ΓΚΑΡΙ ΚΑΣΠΑΡΟΦ Βρώμικο χρήμα και στο σκάκι

Το Ίντερνετ έφερε επανάσταση στην επικοινωνία των σκακιστών και το
copyright στις παρτίδες δεν έχει πια κανένα νόημα. Ο διάσημος Ρώσος σκακιστής
Γκάρι Κασπάροφ μιλάει στα «ΝΕΑ» για το σύγχρονο σκάκι αλλά και για την
πολιτική και την οικονομία στη σημερινή Ρωσία. Κάνοντας λόγο για τη Διεθνή
Ομοσπονδία Σκακιού (FIDE), δε διστάζει να πει ότι ξεπλένει βρώμικο χρήμα.

Γκάρι Κασπάροφ: «Ο πρόεδρος της FIDE πληρώνει τους παίκτες με χρήματα που προέρχονται από φτωχούς Ρώσους ανθρακωρύχους, γιατρούς και δασκάλους που δεν πληρώνονται τους μισθούς τους». Ο Παγκόσμιος Πρωταθλητής φωτογραφίζεται στην Αθήνα μπροστά στη γιγαντοοθόνη που παρουσιάζει τη σελίδα του στο Ίντερνετ

Ο ΓΚΑΡΙ παραχώρησε αυτή τη συνέντευξη με την ευκαιρία της παρουσίασης στο
ξενοδοχείο Ν.J. V Athens Plaza της διεύθυνσης στο Ίντερνετ www. clubkasparov.
org που θα έχει έδρα την Αθήνα και θα υποστηρίζεται από την HellasNet.

«ΤΑ ΝΕΑ»: Πριν από λίγες εβδομάδες δολοφονήθηκε στην Καλμουχία η Λαρίσα
Γιουντίνα, εκδότρια εφημερίδας αντιπολιτευόμενης την τοπική
κυβέρνηση. Ο διεθνής τύπος και «ΤΑ ΝΕΑ» δημοσίευσαν
δηλώσεις του υπουργού Εσωτερικών της Ρωσίας αλλά και του ίδιου
του προέδρου Γιέλτσιν για πιθανά πολιτικά κίνητρα της δολοφονίας.
Ως γνωστόν, ο πρόεδρος της Αυτόνομης Ρωσικής Δημοκρατίας της
Καλμουχίας Ιλουμτζίνοφ είναι και πρόεδρος της FIDE. Ο
συνεργάτης του, Νιγηριανός Ομούκου, διέψευσε τις πληροφορίες
αυτές μέσω της σελίδας της FIDE στο Ίντερνετ, ισχυριζόμενος ότι
σύμφωνα με τις δικές του πηγές το ρωσικό υπουργείο Εσωτερικών δε
θεωρεί πολιτικά τα κίνητρα του φόνου. Θα θέλαμε τη δική σας πληροφόρηση.

Γκ. Κασπάροφ: Δεν καταλαβαίνω πώς ο κ. Ομούκου μπορεί να κάνει δηλώσεις εν
ονόματι του Ρώσου υπουργού Εσωτερικών. Το μόνο που έχω ακούσει είναι αυτό που
είπε ο υπουργός Εσωτερικών κ. Στεπάσιν ότι υπάρχουν πολιτικά κίνητρα στη
δολοφονία. Είναι πρόωρο να προβεί κανείς σε χαρακτηρισμούς, άλλωστε η Ρωσία
προσπαθεί να είναι ένα πολιτισμένο κράτος αλλά όλες οι ρωσικές εφημερίδες
έγραψαν ότι υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις περί πολιτικών κινήτρων. Διαβάζω
εφημερίδες, δεν είμαι ανακριτής για να βγάζω συμπεράσματα αλλά θα ήταν
συγκλονιστικό ο φόνος να έχει καθοδηγηθεί από ανθρώπους που βρίσκονται πολύ
κοντά στον κ. Ιλουμτζίνοφ. Ο κ. Ομούκου υπερασπίζεται το αφεντικό του, που
δέχεται δριμείες επιθέσεις. Πιστεύω ότι ο Ρώσος ανακριτής θα ολοκληρώσει το
έργο του και εάν βρεθεί κάποιος ένοχος θα τιμωρηθεί…

ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ

«ΤΑ ΝΕΑ»: Θα τιμωρηθεί;

Γκ. Κασπάροφ: Ελπίζω πως ναι. Είναι η πρώτη φορά σε έναν τέτοιο φόνο που έχουν
γίνει συλλήψεις. Τέσσερις άνθρωποι έχουν συλληφθεί, που τυχαίνει να είναι και
στενοί συνεργάτες του κ. Ιλουμτζίνοφ. Δεν ξέρω πού θα καταλήξει όλο αυτό αλλά
πρόκειται για ένα στυγερό έγκλημα. Το μόνο που γνωρίζω είναι ότι αυτή η
γυναίκα ήταν η μόνη φωνή στην Καλμουχία, η οποία ασκούσε κριτική στον κ.
Ιλουμτζίνοφ. Η Γιουντίνα ερευνούσε υποθέσεις οικονομικών ατασθαλιών στην
Καλμουχία και, όταν οι έρευνές της προχώρησαν πολύ, δολοφονήθηκε. Από νομική
άποψη δεν στοιχειοθετεί τίποτε αυτό αλλά δίνει μερικές «ιδέες» για το ποιά
μπορεί να είναι τα κίνητρα του φόνου.

