τονίζει: «Καμιά
φορά η αλαζονεία της εξουσίας μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα. Νομίζουν ότι
αυτή την ώρα είναι παντοδύναμοι.

Βλέπεις ότι οι βόμβες δεν κάνουν τίποτα ή κάνουν πολύ λίγα. Τις χερσαίες
επιχειρήσεις τις φοβούνται πάρα πολύ. Εγώ χερσαία επέμβαση τη βλέπω στο Κόσοβο
για τον χωρισμό των “αμνών” από τα “ερίφια”».

Ο κ. Παπακωνσταντίνου πιστεύει ότι σήμερα στο Κόσοβο «είναι τόσο ανακατεμένοι,
που δεν λέγεται. Όπως ήταν παλιά τα Βαλκάνια, η Μακεδονία ­ ήταν τέτοια η
ανάμειξη πληθυσμών που μιλούσαν για μακεδονική σαλάτα!».

Ο έμπειρος και χαμηλών τόνων πολιτικός, «ανεξάρτητος και χωρίς καμία κομματική
ντιρεκτίβα ή γραμμή», όπως επισημαίνει, κάνει λόγο για δύο μονομέρειες.

«Στην Ελλάδα βλέπουμε μία μονομέρεια. Ίσως ο αντιαμερικανισμός που υπάρχει
μονίμως στη χώρα μας να δημιούργησε αυτή τη μονομέρεια. Ίσως γιατί δεν έχουμε
πληροφορίες, ίσως να μην αφήνουν οι Σέρβοι να δούμε και την άλλη πλευρά. Ο
ξένος Τύπος έχει μία αντίθετη θα έλεγα μονομέρεια. Ξεχνάει τους βομβαρδισμούς
του ΝΑΤΟ και συγκεντρώνει την προσοχή του στους διωγμούς που δέχεται ο
αλβανικός πληθυσμός του Κοσόβου. Βλέπει λοιπόν κανείς δύο διαφορετικές
διαστάσεις. Μόνον τώρα αναπτύσσονται κι άλλες απόψεις στην Ευρώπη και στις
ΗΠΑ. Π.χ. ο Κίσινγκερ, ο Λαφοντέν, στην Ιταλία και αλλού.

Και εδώ άρχισαν να βλέπουν και την άλλη πλευρά. Ο Μιλόσεβιτς δεν είναι αθώα
περιστερά. Από την άλλη πλευρά όμως αυτή η βίαιη αντίδραση του ΝΑΤΟ με
βομβαρδισμούς μιας χώρας και ενός λαού επειδή ο ηγέτης τους δεν είναι εκείνος
που συμφωνεί στα κελεύσματά του είναι απαράδεκτη».

Ο κ. Παπακωνσταντίνου πιστεύει ότι «οι βομβαρδισμοί αυτοί και η καταστροφή
μιας χώρας δεν περιποιούν τιμή στο ΝΑΤΟ και σ’ αυτούς που είχαν την έμπνευση
να απαντήσουν έτσι στη συμπεριφορά του Μιλόσεβιτς».

Οι ευθύνες

Και όταν ερωτάται για τις ευθύνες, διευκρινίζει:

«Πού να ρίξει κανείς το βάρος του… Εγώ δεν ξέρω. Ποιος φταίει, ποιος φταίει
πρώτος; Αποφεύγω να μιλήσω τώρα. Είναι βέβαιο ότι ο Μιλόσεβιτς γέλασε
επανειλημμένα τους συνομιλητές του ­ μιλώ για τη Βοσνία, την Κράινα, την
Κροατία, μιλάω τώρα για το Κόσοβο.

