Να γίνει διάλογος για τα ράσα

Λίγο πριν από το 2000 και η Εκκλησία θα πρέπει να τολμήσει να συζητήσει
θέματα τα οποία μέχρι σήμερα απέφυγε να τα προσεγγίσει. Η κατάργηση του ράσου,
ο περιορισμός των παραεκκλησιαστικών οργανώσεων, η παρέμβασή της στα σύγχρονα
κοινωνικά προβλήματα είναι ζητήματα ανοικτά και τα οποία θα πρέπει να
εξετασθούν με σοβαρότητα, λέει σε συνέντευξή του στα «ΝΕΑ» ο μητροπολίτης Ζακύνθου.

Ζακύνθου Χρυσόστομος. Υπάρχουν θέματα που πρέπει να συζητηθούν λίγο πριν έλθει το 2000

Ο κ. Χρυσόστομος, αν και ο ίδιος αισθάνεται άνετα με το ράσο, το οποίο θεωρεί
ιερό σύμβολο, δεν θα είχε αντίρρηση να εξετάσει η Ιεραρχία την κατάργησή του.
«Είναι ένα θέμα που μπορεί και πρέπει να συζητηθεί», δηλώνει.

Ιδιαίτερα καυστικός είναι ο Μητροπολίτης Ζακύνθου για τη δράση των
παραεκκλησιαστικών οργανώσεων, αλλά και για όσους «κυκλοφορούν» λίστες προς
αποφυγήν συγκεκριμένων αμαρτημάτων: «Παραεκκλησιαστικές οργανώσεις και
εκσυγχρονισμός σε καμία περίπτωση δεν συμβιβάζονται. Αυτές είναι η συντήρηση
και στηρίζονται σε μια ευσεβιστική νοοτροπία που είναι ξένη προς το πνεύμα της
Ορθοδοξίας». Όσο για τις έντυπες συμβουλές για τα αμαρτήματα, ο κ. Χρυσόστομος
εκτιμά ότι αυτές δεν φέρνουν τους νέους κοντά στην Εκκλησία. «Το αντίθετο
γίνεται. Αναβιώνουν ξεπερασμένες ευσεβιστικές μέθοδοι, οι οποίες απάδουν προς
την ορθόδοξη πρακτική και χωρίς αμφιβολία βλάπτουν την αποστολή μας στον
σύγχρονο κόσμο».

Η σεμνότητα για τον Μητροπολίτη Ζακύνθου δεν είναι μόνον εξωτερικό
χαρακτηριστικό αλλά, όπως λέει, γνώρισμα ψυχής. «Η σεμνότητα δεν είναι μόνον
εξωτερικό χαρακτηριστικό, αλλά γνώρισμα ψυχής. Και τούτο κατορθώνεται με την
ανυπόκριτη συμμετοχή μας στη μυστηριακή ζωή, κάτι που έχει αποτέλεσμα το
αγκάλιασμα του συνανθρώπου μας με την άδολη αγάπη και την επιείκειά μας,
πάντοτε όμως με τη διαρκή συνειδητοποίηση σε κάθε στιγμή μας πως είμαστε
φθαρτοί, πεπερασμένοι απέναντι στη διαχρονικότητα της ζωής του μυστηρίου του σύμπαντος».

Οι παραδόσεις

Μέσα σ’ αυτό το πνεύμα ο κ. Χρυσόστομος κινείται στην καθημερινή του πρακτική.
Όπως υποστηρίζει, ο ίδιος πιστεύει στην οικονομία και την επιείκεια για θέματα
όπως είναι οι κηδείες και τα μνημόσυνα, για όσους έχουν τελέσει πολιτικό γάμο.
Όσο για την καύση των νεκρών, θεωρεί ότι η Ιεραρχία θα πρέπει να ασχοληθεί με
το ζήτημα: «Η τιμή στον νεκρό συνεχίζεται και μετά τον θάνατο. Προχριστιανική
παράδοση στην Ελλάδα. Πιστεύω ότι και μετά τη σχετική ημερίδα θα ασχοληθεί η
Ιεραρχία της Εκκλησίας μας».

Αντίθετα με αυτά, ο Μητροπολίτης Ζακύνθου διαφωνεί να επισκέπτονται οι
γυναίκες το Άγιον Όρος, «είναι κάτι που δεν συζητείται. Η επιλογή των μοναχών
χρειάζεται τον σεβασμό μας», λέει. Όπως διαφωνεί και με το να χειροτονούνται
και γυναίκες ιερείς: «Η Ορθοδοξία έχει εκφραστεί. Τίμα τη γυναίκα, αλλά δεν
υπήρξε η πρόθεση του Ιησού. Δεν δημιουργήθηκε παράδοση».

Αν και ίδιος έχει επιλέξει τη μοναχική ζωή, εκτιμά ότι κάποια στιγμή δεν
αποκλείεται και να συζητηθεί να γίνονται μητροπολίτες και έγγαμοι κληρικοί.
Όπως είπε:

«Ο μακαριστός μεγάλος Πατριάρχης Αθηναγόρας το είχε συμπεριλάβει στα θέματα
της μελλούσης να συνέλθει Μεγάλης Συνόδου των Ορθοδόξων». Ο κ. Χρυσόστομος
αναφέρεται και στο ισόβιο των αρχιερέων. Αναγνωρίζει ότι το ισόβιο μπορεί να
οδηγήσει πολλούς να επιδεικνύουν αλαζονεία ή και αδιαφορία: «Αυτοί οι κίνδυνοι
εμφωλεύουν. Καλόν είναι να υπάρχει το γνώθι σαυτόν και να γνωρίζει ο καθένας
ποτέ να αποχωρεί όρθιος».

