­ Αθήνα: … «Ντισκάβερι, με λαμβάνεις;»

Στις 5.15 χθες το απόγευμα μια φωτεινή ένδειξη στην οθόνη του ηλεκτρονικού
υπολογιστή έκανε τους επτά αστροναύτες του Ντισκάβερι να στρέψουν προς τα εκεί
τα πρόσωπά τους. Η φωτεινή ένδειξη υπενθύμισε σε όλους ότι είχε έρθει η ώρα ν’
αφήσουν κατά μέρος τα πολύπλοκα πειράματα και να ικανοποιήσουν την περιέργεια
ορισμένων «προνομιούχων» θαυμαστών τους, από τον Γαλάζιο Πλανήτη.

Όλα έτοιμα για να σταλούν οι ερωτήσεις. Η καθηγήτρια Φυσικής των ACS κ. Χριστιάνα Περράκη βοήθησε τους 4 μαθητές να διατυπώσουν τα ερωτήματά τους προς τους αστροναύτες του Ντισκάβερι

ΜΕ ΠΟΙΟΝ τρόπο θα γινόταν αυτό; Μα φυσικά με το να απαντήσουν στις ερωτήσεις
που η NASA φρόντισε να τους αποστείλει μέσω ενός δικού της υπολογιστή. Ανάμεσα
λοιπόν στους τυχερούς που κατάφεραν να στείλουν την ερώτηση τους στη NASA και
από εκεί στο Διάστημα ήταν και τέσσερις μαθητές από τις Σχολές της
Αμερικανικής Παροικίας (ACS) στην Αθήνα.

Από αυτό το εκπαιδευτικό ίδρυμα είχε περάσει ένα… φεγγάρι ο κ. Σκοτ
Παραζίνσκι, που σήμερα μετέχει στη διαστημική αποστολή. Είναι μάλιστα και ο
προσωπικός ιατρός του κ. Τζον Γκλεν, του 77χρονου Αμερικανού αστροναύτη, που
επέστρεψε στα γνώριμα «διαστημικά» λημέρια του, ύστερα από 36 χρόνια. Δεν
είναι λοιπόν παράξενο που οι τρεις από τους τέσσερις μαθητές προτίμησαν να
απευθύνουν τις ερωτήσεις τους στον Σκοτ και μόλις ο ένας στον Τζον.

«Εγώ σκέφτηκα πως είναι πιο μαγικό να ρωτήσω αυτόν τον άνθρωπο αντί για τον
γιατρό του. Τον θαυμάζω, ξέρετε, και όταν μεγαλώσω θα ήθελα να έχω κι εγώ τη
θέλησή του», έλεγε χθες ο 13χρονος Αλέξης Δήμος. Λίγο πριν από τις πέντε χθες
το απόγευμα ο Αλέξης είχε πλησιάσει το κομπιούτερ του σχολείου και είχε
πληκτρολογήσει την ερώτησή του προς τον θρυλικό αστροναύτη: «Κύριε Γκλεν, πώς
νιώθετε τώρα που γνωρίζετε ότι ύστερα από τόσα χρόνια ξαναγράφετε ιστορία;».

Σίγουρα θα μου απαντήσει από τα βάθη της ψυχής του, αναφώνησε ο Αλέξης. Όσο
για το αν θα ήθελε να βρίσκεται και αυτός στο Ντισκάβερι; «Σίγουρα ναι.
Φοβάμαι, βέβαια, αλλά είμαι σίγουρος πως θα τα κατάφερνα». Και αν ο Αλέξης
νιώθει δέος μπροστά στον Γκλεν, ο 17χρονος Νίκος Παππάς βλέπει τα πράγματα πιο «προσγειωμένα».

Στέφεν Γουόκερ: «Πού οφείλεται, κύριε Παραζίνσκι, η μικρή καρδιακή επιβάρυνση που παρουσίασε ο κ. Γκλεν;» – Τάριν Λόρες: Ρώτησε για το όζον. Πόσο μεγάλη φαίνεται η «τρύπα» από εκεί πάνω – Αλέξης Δήμος: «Πώς νιώθετε, κύριε Γκλεν, που ξαναγράφετε ιστορία;» – Νίκος Παππάς: «Τι κρύβει περισσότερη μαγεία; Η επιστημονική έρευνα στο Διάστημα ή το ίδιο το Διάστημα;»

