Ανησυχίες για το έλλειμμα

Οι ανισορροπίες εντείνονται. Ανάβει το σήμα κινδύνου. Οι εμπορικές τριβές ΗΠΑ,
Ευρώπης, Ιαπωνίας μπορεί να βουλιάξουν το δολάριο και να αναστήσουν τον προστατευτισμό.
![]() |
ΤΙΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ημέρες εντάθηκαν οι ανησυχίες για το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ
με την Ιαπωνία. Ο λόγος; Μολονότι οι συνολικές ιαπωνικές εξαγωγές μειώθηκαν τα
δύο τελευταία χρόνια, οι εξαγωγές της Ιαπωνίας προς τις ΗΠΑ αυξήθηκαν.
Παράλληλα, οι συνολικές ιαπωνικές εισαγωγές (και αυτές από τις ΗΠΑ) μειώθηκαν θεαματικά.
Ένα πολύ πιο σημαντικό εμπορικό ζήτημα είναι το τεράστιο πλεόνασμα τρεχουσών
συναλλαγών των χωρών της ζώνης του ευρώ. Ύστερα από τη μεγάλη πτώση του
δολαρίου και την εμφάνιση του ευρώ, οι εμπορικές ανισορροπίες τραβούν την
προσοχή των αγορών.
Το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ ξαφνικά βρίσκεται στο «κόκκινο». Είναι σήμερα
κοντά στο 3% του ΑΕΠ, περίπου στο χειρότερο επίπεδο από τα τέλη της δεκαετίας
του 1980.
Για την ώρα, με την οικονομική αναταραχή στον υπόλοιπο κόσμο, το δολάριο
παραμένει ένα ασφαλές καταφύγιο για τους επενδυτές. Όταν όμως η αμερικανική
οικονομική άνθηση ξεθυμάνει και αν κρίνουμε από την εμπειρία των
προηγούμενων οικονομικών κύκλων το δολάριο θα εξασθενίσει σημαντικά. Ο
κίνδυνος είναι να υποχωρήσει τόσο απότομα, που να φέρει στην επιφάνεια τον
υπολανθάνοντα προστατευτισμό. Όπως υπογραμμίζουν οι Αμερικανοί, δεν είναι
λογικό να περιμένει κανείς ότι οι ΗΠΑ θα είναι διαρκώς ο αγοραστής των
προϊόντων του υπόλοιπου κόσμου.
Πώς αυτό θα επηρεάσει την Ευρώπη; Από μερικές απόψεις, σε σχέση με την
Ιαπωνία, οι χώρες της ζώνης του ευρώ είναι μεγαλύτεροι παραβάτες, αφού το
πλεόνασμα των τρεχουσών συναλλαγών τους είναι μεγαλύτερο, ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Επίσης, πάσχει από μειωμένη εσωτερική ζήτηση. Η ανάκαμψη στη Γαλλία και τη
Γερμανία βασίζεται κυρίως στις εξαγωγές.
Δεν είναι λοιπόν δύσκολο να διαπιστώσει κανείς ότι οι εμπορικές σχέσεις της
Ευρώπης με τις ΗΠΑ γίνονται το ίδιο τεταμένες όπως και οι εμπορικές σχέσεις
των ΗΠΑ με την Ιαπωνία.
Όταν όμως η αμερικανική ανάπτυξη αρχίσει να υποχωρεί, είναι ιδιαίτερα
σημαντικό η Ευρώπη και η Ιαπωνία να έχουν καταφέρει να τονώσουν την εγχώρια
ζήτηση. Αν το πετύχουν, η παγκόσμια οικονομία θα μπορέσει να βγει από μία
σχετικά δύσκολη περίοδο, που θα διαρκέσει από το 2000 έως ίσως το 2004. Αν
όμως οι οικονομίες τους παραμείνουν αδρανείς και η αμερικανική οικονομία
παραπατήσει, τότε τα πράγματα θα γίνουν πιο ανησυχητικά.














