ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Δυναμική και ασυμβίβαστη

«Feral Tribune». Αυτό το φύλλο, που απεικόνιζε στο εξώφυλλο τον Τούτζμαν δήθεν έγκλειστο σε στρατόπεδο συγκέντρωσης, έστειλε τη σατιρική εφημερίδα στα δικαστήρια

Λέγεται «Feral Tribune», κυκλοφορεί μια φορά την εβδομάδα, πουλάει 40.000
φύλλα και αποτελεί μια από τις ελάχιστες ελεύθερες φωνές στη μαύρη Κροατία.

ΤΡΙΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ σημάδεψαν τους δύο τελευταίους μήνες την πολιτική ζωή της
Κροατίας. Το 4ο συνέδριο του κυβερνώντος κόμματος HDZ, όπου ο πρόεδρος
Τούτζμαν ­ απηλλαγμένος από κάθε διεθνή έλεγχο και κάθε απειλή αποκλεισμού της
χώρας του από τους διεθνείς οργανισμούς ­ επιδόθηκε σε ένα εθνικιστικό
παραλήρημα. Η βίαιη καταστολή της πρώτης μεγάλης αντικυβερνητικής διαδήλωσης
στο Ζάγκρεμπ, όπου 12.000 αστυνομικοί με πολεμική εξάρτυση εμπόδισαν μέρος των
διαδηλωτών να φτάσουν στην κεντρική πλατεία. Και, το κυριότερο, η επιβολή
κατάστασης έκτακτης ανάγκης στη Σλαβονία με πρόσχημα μια διαδήλωση που έκανε η
ακροδεξιά, στηριζόμενη από το HDZ (!). Στο εξής, οι διαδηλώσεις απαγορεύονται
σ’ αυτή την περιοχή που συνορεύει με τη Σερβία. Και πολλοί φοβούνται ότι
ανάλογα μέτρα θα ληφθούν σύντομα σε ολόκληρη τη χώρα.

Μια τέτοια αξιολόγηση των ειδήσεων δεν θα μπορούσε να γίνει παρά από ελάχιστα
έντυπα της Κροατίας, αφού το μεγαλύτερο μέρος του Τύπου ελέγχεται ασφυκτικά
από το καθεστώς του Φράνιο Τούτζμαν. Η σατιρική εφημερίδα «Feral Tribune», που
αφιέρωσε τον τελευταίο καιρό πολύ χώρο στα γεγονότα αυτά, αγωνίζεται να
επιβιώσει σε αντίξοες συνθήκες. Την επομένη της έκδοσής της, στις 2 Ιουνίου
1993, ο εκ των ιδρυτών της Βικτόρ Ιβάνσιτς συνελήφθη από τη στρατιωτική
αστυνομία και έμεινε ένα μήνα στο κρατητήριο με την κατηγορία της προδοσίας.
Λίγους μήνες αργότερα, της επεβλήθη πρόσθετος φόρος 20% με τη δικαιολογία ότι
είναι έντυπο πορνογραφικού χαρακτήρα! Η εκδοτική ομάδα έχει παραπεμφθεί μέχρι
τώρα 60 φορές στα δικαστήρια: η σημαντικότερη υπόθεση, που εκκρεμεί πάντα,
αφορά την κριτική της εφημερίδας κατά του Τούτζμαν για την απόφασή του να
μεταφέρει τα οστά των «ουστάσι» δίπλα σ’ εκείνα των θυμάτων τους, των χιλιάδων
Εβραίων και Σέρβων που βρήκαν τον θάνατο στο στρατόπεδο συγκέντρωσης
Γιασέρνοβατς, κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η σημερινή κατάσταση στην Κροατία είναι πολύ χειρότερη από εκείνη που
επικρατούσε τα τελευταία χρόνια του κομμουνιστικού καθεστώτος, και ιδιαίτερα
την τριετία 1988-90, λένε στο «Μανιφέστο» ο Ιβάνσιτς και ο Μπορίς
Ντεζούλοβιτς, ένα άλλο ιδρυτικό στέλεχος της εφημερίδας. Υπήρχαν τότε πολλοί
νέοι δημοσιογράφοι και μπορούσαν να γράψουν για θέματα ξεχασμένα και
συγκαλυμμένα για δεκαετίες: τους πολιτικούς κρατούμενους, τα σταλινικά
εγκλήματα, την κομματική γραφειοκρατία. Η γενική αίσθηση ήταν ότι ξεκινούσε
μια νέα εποχή. Κι έπειτα ήλθαν οι εκλογές, που τις κέρδισε ο Τούτζμαν, και η
διακήρυξη της ανεξαρτησίας και ο πόλεμος. Ο Ιβάνσιτς και ο Ντεζούλοβιτς
δούλεψαν αρχικά στην εφημερίδα «Slobodan Dalmacjia». Κι όταν εκείνη πέρασε
στον έλεγχο του κράτους, αποφάσισαν να κάνουν το μεγάλο βήμα και να ιδρύσουν
τη δική τους εφημερίδα. Ανεξάρτητη, νεανική και ασυμβίβαστη.

Έχοντας και τη συμπαράσταση ξένων οργανώσεων, η «Feral Tribune» είναι πάντα
όρθια. Δίνοντας καθημερινά μαθήματα ευσυνειδησίας και αξιοπρέπειας.