Η ερώτησή του, που «ταξίδεψε» 537 χιλιόμετρα πέρα από τη Γη, με προορισμό τον
Σκοτ Παραζίνσκι, έλεγε: «Από τι νιώθετε πιο μεγάλη έλξη. Από τη επιστημονική
πρόκληση του διαστημικού ταξιδιού ή από το ίδιο το Διάστημα;». Ο Νίκος,
βέβαια, που έζησε 15 χρόνια στη Γερμανία, είχε προτείνει και άλλες ερωτήσεις
προς τον ίδιο. Αλλά επιλέχτηκε μόνο η παραπάνω. «Είναι μεγάλη χαρά να ξέρεις
ότι ένας τόσο μεγάλος επιστήμονας θα ασχοληθεί έστω για τόσο λίγο μαζί σου,
ότι ξέρει πως υπάρχεις κι εσύ στον κόσμο».

Από την άλλη μεριά, η 13χρονη Τάριν Λόρες, που κατάγεται από την Αυστραλία,
θέλησε να μάθει κάτι διαφορετικό από τον Σκοτ. Κάτι που έχει «σχέση και με
αυτό που θέλω να ασχοληθώ αργότερα, δηλαδή το περιβάλλον και τη Φύση». Η Τάριν
άφησε κατά μέρος τον μυστηριώδη κόσμο του Διαστήματος και ρώτησε κάτι που λίγο
– πολύ μας απασχολεί όλους. Η ερώτησή της λοιπόν που φάνηκε στην οθόνη του
Ντισκάβερι έλεγε: «Κύριε Παραζίνσκι, στη διάρκεια της πρώτης σας διαστημικής
αποστολής, το 1994, πραγματοποιήσατε επιστημονικά πειράματα περιβαλλοντικού
χαρακτήρα. Από τότε μήπως έχετε παρατηρήσει κάποιες αλλαγές στο στρώμα του όζοντος;».

Και ο Σκοτ, αφού απαντήσει σε όλα αυτά, θα κληθεί να ικανοποιήσει την
περιέργεια και του 15χρονου Στέφεν Γουόκερ από την Αμερική, ο οποίος ούτε λίγο
ούτε πολύ θέλει να μάθει από τον γιατρό του 77χρονου αστροναύτη τον λόγο για
τον οποίο «ο κ. Γκλεν παρουσίασε στη διάρκεια του πρώτου του γεύματος μια
μικρή καρδιακή επιβάρυνση και πού αυτή αποδίδεται». Οι Σχολές της Αμερικανικής
Παροικίας, μαζί με άλλα σχολεία του υπόλοιπου κόσμου, είχαν επιλεγεί από τη
NASA για να υποβάλουν ερωτήσεις προς τους επτά αστροναύτες. Οι μαθητές των ACS
έγραψαν σε μια κόλα χαρτί τις ερωτήσεις τους και τις έδωσαν στους υπευθύνους
του σχολείου για να κάνουν την τελική επιλογή. Οι ερωτήσεις στάλθηκαν με
e-mail από το σχολείο στην Αθήνα προς τη NASA και από εκεί στο διαστημόπλοιο.
Αυτό που μένει τώρα είναι να σταλούν πίσω οι απαντήσεις. Και όλοι περιμένουν
με αγωνία τη μεγάλη στιγμή.

ΥΠΕΚΥΨΕ στην ασθένειά του και το δεύτερο δελφίνι, το αρσενικό, που με την
περιπέτεια της υγείας του είχε αναστατώσει εδώ και δεκατέσσερις ημέρες μικρούς
και μεγάλους στην Αίγινα. Οι συνεχείς φροντίδες της ομάδας διάσωσης, που
δημιούργησαν οι άνθρωποι της Εταιρείας Μελέτης και Προστασίας Δελφινιών και
Φαλαινών «Δέλφις», κατάφεραν να το κρατήσουν στην ζωή για αρκετά μεγάλο
χρονικό διάστημα.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Γιάννης Πουλόπουλος από τη «Δέλφις», σε
αντίστοιχες περιπτώσεις που έχουν καταγραφεί παγκοσμίως, τα θηλαστικά υπέκυψαν
μέσα σε δύο, το πολύ τρεις ημέρες.