Οι Σέρβοι αυτή την ώρα έχουν αναπτύξει έναν φανατικό εθνικισμό, πατριωτισμό,
γιατί βλέπουν τη χώρα τους ουσιαστικά να διαλύεται… Αντιλαμβάνεσθε ότι έχει
θιγεί πλέον το εθνικό τους φιλότιμο και συμμερίζεται και ο δικός μας λαός αυτό
που αυτοί αισθάνονται. Ένας ισχυρός δέρνει έναν αδύνατο… Και ο ελληνικός
λαός είναι συναισθηματικός. Το συναίσθημα λειτουργεί πιο πολύ από τη λογική.
Έχουμε τάση προς την υπερβολή. Το 99% του λαού μας είναι αυτή την ώρα με τους
Σέρβους. Ίσως λόγω του συναισθηματισμού, ίσως γιατί έχει ευαισθησίες όταν
βλέπει τον δυνατό να χτυπάει τον αδύνατο»…

Όταν ο κ. Παπακωνσταντίνου ερωτάται εάν βλέπει φως στην άκρη του τούνελ, παρατηρεί:

«Θα αναφερθώ σε κάτι που έλεγε ο Ελευθέριος Βενιζέλος. Όταν υπέγραψε την
ανταλλαγή πληθυσμών Ελλάδας – Τουρκίας, που σήμαινε ξεριζωμό 1,5 εκατομμυρίου
κατοίκων, είχε πει: «Ξέρω ότι θα επιχειρήσουν να με δολοφονήσουν, ότι θα με
αναθεματίσουν. Δεν τους αδικώ, διότι κατέχονται από συναισθηματισμό. Εγώ όμως
είμαι πολιτικός. Δεν μου επιτρέπεται να διακατέχομαι από συναισθηματισμούς
αυτή την ώρα. Άλλο το συναίσθημα και άλλο η πολιτική. Και η πολιτική κύριε
Διακογιάννη είναι σκληρή, πολύ σκληρή».

Ο Μίκης

Ο κ. Παπακωνσταντίνου αναφέρεται στον Μίκη Θεοδωράκη: «Αυτή την ώρα θα
συμφωνούσα μαζί του ότι υπάρχουν δύο πολιτικές. Αυτή που αισθάνεται ο λαός και
αυτή που αισθάνεται η κυβέρνηση, που έχει τις ευθύνες. Δεν πρόκειται για
διγλωσσία, όπως υποστηρίζουν κάποια κόμματα της αντιπολίτευσης. Και δεν νομίζω
ότι αν υπήρχε άλλο κόμμα στην κυβέρνηση, θα υπήρχε περίπτωση να κάνει κάτι
διαφορετικό. Από τη μία πλευρά είμαστε μέλη του ΝΑΤΟ. Και είναι αδιανόητο,
ούτε το μπορούμε ούτε το θέλουμε ή μας συμφέρει να φύγουμε από το ΝΑΤΟ.

Οι λόγοι είναι προφανείς. Η Τουρκία θα πάρει τη θέση μας στη Νοτιοανατολική
Ευρώπη. Ούτε με την Ευρωπαϊκή Ένωση μπορούμε να τα χαλάσουμε. Γιατί εκτός από
τη βοήθεια που παίρνουμε, παίρνουμε χρήματα για έργα υποδομής. Υπάρχει και το
Κυπριακό, να ενταχθεί η Κύπρος στην Ε.Ε. Εκεί είναι σαφής η πολιτική μας θέση.
Από την άλλη πλευρά, με τους Βαλκάνιους θα ζήσουμε. Δεν πρέπει να τα χαλάσουμε
μαζί τους. Η κυβέρνηση αναγκάζεται για την ώρα να ισορροπεί πάνω σ’ ένα
σχοινί, ακροβατεί. Και δεν βλέπω καμία άλλη πολιτική. Απ’ έξω από το χορό
πολλά τραγούδια λένε. Όταν έχουν την ευθύνη, τότε σκέφτονται κάπως διαφορετικά».

Όταν στον πρώην υπουργό τίθεται το ερώτημα αν με επιλογές που χαρακτηρίζουν
ορισμένοι ως συμβιβασμούς, π.χ. με την υπογραφή του κειμένου του ΝΑΤΟ για τους
βομβαρδισμούς της Γιουγκοσλαβίας, κατοχυρώνει την ασφάλειά της η χώρα μας, διευκρινίζει:

