Ο πόλεμος των παπουτσιών

Για πρώτη φορά ύστερα από 13 χρόνια, η Νάικ (ή στις ΗΠΑ Νάικη, Nike)
ανακοίνωσε απώλεια εσόδων: Οι Αμερικανοί τινέιτζερς φαίνεται να απομακρύνονται
από τα κλασικού τύπου αθλητικά παπούτσια και να τρέπονται προς άλλα πιο
«σοφιστικέ» είδη υπόδησης. Τα «Νάικς», λένε οι έφηβοι, δεν είναι πια «cool».

Αλλαγή στυλ. Παπούτσια εκστρατείας εναντίον αθλητικών

ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ είναι μάλλον ικανοποιημένοι. Τα παιδιά τους, που άλλοτε ένιωθαν
υποχρεωμένα να φορούν πανάκριβα αθλητικά παπούτσια, στρέφονται τώρα στα
μποτάκια πεζοπορίας.

Τα αθλητικά παπούτσια έγιναν ουσιαστικά της μόδας και γνώρισαν μεγάλη διάδοση
από τη δεκαετία του ’80, όταν τα υιοθέτησαν πολλά συγκροτήματα μουσικής
χιπ-χοπ στην Αμερική. Λίγο μετά, η μόδα εξαπλώθηκε στην Αγγλία και στην
υπόλοιπη Ευρώπη, και τα αθλητικά παπούτσια (trainers) έγιναν υπόθεση ρουτίνας.

Οι τινέιτζερς στρέφονται τώρα στα Timberland, τα Hush Puppies, τα Caterpillars
και άλλα ανάλογα, παρ’ όλο που και σ’ αυτά οι τιμές παραμένουν εξαιρετικά
ψηλές. Η αλλαγή πάντως έκανε τη Γουώλ Στρήτ να ταραχθεί. Οι πωλήσεις των Νάικ
πέφτουν, παρ’ όλο που για την προώθησή τους επιστρατεύθηκαν ονόματα όπως του
Μάικλ Τζόρνταν, του διασημότερου αθλητή των ΗΠΑ και του Βραζιλιάνου
ποδοσφαιριστή Ρονάλντο.

ΣΚΛΑΒΟΙ

Τα παπούτσια, που πωλούνται κάπου 30.000 δραχμές στα καταστήματα, έχουν κόστος
παραγωγής μόλις 250 δραχμές σε εργοστάσια της Κίνας ή 600 δραχμές στην
Ταϊλάνδη, όπου για την κατασκευή τους απασχολούνται παιδιά. Οι υπερασπιστές
των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δοκίμασαν αγαλλίαση για την πτώση της Νάικ, αφού
χρησιμοποιεί «ανήλικους σκλάβους».

Η Νάικ έχει 326 εργοστάσια σε 32 χώρες και 450.000 υπαλλήλους στην Άπω
Ανατολή: ο μεγαλύτερος αριθμός είναι στο Βιετνάμ, στην Κίνα και στο Πακιστάν.
Είναι η πρώτη εταιρεία αθλητικών ειδών που κατάφερε να φτάσει ετήσιο ύψος
πωλήσεων 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων! Πέντε χρόνια αργότερα, ο τζίρος αυτός
είχε διπλασιαστεί, και πέρυσι ήταν κιόλας 9 δις.

ΑΛΛΑΓΕΣ

Τίποτα όμως δεν είναι αιώνιο. Η απώλεια κερδών της Νάικ δεν είναι σημαντική,
αλλά συμπίπτει με μία γενικότερη πτώση στην αγορά παπουτσιών από το 1995 και
μετά. Ο Αμερικανός κοινωνιολόγος Φίλιπ Άρμιτατζ πιστεύει ότι υπάρχει μία
αλλαγή στα ήθη της νεολαίας.

«Δεν θέλουν πια τόσο πολύ τα αθλητικά παπούτσια ή τουλάχιστον δεν τα θεωρούν
“υποχρεωτικά”. Αρκετοί γονείς θα ανακουφιστούν από την εξέλιξη αυτή».

Το περιοδικό «The Face» γράφει ότι η μόδα απαιτεί κάπως κλασικότερα, πιο
παραδοσιακά μοντέλα, που έχουν σχέση όμως με σκληρό περπάτημα ή με ορειβασία».

ΚΛΑΣΙΚΑ

Είναι χαρακτηριστική η άνοδος παπουτσιών, όπως τα παραδοσιακά εγγλέζικα
Κλαρκς. Το δημοφιλέστατο συγκρότημα Βέρβ προωθεί και αυτό ένα είδος μόδας με
κλασικού τύπου παπούτσια και μπότες εκστρατείας. Την ίδια αντίληψη διαδίδουν
και άλλα αστέρια της ποπ, όπως οι αδελφοί Λίαμ και Νόελ Γκάλαχερ του
συγκροτήματος Οέισις.