«Θα στήσουμε άγαλμα»

Σωτήρης Αλυσσίδης: Η Ελλάδα είναι τώρα η πατρίδα μου. Τρώμε το ψωμί που μας δίνει. Μάθαμε νέες δουλειές. Μορφώνουμε τα παιδιά μας…

Στην πατρίδα του λεγόταν Σποτίμ Σποτίμ! Στην Ελλάδα, μετονομάστηκε σε
Σωτήρης Αλυσσίδης.

ΓΕΝΝΗΜΑ θρέμμα Αλβανός, γεννήθηκε και έζησε στα Τίρανα, δούλεψε σκληρά για
πολλά χρόνια υδροηλεκτρολόγος σε μεγάλο εργοστάσιο αλλά «τα λεφτά ήταν λίγα
και η πείνα μεγάλη».

Μεγάλη ήταν και η απόφαση να αμπαρώσουν το σπιτικό τους και να μεταναστεύσουν.
Πρώτα ήρθε η γυναίκα με τα δυο παιδιά τους. Ύστερα εκείνος…

Έξι χρόνια πριν, «ήρθα με το χέρι στην άδεια τσέπη. Μια ηλικιωμένη Ελληνίδα,
ήταν ο πρώτος άνθρωπος που μας βοήθησε. Και την ευγνωμονώ. Μας έδωσε μια
ασπρόμαυρη τηλεόραση, ένα τραπέζι, δυο καρέκλες…».

Άρχισαν να κάνουν μεροκάματα, πότε εδώ και πότε εκεί. Εκείνος βαψίματα,
μερεμέτια, πλακάκια… Η γυναίκα του, σε σπίτια. Και ξαφνικά βρέθηκαν με
περισσότερα από όσα είχαν. Απέκτησαν έγχρωμη τηλεόραση μέσα σε ένα χρόνο:
«Όταν την αγοράσαμε με τις οικονομίες μας δεν πίστευα στα μάτια μου ότι ήταν
δική μας! Για να πάρεις μια τέτοια τηλεόραση στην Αλβανία, θέλεις μισθούς
δώδεκα μηνών!».

«ΖΟΡΙΣΑΝ…»

Πίστευε πάντα ότι οι Έλληνες είναι ένας ζεστός λαός «που δεν μπορείς να τον
βρεις πουθενά αλλού». Αλλά οι μαρτυρίες ζεστασιάς, τώρα τελευταία όλο και
λιγοστεύουν. «Αλβανός είσαι;» τον ρωτάνε… Και όλοι φεύγουν μακριά: «Τα
πράγματα ζόρισαν. Τα μεροκάματα αραιώνουν. Οι άνθρωποι φοβούνται. Νιώθω άσχημα
με όσα ακούγονται για τους Αλβανούς. Νιώθω κι εγώ ανασφάλεια…».

Δεν νιώθει απλώς την ανασφάλεια του ξενιτεμένου αλλά και την ανασφάλεια του
αποδιωγμένου ­ του μη αποδεκτού. Την ανασφάλεια που δημιουργεί ο ρατσισμός, η
ξενοφοβία. Από την μια μέρα στην άλλη, πρέπει να «απολογηθεί» εκείνος για τους
Αλβανούς που δημιουργούν πρόβλημα. Υπάρχουν τέτοιοι Αλβανοί, το ομολογεί ο
Σωτήρης, «όπως υπάρχουν σε κάθε φυλή, σε κάθε χώρα, καλοί και κακοί,
νομοταγείς και εγκληματίες». Έκανε πολλούς φίλους αλλά βρέθηκε αρκετές φορές
και στην κόψη του ξυραφιού.

Δούλεψε ένα μήνα στο σπίτι μιας κυρίας. Το έτριψε, το έβαψε, έκανε όλα τα
μερεμέτια, «το έκανα καινούργιο. Είχαμε συμφωνήσει να με πληρώσει 150.000
δραχμές.

Την ημέρα της πληρωμής, μου είπε κυνικά: “Δεν σου χρωστώ τίποτα. Και αν σου
κρατάει πήγαινε στην Αστυνομία”. Δεν πήγα. Όχι μόνο δεν θα έβρισκα δικαιοσύνη
αλλά θα με στέλνανε και στα σύνορα…».

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

Η γυναίκα του δουλεύει στο σπίτι ενός διπλωμάτη. Η κόρη του, η Μαρία, είναι
πια στα 16, μαθήτρια στο 2ο Γυμνάσιο της Αθήνας. Και ο γιος του, ο Χρήστος,
στα 9 ­ μαθητής στην Γ’ Δημοτικού. Παιδιά που συνάντησαν πολλές δυσκολίες να
ενταχθούν σε μια νέα ζωή και έδωσαν έναν απίστευτο αγώνα μάθησης για να
συγκαταλέγονται σήμερα στους καλύτερους μαθητές! Αλλά για κάποιους από τους
συμμαθητές τους, δεν έπαψαν ποτέ να είναι… Αλβανάκια.

Αγνοούσα ότι Ελληνόπουλα στα σχολεία έχουν εφεύρει τον «βαθμό Αλβανού»… Όταν
ρωτάει το ένα το άλλο τι βαθμό πήρες και θέλουν να κάνουν πλάκα ή ο βαθμός
είναι πράγματι κακός, απαντούν: «Βαθμό Αλβανού»!

Κι αυτό αντιστοιχεί σε ό,τι χειρότερο… Χαμογελά πικρόχολα ο πάντα ευγενής
και στωικός Σωτήρης αλλά παρά τις αντιφατικές καταστάσεις, η Ελλάδα, είναι
αυτή τη στιγμή η πατρίδα του: «Τρώμε το ψωμί που μας δίνει.

Μάθαμε νέες δουλειές. Μορφώνουμε τα παιδιά μας. Παίρνουμε στοιχεία από τον
πολιτισμό σας. Και δεν είναι μακριά η μέρα που εμείς οι μετανάστες, θα
στήσουμε το άγαλμα της φιλίας με την Ελλάδα, στη γειτονική Αλβανία…».