Βήματα ύφεσης στο Αιγαίο

Τζογάνης – Καρανταγί. Βήματα για τη μείωση της έντασης στο Αιγαίο έγιναν με τη συνάντηση των δύο Αρχηγών ΓΕΕΘΑ στο περιθώριο της Συνόδου της ΔΕΕ. Το στιγμιότυπο από την έναρξη των εργασιών στον «Αστέρα»

Στο παρά 5′ μιας συμφωνίας στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ για τη μείωση της έντασης
στο Αιγαίο βρίσκονται Αθήνα και Άγκυρα.

ΗΣΥΝΑΝΤΗΣΗ των κ.κ. Τζογάνη και Καρανταγί στη Βουλιαγμένη έδειξε ότι υπάρχει
κατάλληλο έδαφος προς αυτή την κατεύθυνση, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών, κ. Θ.
Πάγκαλος, προανήγγειλε ουσιαστικά τη συνομολόγηση ενός 4μηνου μορατόριουμ
ασκήσεων στο Αιγαίο κατά τους θερινούς μήνες.

Το μορατόριουμ ασκήσεων εντάσσεται σ’ ένα ευρύτερο πλαίσιο μέτρων αποφυγής
τριβών μεταξύ των δύο χωρών, τα οποία προωθούν από καιρό ΗΠΑ και ΝΑΤΟ. Τα
μέτρα αυτά περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, μείωση του αριθμού των ασκήσεων,
αποφυγή διεξαγωγής παράλληλων ασκήσεων, μηχανισμούς επαλήθευσης, αποφυγή
εγκλωβισμών από ραντάρ και φθάνουν μέχρι την επιβολή πτήσεων μόνο από άοπλα
αεροσκάφη και των δύο χωρών.

ΕΠΙΘΕΣΗ ΦΙΛΙΑΣ

«Μπορεί να συμφωνηθεί σε ποιες περιπτώσεις θα φέρουν όπλα ή όχι», δήλωσε χθες
ανοίγοντας το θέμα ο υφυπουργός Άμυνας, κ. Δημ. Αποστολάκης, που δέχθηκε κι
αυτός σε κοινωνική εκδήλωση «επίθεση φιλίας», όπως είπε, από τον κ. Καρανταγί.
Έσπευσε ωστόσο να διευκρινίσει, δίνοντας το στίγμα των θέσεων του Πενταγώνου:
«Υπάρχει μια διαφορά. Εμείς, τα αεροσκάφη που στέλνουμε για να αναχαιτίζουν
ένα άγνωστο ίχνος, είναι οπλισμένα. Διότι όταν είναι σε επιφυλακή, δεν
μπορούμε να τα αφοπλίσουμε και να τα στείλουμε, διότι ο χρόνος χάθηκε. Η
Τουρκία, όμως, συνέχισε ­ δείχνοντας την προκλητική στάση της Άγκυρας ­
μπαίνει με οπλισμένα τα αεροπλάνα σε προγραμματισμένες πτήσεις».

Η αρχική αναφορά του κ. Αποστολάκη έδωσε αφορμή για ποικίλες ερμηνείες του τι
μπορεί να σημαίνει για την Ελληνική Αεροπορία μία ενδεχόμενη συμφωνία στον
τομέα αυτό και πού μπορεί να κάνει πίσω η Αθήνα. Πηγές του ΓΕΕΘΑ
διευκρινίζουν, πάντως, ότι θέμα οπλισμένων ή μη αεροσκαφών δεν τέθηκε κατά τις
συζητήσεις Τζογάνη – Καρανταγί και ότι ο Έλληνας Αρχηγός παρουσίασε μία προς
μία τις προκλητικές πρακτικές που ακολουθούν οι Τούρκοι στο Αιγαίο,
συμπεριλαμβανομένων και των εισβολών οπλισμένων αεροσκαφών.

Στον Τούρκο επιτελάρχη επισημάνθηκε ότι η αποκλιμάκωση στο Αιγαίο πρέπει να
αρχίσει από την «αποκλιμάκωση της πίεσης» που οι Τούρκοι ασκούν στην Αθήνα με
άτακτες και επικίνδυνες κινήσεις. Παρ’ όλο που ο κ. Καρανταγί δεν δεσμεύθηκε
σε κάτι συγκεκριμένο, μιλούσε συνεχώς για «ανάγκη διαλόγου», για «προοπτικές
κοινής διαβίωσης», ενώ στις δημόσιες δηλώσεις του άφησε τα στρατιωτικά θέματα
και τόνισε ότι «όλα τα θέματα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας» μπορούν και πρέπει
να λυθούν μέσα από «αμοιβαίες συναντήσεις και μέσα στο πλαίσιο ενός διαλόγου
με καλή πρόθεση».

Η συμφωνία στα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που συζητούνται στο ΝΑΤΟ μπορεί
να υπάρξει πολύ γρήγορα, ίσως και πιο νωρίς από την επόμενη Σύνοδο Υπουργών
στις Βρυξέλλες, που είναι προγραμματισμένη για τον επόμενο μήνα.

«Η συζήτηση έχει προχωρήσει πολύ. Είμαστε πια στο σημείο που πρέπει να ληφθούν
αποφάσεις», δήλωσε ο κ. Θ. Πάγκαλος, που μόλις την περασμένη εβδομάδα
ανακεφαλαίωσε τις συζητήσεις που έχουν κάνει οι μόνιμοι αντιπρόσωποι Ελλάδας
και Τουρκίας στο ΝΑΤΟ, σε συνάντηση που είχε με τον γ.γ. κ. Σολάνα.

Βεβαίως, όπως επισήμανε και ο υπουργός Εξωτερικών, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος η
τουρκική πλευρά να μπλοκάρει τη συζήτηση, θέτοντας πρόσθετα θέματα, τα οποία
θα θίγουν κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.

Το 4μηνο μορατόριουμ ασκήσεων, που ο κ. Πάγκαλος έφερε ως ένα παράδειγμα των
μέτρων που συζητούνται, θα καλύπτει το διάστημα είτε από 1 Ιουνίου έως 30
Σεπτεμβρίου, είτε 15 Μαΐου μέχρι 15 Σεπτεμβρίου. Τα τελευταία δύο χρόνια είχε
τηρηθεί δίμηνο μορατόριουμ, ενώ πέρυσι η Αθήνα πρότεινε επέκταση κατά ένα
μήνα, αλλά η Άγκυρα δεν το δέχθηκε, επικαλούμενη ότι θέλει ασκήσεις και τον Σεπτέμβριο.