Ορόσημο του 2000

Αναφερόμενος στην πρακτική την οποία πρέπει να ακολουθήσει η Εκκλησία εν όψει
του 2000, τονίζει: «Δεν πρέπει να λειτουργούμε ως χωροφύλακες για να
κεντρίσουμε το ενδιαφέρον των νέων ανθρώπων». Και τονίζει: «Τα πράγματα στην
Ορθοδοξία είναι περισσότερο απλά απ’ όσο νομίζουμε. Αν είμαστε ειλικρινείς σε
κάθε μας βήμα, ρεαλιστές και οξυδερκείς, όντως μπορούμε να συναντηθούμε με τη
νέα γενιά, να σταθούμε πλάι της ως πραγματικοί γονείς, ως μεγαλύτερα αδέλφια,
όχι ως χωροφύλακες. Η αναγκαιότητα είναι καταφανής».

Όμως δεν θεωρεί ότι και η καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας στη Θεία Λειτουργία
μπορεί να λύσει προβλήματα στην επικοινανία με τους πιστούς. «Η δημοτική
γλώσσα δεν θεωρώ ότι λύνει τα προβλήματα. Πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι η
Εκκλησία απετέλεσε την κιβωτό της ελληνικής γλώσσας και τη διέσωσε έως τις
ημέρες μας. Μετά τις έντονες αρνητικές επί του θέματος κριτικές των δυο
προηγούμενων δεκαετιών, όλοι οι εχέφρονες αναγνωρίζουν σήμερα την προσφορά της
Εκκλησίας στη σωτηρία της αυθεντικής μας λαλιάς, παρά τις όποιες ένθεν
κακείθεν ακρότητες».

Θετικά όμως βλέπει την τέλεση και δεύτερης Θείας Λειτουργίας: «Όπου
διαπιστώνεται η ανάγκη και υπάρχουν οι προϋποθέσεις, επιβάλλεται. Άλλωστε,
χρόνια τώρα τελείται σε πολλούς ναούς με θετική συμπεριφορά».

Ο Μητροπολίτης Ζακύνθου πάντα είχε άποψη για όλα και βεβαίως για την πολιτική
και τους πολιτικούς.

Από τον Ανδρέα Παπανδρέου θυμάται, όπως λέει, την «ευγένεια, τη φιλοπατρία και
την οξυδέρκειά του». Ενώ, για τους εν ενεργεία Έλληνες πολιτικούς λέει:
«Χρειάζεται προσωπική ευθύνη, διάθεση προσφοράς και υπέρβαση των κομματικών
αγκυλώσεων για να λειτουργήσει η δημοκρατία».

Το θέμα που προέκυψε με τον Οτζαλάν δεν τον άφησε ασυγκίνητο. Θα τον
φιλοξενούσε αν του χτυπούσε την πόρτα σε συνδυασμό όμως με το συμφέρον της
πατρίδας: «Ως Ζακυνθινός έχω πάντα μπροστά μου το παράδειγμα του Πολιούχου του
νησιού μου Αγίου Διονυσίου, ο οποίος έκρυψε και διέσωσε τον φονιά του αδελφού
του, λέγοντας ψέματα στους διώκτες του πως δεν τον είδε. Όμως σε συνδυασμό
πάντα με το υπέρτατο συμφέρον της πατρίδας».

Ο κ. Χρυσόστομος δεν διαφωνεί ούτε με την ΟΝΕ ούτε βέβαια με τη μανία που έχει
καταλάβει τους Έλληνες με το χρηματιστήριο: «Η Ορθοδοξια ως φύσει προοδευτική
θεώρηση των πραγμάτων, ανέχεται ή επιδιώκει το άνοιγμα του ανθρώπου σε χώρους
και τρόπους που τον προάγουν ως ψυχοσωματική υπόσταση. Του προβάλλει όμως τους
αγίους της ως αιώνια και ακατάλυτα πρότυπα, από τα οποία θα διδαχθεί και
ελεύθερα θα επιλέξει».

Θεωρεί όμως σημαντικό να «στρέφουμε συχνά πυκνά το βλέμμα μας στον ουρανό, σε
μια εποχή όπου δίνεται ιδιαίτερο βάρος στην κατανάλωση: Όντως, όταν χορτάσει ο
άνθρωπος αγαθά υλικά, εύκολα καταλήγει στην πνευματική μαλθακότητα. Τούτο δεν
σημαίνει ότι ο κόσμος πρέπει να στερηθεί τα προϊόντα της σημερινής
καταναλωτικής κοινωνίας, να πεινά, για να επιστρέψει στον Θεό. Εκείνο που
απαιτείται είναι να μη λησμονούμε ότι είμαστε ψυχοσωματικές οντότητες και να
στρέφουμε συχνά πυκνά το βλέμμα στον ουρανό»…

Λίγο πριν από τη συμπλήρωση 2.000 χρόνων από τη γέννηση του Χριστού και ο
Μητροπολίτης Ζακύνθου υποστηρίζει, όπως έχει γραφεί και από τον Σατωμπριάν,
ότι «αν ο Χριστός αργούσε να έλθει στον κόσμο δεν θα εύρισκε παρά το πτώμα της
ανθρωπότητας. Ο λόγος αυτός είναι πάντα επίκαιρος».