«ΤΑ ΝΕΑ»: Όπως και να ‘χει το πράγμα, από πολλούς τίθεται το θέμα
των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Καλμουχία, που τείνει να
καταστεί το κέντρο του διεθνούς σκακιού.

ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ

Γκ. Κασπάροφ: Λέγεται σαν αστείο ότι δεν μπορείς να προσβάλεις τα ανθρώπινα
δικαιώματα στην Καλμουχία, μπορείς να προσβάλεις μόνον ανθρώπους. Ανθρώπινα
δικαιώματα δεν υπάρχουν στην Καλμουχία. Πρόκειται για δικτατορία. Η εξουσία
ασκείται από τον ίδιο τον Ιλουμτζίνοφ, την οικογένειά του και μερικούς στενούς
φίλους του. Ο μηχανισμός αυτός ελέγχει όλα τα κρατικά έσοδα και τις δαπάνες,
δεν υπάρχει κανένας έλεγχος της εξουσίας.

Είναι κρίμα, αλλά αυτά συμβαίνουν σε όλη τη Ρωσική Ομοσπονδία. Η κεντρική
κυβέρνηση δεν είναι αρκετά σκληρή με τις τοπικές κυβερνήσεις, εκτός από
εκείνες που αντιμάχονται τον κ. Γιέλτσιν. Ο κ. Ιλουμτζίνοφ γνώριζε απ’ την
αρχή πώς να εξαγοράσει την εύνοια του Κρεμλίνου και πώς να επιδείξει νομιμοφροσύνη.

ΤΟΥΣ ΠΛΗΡΩΝΕΙ

«ΤΑ ΝΕΑ»: Τι μπορούν να κάνουν οι παίκτες απέναντι σ’ αυτή την κατάσταση;

Γκ. Κασπάροφ: Οι ισχυροί παίκτες δεν ενδιαφέρονται και πολύ. Καταλαβαίνουν
βέβαια ότι τα χρήματα που διατίθενται για το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της FIDE
προέρχονται από τους φτωχούς Ρώσους ανθρακωρύχους, γιατρούς, δασκάλους, που
δεν πληρώνονται τους μισθούς τους, αλλά δεν τους ενδιαφέρει. Θα παίξουν
οπουδήποτε. Θα πάρουν τα χρήματά τους και μετά θα υπερασπιστούν τον κ.
Ιλουμτζίνοφ, επειδή αυτός τους πληρώνει. Εγώ δεν εμπιστεύομαι αυτά τα χρήματα,
δεν θα τα αγγίξω ποτέ όσο πολλά κι αν είναι.

Δεν μπορώ να κατηγορήσω τους σκακιστές. Προσπαθούν να ζήσουν αλλά δε νιώθω
άνετα, όταν προσπαθούν να δικαιολογήσουν κάθε ενέργεια του κ. Ιλουμτζίνοφ.
Είναι πολύ σημαντικό να αναγνωρίσουν οι παίκτες ότι αυτά τα χρήματα δεν
προέρχονται από νόμιμες χορηγίες, όπως συμβαίνει σε άλλα αθλήματα.

Δυστυχώς ο κόσμος του σκακιού στερείται αντιστάσεων, πράγμα που σημαίνει ότι
μπορεί να δεχθεί οποιαδήποτε χρήματα, είτε αυτά προέρχονται από την Ελίστα,
από τη Βαγδάτη, από τους Κολομβιανούς βαρόνους της κοκαΐνης… Είναι κάτι που
μου προκαλεί θλίψη.

ΣΤΑ ΚΑΖΙΝΑ

«ΤΑ ΝΕΑ»: Η FIDE εξήγγειλε ότι το νέο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα θα
πραγματοποιηθεί στο Λας Βέγκας με χορηγούς τα ονομαστά καζίνα.
Τι έχετε να πείτε;

Γκ. Κασπάροφ: Τα καζίνα… Αν τα καζίνα του Λας Βέγκας δίνουν χρήματα, θα πάω
και θα παίξω. Γιατί οι αμερικανικές αρχές ασκούν ακόμη κάποιον έλεγχο στα
καζίνα, που εντάσσονται τέλος πάντως σε ένα σύστημα κανόνων δικαίου. Μπορεί να
φανταστεί κανείς ότι κάτι δεν πάει καλά αλλά ανήκουν σε έναν κόσμο, όπου οι
άνθρωποι και οι δραστηριότητές τους ελέγχονται. Το χρήμα της Καλμουχίας, χωρίς
αμφιβολία, προέρχεται από ανθρώπους του υποκόσμου.