Στην περίπτωση των δύο νεαρών δελφινιών που εντοπίστηκαν άρρωστα πριν από
περίπου δύο εβδομάδες στο Αγκίστρι, η κινητοποίηση των ειδικών, που κατάφεραν
μέσα στις πρώτες κιόλας ημέρες να σταθεροποιήσουν την κατάσταση της υγείας
τους, ήταν άμεση.

Κατόπιν αυτού, όμως, η επιδείνωση ήταν ξαφνική και απέβη μοιραία. Το θηλυκό
δελφίνι πέθανε στην όγδοη ημέρα παρακολούθησης από την ομάδα «Δέλφις», ενώ οι
αναλύσεις που έγιναν σε εργαστήρια της Ελλάδας και του εξωτερικού και για τα
δύο ζώα, έδειξαν πως έπασχαν από σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια και αφυδάτωση.

ΕΝΑ ΠΑΓΟΒΟΥΝΟ, μεγαλύτερο από μία… πολιτεία των ΗΠΑ, ξεκόλλησε από τη Νότιο
Ανταρκτική, την εβδομάδα που πέρασε. Το εξειδικευμένο κέντρο των ΗΠΑ αναφέρει
πως πρόκειται για τη μεγαλύτερη αποκόλληση πάγων από το νότιο ημισφαίριο, που
έχει αναφερθεί από τον Οκτώβριο του 1987.

Το παγόβουνο έχει μήκος 148 χιλιόμετρα και πλάτος 48, ενώ καλύπτει μία περιοχή
7.124 τετραγωνικών χιλιομέτρων! Οι ειδικοί από το Εθνικό Κέντρο Πάγων των ΗΠΑ
το εντόπισαν χρησιμοποιώντας τους δορυφόρους που έχουν τεθεί σε τροχιά και
λειτουργούν για λογαριασμού της Εθνικής Επιτροπής για την Ατμόσφαιρα και τους Ωκεανούς.

Οι πάγοι που κυκλώνουν την Ανταρκτική είναι τεράστιοι όγκοι από χιόνι και
παγωμένο νερό που επιπλέουν στη θάλασσα. Επιστήμονες από το University College
του Λονδίνου εκτιμούν πως η θραύση των πάγων είναι μία ακόμη ένδειξη της
παγκόσμιας αύξησης της θερμοκρασίας. Ειδικοί ανά τον κόσμο έχουν εδώ και
χρόνια στρέψει την προσοχή τους στην Ανταρκτική, μια και είναι ελάχιστα γνωστό
το πώς αλλοιώνεται η μορφή και το σχήμα των πάγων.

Με ανησυχία. Ο πυρηνικός φυσικός Αντώνης Μαλτέζος παρακολουθεί τις εξελίξεις του ατυχήματος από την Ουγγαρία

ΣΗΜΕΡΑ το πρωί, στον πυρηνικό αντιδραστήρα Πακς της Ουγγαρίας, σήμανε
συναγερμός. Ένα ατύχημα στο κύκλωμα ψύξης μιας από τις τρεις μονάδες του
σταθμού προκάλεσε διαφυγή ραδιενέργειας, σε απόσταση χιλίων περίπου
χιλιομέτρων από τα ελληνικά σύνορα.

Η κινητοποίηση των αρμοδίων είναι άμεση σε δεκάδες χώρες όλου του πλανήτη, που
παρακολουθούν με ανησυχία τις εξελίξεις. Αναταραχή επικρατεί και στις
εγκαταστάσεις της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) στον
Δημόκριτο, τα στελέχη της οποίας ενημερώνονται για την πορεία του ραδιενεργού
νέφους, συμβουλεύονται τους διεθνείς οργανισμούς και τους μετεωρολόγους,
αξιολογούν την κρισιμότητα της κατάστασης, προσπαθούν να προβλέψουν τις
συνέπειες και μεταδίδουν τις πληροφορίες στην κυβέρνηση.

Ευτυχώς, όμως, σε αυτήν την περίπτωση τα φαινόμενα απατούν. Η κινητοποίηση
είναι αληθινή, η ραδιενέργεια, όμως, όχι. Δεν ταξιδεύει στην ατμόσφαιρα, αλλά
μόνο νοερά πάνω στον χάρτη. Το ατύχημα είναι υποθετικό και αποτελεί μέρος μιας
διεθνούς άσκησης ετοιμότητας, που γίνεται κάθε χρόνο. Στη σημερινή,
συμμετέχουν 34 χώρες από την Ευρώπη, την Ασία και την Αμερική.

