ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Ο Τσόμσκι και η Μόνικα

Ο μύθος κατέρρευσε: το τελευταίο πράγμα που ενδιέφερε τους αμερικανούς
ψηφοφόρους στις χθεσινές εκλογές ήταν η Μόνικα. Ο Νόαμ Τσόμσκι δεν εξεπλάγη καθόλου.

Νόαμ Τσόμσκι. «Η υπόθεση Λιουίνσκι είναι κατασκεύασμα των ελίτ»

«Η ΔΙΓΛΩΣΣΙΑ και η πολυγλωσσία αποτελούν σήμερα μια αδιαμφισβήτητη
πραγματικότητα. Όταν σε μια κοινωνία ομιλείται μία μόνο γλώσσα, σημαίνει ότι
έχουν δολοφονηθεί οι υπόλοιπες». Ο μεγάλος αμερικανός διανοούμενος, που έλαβε
μέρος την περασμένη εβδομάδα σε έναν κύκλο συζητήσεων στην Ισπανία με τίτλο
«Γλώσσα, επιστήμη και κοινωνία», με την ευκαιρία της ανακήρυξής του σε επίτιμο
διδάκτορα του Πανεπιστημίου της Ταραγκόνα, μίλησε εκτενώς για το αντικείμενο
της επιστήμης του. Ούτε οι πολιτικοί ούτε οι επιστήμονες, είπε, δικαιούνται να
ορίζουν τα σύνορα των γλωσσών: οι μόνοι που αποφασίζουν είναι εκείνοι που τις
μιλούν. Κι αυτό δεν λέει τίποτα για την ταυτότητά τους. Στην Κίνα, για
παράδειγμα, οι κάτοικοι μιλούν πολλές γλώσσες αλλά έχουν την ίδια ταυτότητα.
Γιατί αυτό που προσδιορίζει την ταυτότητα είναι η ιστορική σταθερότητα, η
σταθερότητα της εξουσίας, η σταθερότητα όσων έχουν συμβεί σε μια χώρα.

Όσο για τις γλώσσες, ανήκουν στα συστήματα εξουσίας και ελέγχου ενός κράτους.
Όποιος ταξιδέψει από τη Γαλλία στην Ιταλία ή από την Ολλανδία στη Γερμανία
διαπιστώνει ότι η μετάβαση από τη μια γλώσσα στην άλλη είναι βαθμιαία. Εκείνη
που καθορίζει τα σύνορα είναι η πολιτική εξουσία.

Ο καθηγητής του ΜΙΤ θεωρεί ιδιαίτερα σημαντικό να μάθουν οι νέοι να έρχονται
σε άμεση επαφή με τους άλλους. Άμεση επικοινωνία, πρόσωπο με πρόσωπο, όχι μέσω
του Internet που δημιουργεί την ψευδαίσθηση ότι έρχεσαι σε επαφή με τον άλλον,
ενώ στην πραγματικότητα είσαι τελείως απομονωμένος. Το Internet παρέχει
πρόσβαση στην πληροφορία ­ λέει ο Τσόμσκι σε συνέντευξή του στην «Ελ Παΐς» ­
αλλά η πληροφορία δεν είναι γνώση. Το πρόβλημα των πνευματικά υπανάπτυκτων
πληθυσμών δεν είναι η έλλειψη πληροφόρησης, αλλά κατανόησης. Υπήρχε ένας
καθηγητής, φίλος του Τσόμσκι, που, όταν παρέδιδε μαθήματα στο Πανεπιστήμιο,
κατασκεύαζε τα γεγονότα. Έδινε στους φοιτητές τις αρχές και εκείνοι έπρεπε να
ελέγχουν αν τα γεγονότα που τους είχε διηγηθεί συμφωνούσαν με τις αρχές. Αυτό
που έχει σημασία είναι πάντα οι αρχές.

Και η Μόνικα; Δεν έχει δηλαδή σημασία η Μόνικα; Δεν αποτελεί αυτό το σκάνδαλο
αποθέωση της διαφάνειας και της δημοκρατίας; «Το αντίθετο. Πρόκειται για
ασήμαντο γεγονός, συγκρινόμενο με τα μεγάλα εγκλήματα του Κλίντον. Φαντάζεστε
τι θα είχε συμβεί αν κάποια τρομοκρατική οργάνωση είχε εφαρμόσει στις Ηνωμένες
Πολιτείες τη λογική που εφήρμοσε ο Κλίντον στο Σουδάν; Η υπόθεση Λιουίνσκι
είναι ένα κατασκεύασμα των ελίτ, ένα παραμύθι για να μην ασχολείται ο κόσμος
με άλλα πράγματα. Το ίδιο συμβαίνει με την κατάσταση της οικονομίας. Οι Νιού
Γιόρκ Τάιμς γράφουν ότι η κατάσταση της αμερικανικής οικονομίας είναι
εξαιρετική, αλλά αυτό αφορά το 10% του πληθυσμού. Οι υπόλοιποι αγωνίζονται για
να διατηρήσουν τον μισθό και το βιοτικό επίπεδο που είχαν πριν 20 χρόνια».