«Έχετε απόλυτο δίκιο, όσο μπορεί να υπάρχει εξασφάλιση στις διεθνείς σχέσεις.
Όλα είναι σχετικά. Απόλυτο δεν μπορεί να είναι κάτι. Κατά τεκμήριο
εξασφαλιζόμαστε. Και ευτυχώς η ελληνική κυβέρνηση έδωσε στους συμμάχους του
ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. μία σαφή περιγραφή της δεινής θέσης που είμαστε, της
ιδιαιτερότητας που βρίσκεται η Ελλάδα. Και απ’ ό,τι ακούω εγώ τουλάχιστον, το
έχουν αντιληφθεί και το πράττουν. Το κάνουν όμως και για έναν άλλο λόγο.
Θέλουν συνδέσμους ανάμεσα στον Μιλόσεβιτς και στο ΝΑΤΟ. Κι ένας τέτοιος
σύνδεσμος είναι η Ελλάδα, η οποία μπορεί να κινηθεί και στο ΝΑΤΟ και στη Γιουγκοσλαβία.

Γι’ αυτό και βλέπετε ότι παίρνει κάποιες πρωτοβουλίες η Ελλάδα, που ακριβώς
τις παίρνει λόγω της ιδιάζουσας θέσης και των σχέσεων που διατηρεί. Υπάρχει
και κάτι άλλο που δεν το πρόβλεψαν οι ΝΑΤΟϊκοί. Πρώτον, πίστεψαν ότι με
βομβαρδισμούς δύο-τριών ημερών θα υπέκυπτε ο Μιλόσεβιτς και η Σερβία.

Όχι μόνο δεν το πέτυχαν αυτό, αλλά αποδείχθηκε ότι αντέχει η Σερβία. Και αν
πιστέψουμε τους Γιουγκοσλάβους, μπορεί να αντέξουν για πολύ καιρό ακόμα. Τώρα
οι Αμερικανοί καταλαβαίνουν και ρίχνουν το βάρος, το φταίξιμο, στην κυρία
Ολμπράιτ. Γι’ αυτό δεν έχει πρωτοβουλίες πλέον. Τις πρωτοβουλίες έχει ο
Τάλμποτ, ο οποίος και κινείται και μιλάει με τους Ρώσους. Είναι πιο αξιόπιστος συνομιλητής».

Βεβαίως, η ελληνική κυβέρνηση, με την οποία και συμφωνεί, πρέπει να προσέξει…

«Ας μου πει κάποιος τι άλλο θα μπορούσε να κάνει η κυβέρνηση. Χρειάζεται όμως
προσοχή το θέμα των Ελλήνων της Βορείου Ηπείρου. Υπάρχουν άδεια σπίτια. Έχουν
εγκαταλείψει τη χώρα. Μέχρι πού θα εμποδισθούν οι Κοσοβάροι να εγκατασταθούν
εκεί, το βλέπω δύσκολο, για να είμαστε ρεαλιστές, αφού οι περισσότεροι
Βορειοηπειρώτες είναι στην Ελλάδα, ακόμη και στα νησιά… Νομίζω το προσέχει η
κυβέρνηση, έχει πάρει κάποιες διαβεβαιώσεις. Μέχρι πού θα υλοποιηθούν, θα δούμε».

Όσο για την Τουρκία, ο κ. Παπακωνσταντίνου δεν ανησυχεί.

«Δεν ανησυχώ αυτή την ώρα και το ερμηνεύω ως επέμβαση των Αμερικανών. Αυτή την
ώρα που το ΝΑΤΟ έχει μπλέξει σ’ αυτή την ιστορία, το τελευταίο που θα ήθελε θα
ήταν να υπάρξει σύγκρουση δύο μελών του.

Όχι μόνο δεν χαίρεται η Τουρκία, έχει και το Κουρδικό της… Βλέπετε πόσο
προσεχτική είναι. Παραβιάσεις δεν έχουμε… Οι τόνοι έχουν πέσει. Ο Τζεμ
πρότεινε στην Ομάδα Επαφής να είναι Ελλάδα και Τουρκία. Υπάρχει μία
ομαλοποίηση. Μην περιμένουμε να λυθεί το Κυπριακό με αυτή την αναμπουμπούλα,
αλλά η σχέσεις των δύο χωρών είναι βελτιωμένες σαφέστατα».