Πρόκειται μάλιστα για το τρίτο «επεισόδιο», που σημειώνεται στα πλαίσια της
συγκεκριμένης άσκησης. Το πρώτο έγινε το 1996 στην Ελβετία και το δεύτερο
πέρυσι, στη Φινλανδία.

Όπως λέει ο κ. Αντώνης Μαλτέζος, πυρηνικός φυσικός στην ΕΕΑΕ, που έχει την
ευθύνη παραλαβής και αποστολής των ενημερωτικών μηνυμάτων μεταξύ Ελλάδας και
εξωτερικού, οι ασκήσεις αυτές είναι πρωτοβουλία του Οργανισμού Πυρηνικής
Ενέργειας του ΟΟΣΑ, που σχεδιάστηκαν μετά το ατύχημα του Τσερνομπίλ. Στη
διάρκειά τους δοκιμάζεται ο συντονισμός μεταξύ οργανώσεων σε πολλές χώρες και
η αντιμετώπιση εκτάκτων περιστατικών, ώστε να προλάβουν οι υπεύθυνοι τυχόν
παραλείψεις και λάθη στη λήψη αποφάσεων.

Το τέταρτο ατύχημα θα γίνει στον Καναδά και ενδιαφέρει άμεσα την Ελλάδα, καθώς
οι πυρηνικοί αντιδραστήρες που χρησιμοποιούνται εκεί είναι οι πιθανότεροι
υποψήφιοι για εγκατάσταση στο νέο πυρηνικό εργοστάσιο της Τουρκίας.

Η ΕΕΑΕ, πάντως, σκοπεύει σύντομα να εγκαταστήσει 21 σταθμούς μέτρησης
ραδιενέργειας σε όλη την ελληνική ύπαιθρο, οι οποίοι θα ειδοποιούν αυτόματα
τους επιστήμονες όταν αυξάνονται ξαφνικά τα επίπεδα της ραδιενέργειας στην
ατμόσφαιρα ή τα ύδατα.

Νέο σύστημα βιολογικής καταπολέμησης των κουνουπιών εφαρμόστηκε στη Θράκη, από
την Εταιρεία Προστασίας και Οικοανάπτυξης Νέστου, με αποτέλεσμα να μειωθούν τα
κουνούπια κατά 70% τη φετινή περίοδο.

Έπειτα από πρωτοβουλία του Αρκτούρου, η Βουλή ψήφισε διάταξη με την οποία θα
εγκατασταθούν 61 μπάρες στη δασική περιοχή εξάπλωσης της αρκούδας, με σκοπό να
δυσκολέψουν την πρόσβαση των αυτοκινήτων. Είναι ένα από τα μέτρα που κρίνονται
απαραίτητα για την προστασία των αγρίων ζώων.

Στην Άρτα συναντήθηκαν την περασμένη εβδομάδα οι εμπειρογνώμονες των Σχεδίων
Δράσης για τα απειλούμενα θαλάσσια είδη της Μεσογείου, δηλαδή τις θαλάσσιες
χελώνες, τα κητώδη και τις μεσογειακές φώκιες.

Ημερίδα για όσους κάνουν ανάπτυξη προγραμμάτων, όπου θα παρουσιαστούν νέες
τεχνολογίες (Object Distributed Applications, Corrba, Midas, Visibroker κ.λπ.)
με τη νέα έκδοση Delphi 4.0 Client Server και AS/400, διοργανώνουν σήμερα οι
Inrise/Borland και Μ-Data (στο ξενοδοχείο «Holliday Inn» μέχρι τις 5 μ.μ.).

«Ζωντανή» χειρουργική επέμβαση καρδιάς στο Ιπποκράτειο παρουσιάστηκε το
Σάββατο σε πιλοτική εφαρμογή τηλεϊατρικής, σε παράλληλες συνδέσεις με το
Ινστιτούτο Ερευνών Ανατολικού Αιγαίου στη Σάμο, νοσοκομεία του νησιού, καθώς
και της Αμερικής και της Σιγκαπούρης.

Το Σώμα Ελλήνων Δικαστών και Εισαγγελέων ενημέρωσε το Τμήμα Πληροφορικής του
Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών πάνω σε θέματα που σχετίζονται με την
πνευματική ιδιοκτησία και τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, κατά τη διάρκεια
ημερίδας που διοργανώθηκε το περασμένο Σάββατο.