Στα πενήντα του το ΝΑΤΟ οργανώνει τη δική του θορυβώδη κηδεία

Η Ατλαντική Συμμαχία τα έκανε μούσκεμα με τον πόλεμο στη Σερβία και επιτάχυνε
την έκλειψή της. Υποτίθεται ότι το ΝΑΤΟ στα πενήντα θα έδειχνε στον κόσμο πως
η ηλικία δεν του άφησε σημάδια. Τα πυροτεχνήματά του στη Γιουγκοσλαβία όμως
δείχνουν περισσότερο παραζάλη παρά ζωτικότητα. Αντί για χορό, η ηγεσία του
ΝΑΤΟ φαίνεται να οργανώνει τη δική της θορυβώδη κηδεία.

Η ηγεσία του ΝΑΤΟ έκανε το κλασικό λάθος να δημιουργήσει μια εικόνα για το τι
περίμενε να γίνει και να πράξει σαν αυτό να συνέβαινε. Έχοντας πειστεί πως ο
Μιλόσεβιτς θα υποχωρούσε οι ηγέτες του ΝΑΤΟ περίμεναν πως θα το έκανε αυτό με
τον πρώτο πύραυλο Κρουζ. Η εμπιστοσύνη στις ικανότητες του ΝΑΤΟ ήταν τόσο
μεγάλη που γνωστοποιούσε εκ των προτέρων τις κινήσεις του. Πάνω απ’ όλα
διαβεβαίωσε με γαλαντομία το Βελιγράδι πως επίγειες δυνάμεις δεν υπήρχαν στο πρόγραμμα.

Ο Μιλόσεβιτς είχε έτοιμη την απάντηση. Οι πολιτικοί ηγέτες του ΝΑΤΟ
αιφνιδιάστηκαν από τη μαζική έξοδο των προσφύγων που δρομολογήθηκε από τους
βομβαρδισμούς τους.

Όχι μόνο δεν έγινε καμία προετοιμασία για την υποδοχή των στρατιών των
προσφύγων, αλλά, εξαιρώντας τις χερσαίες δυνάμεις, το ΝΑΤΟ έδωσε τη δυνατότητα
στον Μιλόσεβιτς να αποκαλύψει την μπλόφα και να καταδείξει το πόσο κούφια
λόγια ήταν οι ανθρωπιστικές ανησυχίες της Συμμαχίας.

Το Κοσσυφοπέδιο μπορεί να είναι σημαντικό για τον πρόεδρο Κλίντον, δεν είναι
όμως υπόθεση ζωής και θανάτου. Όταν οι παλιοί γνώριμοί του από το Ντέιτον
ζήτησαν από τον Μιλόσεβιτς όχι μόνο να εξασφαλίσει εκτεταμένα δικαιώματα στους
Αλβανούς, αλλά και να επιτρέψει την ελεύθερη διακίνηση των ΝΑΤΟϊκών δυνάμεων
σε ολόκληρη τη Γιουγκοσλαβία, αυτός κατάλαβε πως ο αντικειμενικός σκοπός του
ΝΑΤΟ ήταν να τον διώξει από την εξουσία.

Έκπληκτη από την αντίσταση του Μιλόσεβιτς, η γενιά του Βιετνάμ δεν μπόρεσε να
σκεφτεί τίποτε άλλο από το να εφαρμόσει και πάλι την τακτική τής «κυλιόμενης
καταιγίδας». Η επικίνδυνη ηχώ της φιλοδοξίας του Κέρτις λε Μέι να βομβαρδίσει
τους Βιετναμέζους πίσω στη λίθινη εποχή είναι αντιληπτή σε όλους, εκτός από τα
χάλκινα αυτιά στο ανώτατο στρατηγείο των συμμαχικών δυνάμεων στην Ευρώπη.
Χωρίς αμφιβολία το ΝΑΤΟ είναι σε θέση να «υποβαθμίσει» τη σερβική υποδομή σε
επίπεδο Νεάντερνταλ, αλλά αν αυτοί θα δεχτούν την ήττα, παραμένει μια τελείως
διαφορετική υπόθεση.

Το να νικηθούν οι σερβικές δυνάμεις σημαίνει κατάληψη όχι μόνο του
Κοσσυφοπεδίου, αλλά και μιας οργισμένης Σερβίας..

Αυτό είναι το καλό χαρτί στα χέρια του Μιλόσεβιτς. Η αεροπορική ισχύς του ΝΑΤΟ
μπορεί να ανατινάξει πολλές λεωφόρους στη Γιουγκοσλαβία, αλλά αν θα υπάρξει
στομάχι για χερσαίες επιχειρήσεις παραμένει αμφίβολο.

Και τι θα γίνει, αν ο Μιλόσεβιτς αποφασίσει να αλλάξει δραματικά πολιτική και
αποκαλύψει την μπλόφα μας για δίωξη των εγκληματιών πολέμου; Μπορεί επίσης να
αναστατώσει το ΝΑΤΟ με μια απότομη έξοδο από το Κοσσυφοπέδιο. Αν οι Σέρβοι
εγκαταλείψουν το Κοσσυφοπέδιο, το ΝΑΤΟ θα τους καταδιώξει; Οι Αμερικανοί που
δεν πήγαν στη Βαγδάτη θα πάνε στο Βελιγράδι; Σχεδόν βέβαια όχι. Έτσι, η
πρωτοβουλία για τερματισμό του πολέμου παραμένει στα χέρια του Μιλόσεβιτς.
Μπορεί να σώσει το ΝΑΤΟ από τις συνέπειες της βιασύνης του. Αλλά μπορεί επίσης
να στείλει ένα δηλητηριασμένο δώρο γενεθλίων στην Ουάσιγκτον: το Κοσσυφοπέδιο
σε ένα καυτό πιάτο.

Ο Marc Almond είναι καθηγητής της Ιστορίας στην Οξφόρδη. Το άρθρο του
αναδημοσιεύεται από το περιοδικό «Spectator».