ΔΡΟΜΟΙ

… που μεταφράστηκαν σε είκοσι δύο γλώσσες και πουλήθηκαν σε τετρακόσιες
χιλιάδες αντίτυπα δεν είναι αρκετά για τον Άντονι Γκίντενς. Ο διευθυντής της
Οικονομικής Σχολής του Λονδίνου αποφάσισε τώρα να βομβαρδίσει τον κόσμο με
έναν καταιγισμό διαλέξεων, μέσω του BBC. Όλοι θα μπορούν να δουν Γκίντενς, να
ακούσουν Γκίντενς, να διαβάσουν Γκίντενς. Και να διαφωνήσουν με τον Γκίντενς.
Οι επικριτές του δεν είναι λιγότεροι από τους θαυμαστές του. Δεν είναι λίγοι
εκείνοι που βλέπουν στον «εφευρέτη» του Τρίτου Δρόμου μόνο ένα ρηχό
«συρραφέα», που αναμασάει παλιές, φορεμένες ιδέες με μια σκοτεινή
κοινωνιολογική ρητορεία. Αν τύχει και πέσει ποτέ πάνω σε κάτι καινούργιο,
λένε, σίγουρα δεν θα είναι σε θέση να το αναγνωρίσει. (Οι ακαδημαϊκοί ξέρουν
να είναι το ίδιο κακοί όσο και οι δημοσιογράφοι).

… θεωρητικούς που αντιμετώπισαν την παγκοσμιοποίηση και τις συνέπειές της, ο
Γκίντενς παραμένει αισιόδοξος για τις επιπτώσεις από την τεχνολογική
επανάσταση. Πιστεύει ότι η διεθνής ροή κεφαλαίων και η απώλεια εθνικής
κυριαρχίας είχαν βαθιά επίδραση στην πολιτιστική ταυτότητα σε όλον τον κόσμο:
δημιούργησαν μια παγκόσμια κοσμοπολίτικη κοινωνία. Η παγκοσμιοποίηση είναι
ρίσκο, ομολογεί σε συνέντευξή του στην «Γκάρντιαν». Όμως, ένα ρίσκο που μπορεί
να ελεγχθεί, μολονότι δεν μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια. Πιστεύει ότι οι
«υπερεθνικοί οργανισμοί», όπως ο ΟΗΕ και η Ευρωπαϊκή Ένωση, μπορούν να
ασκήσουν αυτόν τον έλεγχο. Όπως στην περίπτωση της «νόσου των τρελών
αγελάδων»; Βρίσκει την ερώτηση ενοχλητική. Και αρνείται ότι είναι ο θεωρητικός
απολογητής του «μπλερισμού».

… που βρίσκει μπροστά της αυτή η κοινωνία δεν έχουν καμιά σχέση με τους
κινδύνους που γνώρισαν οι πρόγονοί μας. Γι’ αυτούς, ο κίνδυνος ήταν
«εξωτερικός», προϊόν της φύσης, της παράδοσης ή του Θεού. Για μας είναι
«κατασκευασμένος», δημιούργημα της ανεπτυγμένης γνώσης μας για τον κόσμο. Η
διάβρωση της παράδοσης προκάλεσε μία άνοδο του εθισμού, λέει. Ο Γκίντενς
(φωτ.) χρησιμοποιεί τον όρο «εθισμός» τόσο χαλαρά, που μπορεί να κλείνει μέσα
του από τον έρωτα έως το αλκοόλ. Το ερώτημα δεν είναι βέβαια γιατί υπάρχει
σήμερα τόσος εθισμός, αλλά γιατί είμαστε τόσο πρόθυμοι να εξηγούμε τα πάντα με
το μοντέλο του εθισμού. Ο Γκίντενς δυσανασχετεί. Πιστεύει πως η τάση του
ανθρώπου να εθίζεται σε καταστάσεις έχει γίνει σήμερα πιο έντονη. Ο ίδιος
είναι εθισμένος στη δουλειά. Και στις «ξεκάθαρες σχέσεις» ­ στάση που του
στοίχισε ένα διαζύγιο και την οργή των φεμινιστριών.

… είναι και ο γάμος του με τον «Τρίτο Δρόμο». Αν ο δρόμος που πήρε είναι ο
«τρίτος», υποστηρίζει ότι αυτό ήρθε σαν αναγκαιότητα, μετά την κατάλυση της
κοινωνικής συναίνεσης στις βιομηχανικές χώρες, τη γοργή τεχνολογική εξέλιξη,
την παγκοσμιοποίηση και την «απαξίωση του μαρξισμού». Ο Στάλιν πίστευε ότι ο
σοσιαλισμός μπορούσε να επιτευχθεί σε μία μόνο χώρα. Ο Γκίντενς πιστεύει ότι
μπορεί να φτάσει κανείς σε αυτόν μόνο από ένα δρόμο, τον δικό του.