Χάος στους αιθέρες

Πριν περάσει μία πενταετία, ο συνωστισμός στα αεροδρόμια και στον αέρα θα
είναι τόσο μεγάλος, ώστε πολλοί ταξιδιώτες θα προτιμούν το τρένο για να
φθάσουν γρηγορότερα.

ΤΗΝ ΠΡΟΒΛΕΨΗ αυτή διατυπώνουν όλοι οι υπεύθυνοι των αεροπορικών μεταφορών στις
ΗΠΑ. Αλλά και στην Ευρώπη, η κατάσταση δεν είναι καλύτερη. Η αμερικανική
επιθεώρηση «Τράβελερ» γράφει ότι πολύ σύντομα στα διεθνή αεροδρόμια θα
τοποθετηθούν σήματα και φωτεινές επιγραφές με τη λέξη «πλήρες», που θα
αποθαρρύνουν όσους δεν έχουν εισιτήριο ακόμη και να τα πλησιάσουν.

Μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια, η κυκλοφορία αεροπλάνων θα διπλασιαστεί και ο
αριθμός των επιβατών προβλέπεται ότι θα ξεπεράσει τα 2,5 δισεκατομμύρια τον χρόνο.

Ήδη, στα περισσότερα αεροδρόμια γίνονται αυτόν τον καιρό μεγάλα έργα υποδομής:
δημιουργούνται νέες εγκαταστάσεις, γίνεται προμήθεια οργάνων, επεκτείνονται οι
διάδρομοι προσγείωσης. Παράλληλα, οι περισσότερες διεθνείς εταιρείες αγοράζουν
διαρκώς καινούργια αεροπλάνα.

Η Ομάδα Μελετών Τζέινς, στην Αγγλία, προβλέπει ότι το 2010 τα αεροπορικά
ταξίδια θα έχουν εισέλθει σε «περίοδο βαθιάς κρίσης, με χαρακτηριστικό το
χάος». Η Διεθνής Οργάνωση Πολιτικής Αεροπορίας, που εδρεύει στο Μόντρεαλ,
εκφράζει φόβους και για αύξηση των δυστυχημάτων λόγω της πυκνής κυκλοφορίας.

Κατά τους υπολογισμούς των τεχνικών της Οργάνωσης, οι αεροπορικές καταστροφές
θα πυκνώσουν τόσο, ώστε γύρω στο 2006 θα πρέπει να περιμένει κανείς «ένα
μείζον δυστύχημα την εβδομάδα».

ΔΕΝ ΒΡΙΣΚΟΥΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ

Οι ειδικοί των αερομεταφορών αποδίδουν την τεράστια αύξηση ζήτησης αεροπορικών
εισιτηρίων σε όλον τον κόσμο κυρίως σε τρεις λόγους:

Πρώτον, η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται γενικά σε φάση αναπτυξιακή. Αυτό
σημαίνει ότι υπάρχουν σήμερα περισσότερα χρήματα για να ταξιδεύει κανείς με το αεροπλάνο.

Δεύτερον, συνέβησαν μεγάλες πολιτικές αλλαγές ­ όπως η πτώση του Τείχους
μεταξύ Ανατολικής και Δυτικής Ευρώπης ­, οι οποίες τα τελευταία χρόνια
οδήγησαν εύλογα σε αύξηση των επικοινωνιών μεταξύ χωρών.

Τρίτον, δημογραφικά ο πλανήτης βρίσκεται σε μεγάλη άνθηση. Ακόμη και αν δεν
υπήρχε κανένας άλλος λόγος, οι ταξιδιώτες θα ήταν περισσότεροι, γιατί απλώς οι
άνθρωποι είναι όλο και περισσότεροι.

Ένα μεγάλο καινούργιο πρόβλημα που έχει ανακύψει τα τελευταία δύο τρία χρόνια
είναι η δυσκολία επάνδρωσης των αεροδρομίων και των αεροπλάνων. Ειδικά στους
ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, η σπάνις είναι οδυνηρά αισθητή.

Στις ΗΠΑ, πολλοί ακόμη θυμούνται την κρίση του 1981, όταν οι ελεγκτές έκαναν
σειρά από απεργίες διαρκείας, και ο πρόεδρος Ρήγκαν, έξω φρένων, τους απέλυσε
όλους μέσα σε μια νύχτα, αφήνοντας τις υπηρεσίες πολιτικής αεροπορίας να
αγωνίζονται κατόπιν να συμπληρώσουν με κάθε τρόπο τα κενά.

Έχουν περάσει 17 χρόνια, και όμως οι ελεγκτές στις ΗΠΑ είναι σήμερα 14.000,
παραμένουν δηλαδή κατά 2.000 λιγότεροι από αυτούς που εργάζονταν στην
ειδικότητα αυτή στις αρχές της δεκαετίας του ’80. Οι όχι πολύ υψηλές αμοιβές,
το στρες και η φθορά στην υγεία που είναι ταχύτερη στον κλάδο αυτό,
αποθαρρύνει τους νέους να τον επιλέξουν.

ΑΘΗΝΑ, ΜΙΛΑΝΟ, ΒΕΡΟΛΙΝΟ

Η Αθήνα, το Μιλάνο, το Βερολίνο και το Όσλο είναι οι ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις
στις οποίες τον καιρό αυτό γίνονται μεγάλα έργα για τη βελτίωση των
αεροδρομίων ή τη δημιουργία νέων. Σε μικρότερη κλίμακα εκτελούνται έργα σχεδόν
σε όλες τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες εν όψει της «πρόκλησης του 2000», που
σχηματικά θεωρείται η χρονιά κατά την οποία η αύξηση της κίνησης θα δημιουργεί
έντονα προβλήματα συνωστισμού για τους ταξιδιώτες των αιθέρων.

Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με εκτιμήσεις της ΙΑΤΑ, ο συνωστισμός δεν θα αποτραπεί
ούτε στον αέρα ούτε στο έδαφος: από όλα τα διεθνή αεροδρόμια της Ευρώπης, μόνο
πέντε θα μπορούν να λειτουργούν κανονικά το 2010. Στα υπόλοιπα θα επικρατεί
χάος, λέει η ΙΑΤΑ.

Σε άλλες ηπείρους, η κατάσταση είναι εξαιρετικά ανησυχητική από τώρα. Στο
αεροδρόμιο Ναρίτα του Τόκιο, όπου γίνονται 28 προς/απογειώσεις την ώρα, δηλαδή
περίπου μία κάθε δύο λεπτά, οι τεχνικοί έλαβαν οδηγίες να φροντίσουν ώστε ο
αριθμός να αυξηθεί μέχρι τις 37 ανά ώρα.

Στην Ιαπωνία και σε πολλές χώρες της ανατολικής Ασίας, οι καθυστερήσεις 30-60
λεπτών σε κάθε πτήση έχουν αρχίσει να θεωρούνται «φυσικές». Το ίδιο συμβαίνει
και σε ορισμένα αεροδρόμια των ΗΠΑ. Λίγο μετά το 2000, οι καθυστερήσεις θα
είναι γενικό φαινόμενο.