Χάθηκαν δεκάδες δισ. δολάρια

Οι φόβοι ότι η οικονομική αναταραχή στην Ασία, τη Λατινική Αμερική και τη
Ρωσία θα οδηγήσει σε γενικευμένη ύφεση και θα πλήξει τα κέρδη των εταιρειών
υποχρέωσαν χθες σε νέα βουτιά τις παγκόσμιες αγορές.

Ο Μίλτον Φρίντμαν ζητεί διάλυση του ΔΝΤ και χαρακτηρίζει «επικίνδυνο παιχνίδι» το ευρώ

ΔΕΚΑΔΕΣ δισεκατομμύρια δολάρια «έκαναν φτερά» από τη Γουώλ Στρητ, που άνοιξε
και συνέχισε έντονα πτωτικά, για να κλείσει τελικά με απώλειες 210 μονάδων.

Η πτώση στις διεθνείς αγορές είναι τόσο σημαντική, που μερικοί αναλυτές
αμφιβάλλουν αν η τάση μπορεί να είναι βραχυπρόθεσμα αντιστρεπτή, καθώς οι
επενδυτές αμφιβάλλουν αν μπορεί να προκύψει κάτι θετικό από τη μείωση των
αμερικανικών επιτοκίων.

«Υπάρχει ακόμη το ενδεχόμενο μιας ανάκαμψης 5%-10%, το πολύ για δύο
εβδομάδες», λέει ο Μπάρτον Μπιγκς, στρατηγικός αναλυτής της Morgan Stanley
Dean Witter, «πριν βυθιστούμε στην άβυσσο».

ΕΞΙ ΕΒΔΟΜΑΔΕΣ ΑΠΩΛΕΙΩΝ

Στο χθεσινό δυσμενές κλίμα στις αγορές συνετέλεσαν κυρίως οι προβλέψεις του
Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για μείωση της παγκόσμιας ανάπτυξης.

Περισσότερο από το 30% της αξίας του έχει χάσει τις έξι τελευταίες εβδομάδες
το χρηματιστήριο της Φρανκφούρτης, που χθες έκλεισε με απώλειες 7,6%. Με πτώση
3% έκλεισε το Λονδίνο, 5% το Παρίσι, 7% η Μαδρίτη, 4% το Άμστερνταμ, 4,7% η
Ζυρίχη και το Μιλάνο, ενώ στο 9,1% έκλεισε η Λισαβώνα, όπου για δύο ώρες
διακόπηκαν οι συναλλαγές όταν οι απώλειες έφτασαν το 15%.

Για άλλη μία φορά οι τράπεζες, που είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες στην κρίση
στις αναδυόμενες αγορές, διακρίθηκαν αρνητικά: Dresdner και Commerzbank
(-10%), NatWest(-7,9%), Lloyds (-9%), Barclays (-7,2%). Στη Γαλλία, οι μετοχές
της Πεζό και της Ρενό έκλεισαν με απώλειες 15% και 13% αντιστοίχως.

Η πτωτική πορεία της Γουώλ Στρητ επηρέασε, όπως ήταν φυσικό, τις ασιατικές
αγορές. Το χρηματιστήριο του Τόκιο έκλεισε με απώλειες 1,5%, στο χαμηλότερο
επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 1986. Σημαντικές απώλειες σημείωσαν και οι
αγορές στην Αυστραλία, τη Ν. Ζηλανδία, τη Ν. Κορέα, την Ταϊβάν, την Ινδονησία.

ΕΠΙΘΕΣΗ ΦΡΙΝΤΜΑΝ ΚΑΤΑ ΔΝΤ

Τη διάλυση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου ζητεί ο Αμερικανός νομπελίστας
της Οικονομίας Μίλτον Φρίντμαν, θεωρώντας το υπεύθυνο για την οικονομική κρίση
στην Ασία.

«Το ΔΝΤ απέτυχε παταγωδώς. Είναι αντιπαραγωγικό και πρέπει να διαλυθεί»,
αναφέρει ο 86χρονος Φρίντμαν σε συνέντευξή του που δημοσιεύεται σήμερα στην
εφημερίδα του Αμβούργου «Άμπεντμπλατ».

«Στη Μαλαισία, την Ταϊλάνδη και την Ινδονησία, η κρίση προκλήθηκε αρχικά από
το ΔΝΤ», λέει ο καθηγητής των Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Στάνφορντ και
εξηγεί ότι οι επενδυτές είχαν την εντύπωση ότι το ΔΝΤ θα επενέβαινε αν τα
νομίσματα των χωρών αυτών διέτρεχαν κίνδυνο. «Γι’ αυτό κανείς δεν ανησυχούσε
με την υπερτίμηση των νομισμάτων των χωρών αυτών.

Τα κεφάλαια συνέχιζαν να εισρέουν, αλλά όταν ήρθε η χρεοκοπία το μέγεθος ήταν
τόσο μεγάλο, ώστε το ΔΝΤ δεν μπορούσε να το χειριστεί».

Οι επενδυτές παραπλανήθηκαν από τις ενέργειες του ΔΝΤ για τη διάσωση του
μεξικανικού πέσο, στις αρχές του ’90, υποστηρίζει ο Φρίντμαν και τις
χαρακτηρίζει «πλήρη αποτυχία».

«ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟ ΤΟ ΕΥΡΩ»

Επικριτικός είναι ο Αμερικανός οικονομολόγος και για το ευρώ, το οποίο
χαρακτηρίζει «επικίνδυνο παιχνίδι». Ως τώρα, η Ευρώπη είχε ένα μηχανισμό
διόρθωσης των ισοτιμιών και μπορούσε να αποτρέπει τις οικονομικές κρίσεις σε
κάθε χώρα. Τώρα αυτός ο μηχανισμός έχει εγκαταλειφθεί.

«Τι θα συμβεί αν προκύψει μια κατάσταση η οποία θα δίνει ώθηση στη Γερμανία
αλλά θα προκαλεί ύφεση στη γαλλική οικονομία; Δεν θα μπορεί να εξισορροπηθεί
παρά μόνον μέσω της ανεργίας, των τιμών, των μισθών και της κρατικής
παρέμβασης.

Ο Χέλμουτ Κολ και ο Φρανσουά Μιτεράν διέπραξαν ένα αποφασιστικό λάθος: θέλησαν
να δημιουργήσουν μια οικονομική οντότητα πριν από την πολιτική. Όμως, αυτό
λειτουργεί ακριβώς αντίθετα. Η νομισματική ενοποίηση τώρα θα πολιτικοποιήσει
τα προβλήματα που στο παρελθόν ρυθμίζονταν μέσω της αγοράς».