Γιατί δεν έχει καμία νόμιμη προέλευση, δεν έχει καμία υπογραφή χορηγού, κανένα
δικαιολογητικό, απλώς ξοδεύεται, κι αν μιλάτε για ξέπλυμα χρήματος η FIDE
χρησιμοποιείται γι’ αυτό τον σκοπό.

«ΤΑ ΝΕΑ»: Το δίκτυο Ίντερνετ έχει φέρει επανάσταση στην επικοινωνία των
σκακιστών. Πώς βλέπετε να εξελίσσεται στο μέλλον η χρήση αυτή
και πώς μπορούν να εμποδιστούν δυνάμεις που επιδιώκουν τον έλεγχό της;

Γκ. Κασπάροφ: Έχει αλλάξει ριζικά ο τρόπος προετοιμασίας των σκακιστών. Η
πρόσβαση μέσω του Ίντερνετ στις παρτίδες των ισχυρών τουρνουά είναι πλέον
άμεση. Δεν μπορείς να περιμένεις ότι ο αντίπαλός σου δεν γνωρίζει τα πάντα.
Δεν μπορείς να κερδίσεις μόνο με το ταλέντο έναν παίκτη από τον οποίο είσαι
καλύτερος. Πρέπει να δουλεύεις συστηματικά γιατί πολύ απλά, εάν δεν
ενημερωθείς για κάποιο σημαντικό παιχνίδι ή κάποιο τουρνουά, οι εξελίξεις
μπορούν να σε ξεπεράσουν. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο το σκάκι έχει
γίνει πολύ πιο δυναμικό.

«ΤΑ ΝΕΑ»: Κύκλοι της Διεθνούς Ομοσπονδίας μιλούν για πνευματικά δικαιώματα
πάνω στην παρτίδα, θεωρώντας ότι οι αγώνες δεν μπορούν να
αναμεταδίδονται ή να αναδημοσιεύονται δωρεάν, χωρίς την άδεια
του παίκτη αλλά πιθανότατα και της Διεθνούς Ομοσπονδίας Σκακιού
(FIDE). Ποια είναι η δική σας άποψη;

Γκ. Κασπάροφ: Αυτή η ιστορία του copyright στις παρτίδες είναι μια μεγάλη
ηλιθιότητα. Μένω έκπληκτος από αυτή την κίνηση της Ομοσπονδίας, κίνηση ανόητη
από κάθε άποψη. Εάν ήταν να γίνει κάτι, θα έπρεπε να γίνει αποκλειστικά για
τους παίκτες, πράγμα που ούτως ή άλλως είναι μάλλον ανέφικτο. Πόσο μάλλον για
την Ομοσπονδία, που διεκδικεί ποσοστά… Τα πνευματικά δικαιώματα
διεκδικούνται από τους δημιουργούς. Αλλά δεν νομίζω ότι τέτοιοι κανόνες
μπορούν να εφαρμοστούν στο σκάκι. Έχει γίνει και παλαιότερα αυτή η συζήτηση.
Ειδικά όμως σήμερα, στην εποχή του Ίντερνετ, διοργανώνεται ένα τουρνουά και σε
δύο ώρες οι παρτίδες είναι γνωστές σε όλο τον πλανήτη. Μιλούν για copyright…
(γέλια). Είναι αδύνατο να σταματήσεις την ελεύθερη ροή των πληροφοριών.
Πιστεύω ότι η ιδέα ήταν χαζή από την πρώτη στιγμή της σύλληψής της. Αυτή είναι
η άποψή μου.

«ΤΑ ΝΕΑ»: Και κάτι τελευταίο. Τον Οκτώβριο υπερασπίζεστε τον τίτλο
σας απέναντι στον Ισπανολετονό Σίροφ…

Γκ. Κασπάροφ: Τουλάχιστον… γνωρίζουμε τον χορηγό, και το όνομά του θα είναι
γραμμένο με μεγάλα γράμματα (γέλια).

«ΤΑ ΝΕΑ»: Ευχαριστούμε πολύ για τη συνέντευξη.

Γκ. Κασπάροφ: Κι εγώ σας ευχαριστώ.

Στο σημείο αυτό παρενέβη βοηθός-αναλυτής του Κασπάροφ για να μας επισημάνει
ότι δεν ρωτήσαμε ποιος θα κερδίσει το ματς. Δηλώσαμε ότι θα στοιχηματίζαμε
υπέρ του Κασπάροφ και τότε ο αναλυτής προσφέρθηκε να μαζέψει τα στοιχήματα…