Ο Αμερικανός πρέσβης φέρεται ως ανθύπατος

«Είναι Αμερικανός πρέσβης και συμπεριφέρεται ως ανθύπατος. Και πρέπει να
τον μαζέψετε…». Η παρέμβαση χθες του προέδρου της Βουλής κ. Απόστολου
Κακλαμάνη προς τον αναπληρωτή υπουργό των Εξωτερικών προκάλεσε την έκπληξη του
κ. Γιώργου Παπανδρέου.

Νίκολας Μπερνς. Οι παρεμβάσεις του στα εσωτερικά της χώρας προκάλεσαν παρενέργεια και στην ελληνική Βουλή

Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ υπουργός αντέδρασε έντονα και με οργισμένο ύφος απάντησε:
«Ευχαριστώ για τις παραινέσεις, κύριε πρόεδρε, αλλά να ξέρετε ότι το υπουργείο
των Εξωτερικών κάνει πολύ καλά τη δουλειά του».

Την ίδια στιγμή, εμφανώς ενοχλημένος από τα όσα του είπε ο πρόεδρος της
Βουλής, μάζεψε τις σημειώσεις του και αποχώρησε από την αίθουσα. «Δεν
αμφιβάλλω, κύριε υπουργέ, ότι κάνετε καλά τη δουλειά σας. Όμως ο κ. πρέσβης
δεν συμπεριφέρεται ως πρέσβης», τον «πρόλαβε» ο κ. Κακλαμάνης.

Η σύγκρουση έγινε κατά τη διάρκεια ερώτησης του ΚΚΕ προς τον αναπληρωτή
υπουργό των Εξωτερικών σχετικά με την «προκλητική συμπεριφορά του Αμερικανού
πρέσβη στην Ελλάδα» και η όλη εξέλιξη ενόχλησε την κυβέρνηση για την αρνητική
εικόνα που εμφάνισε. «Ενοχλεί όλους τους Έλληνες πολιτικούς, χωρίς καμία
εξαίρεση από το χρώμα που έχει», σημείωσε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του
κόμματος κ. Ορέστης Κολοζώφ.

Ο ΑΠ. ΚΑΚΛΑΜΑΝΗΣ

Ο πρόεδρος της Βουλής, και αφού ο κ. Παπανδρέου είχε τελειώσει τη δευτερολογία
του, έλαβε για λίγο το λόγο: «Κύριε υπουργέ, επιτρέψτε μου ένα συμπέρασμα
εκτός συζητήσεως. Ο κ. Μπερνς νομίζω ότι πρέπει να κληθεί στο υπουργείο των
Εξωτερικών», είπε. Και συνέχισε: «Εάν οι “εκατόν τόσοι” πρεσβευτές που
βρίσκονται στην Αθήνα επισκέπτονται αξιωματικούς των Ενόπλων Δυνάμεων και της
Ελληνικής Αστυνομίας και στελέχη των δημοσίων επιχειρήσεων, νομίζω ότι αυτό
είναι απαράδεκτο».

ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ

Ο κ. Παπανδρέου έδειξε να ξαφνιάζεται. Στάθηκε για μερικά δευτερόλεπτα στο
έδρανό του σκυμμένος στα χαρτιά του και κρατώντας με το χέρι το κεφάλι του.
Ξαφνικά σηκώθηκε και παίρνοντας το μικρόφωνο απάντησε σε έντονο ύφος. «Έχουμε
τακτική επαφή με όλους τους πρέσβεις και έχουμε τον τρόπο να χειριζόμαστε αυτά
τα θέματα». Και λίγο πριν φύγει, πρόσθεσε: «Εξάλλου, κύριε πρόεδρε, δεν κάνετε
εσείς την ερώτηση». Στη συνέχεια και δίχως να περιμένει για να ακούσει την
αντίδραση του κ. Κακλαμάνη, αποφεύγοντας έστω και να κοιτάξει προς την πλευρά
του προεδρείου, αποχώρησε από την αίθουσα.

Οι ελάχιστοι παριστάμενοι βουλευτές «τα έχασαν» και κοιτούσαν ο ένας τον άλλον
με απορία. Την ίδια στιγμή, ο κ. Κακλαμάνης, και αυτός φανερά ενοχλημένος,
έφυγε από την άλλη πόρτα και έσπευσε να κλειστεί στο γραφείο του.

ΚΙΝΗΣΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑΣ

Ο κ. Παπανδρέου αμέσως επισκέφθηκε τον γραμματέα του Υπουργικού Συμβουλίου κ.
Σωκράτη Κοσμίδη, για να τον χαιρετήσει, όπως εξήγησε μετά στους
δημοσιογράφους. Ωστόσο, βουλευτές ερμήνευαν αυτή την επίσκεψη ως «κίνηση
διαμαρτυρίας για τη στάση του προέδρου της Βουλής».

Αμέσως μετά ο κ. Παπανδρέου συναντήθηκε για μερικά λεπτά με τον κ. Κακλαμάνη
στο γραφείο του, του προέδρου της Βουλής, προκειμένου, όπως έλεγαν
κυβερνητικές πηγές, να υπάρξει εκτόνωση της κατάστασης. Και αργότερα, ο
αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών διευκρίνισε πως ο πρόεδρος της Βουλής του
εξήγησε ότι δεν επρόκειτο για επίθεση κατά της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής,
αλλά για μία απλή παραίνεση.

ΚΟΙΝΕΣ ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΕΣ

Ο κ. Παπανδρέου σε ένα δημοσιογραφικό πηγαδάκι προσπάθησε να αμβλύνει τις
εντυπώσεις που είχαν δημιουργηθεί. «Ο κ. Κακλαμάνης μού εξήγησε τις δικές του
ευαισθησίες και του είπα ότι οι ευαισθησίες είναι κοινές. Από εκεί και πέρα το
βασικό είναι ότι ιδιαίτερα σε θέμα εξωτερικής πολιτικής πρέπει να υπάρχει
πρωτοβουλία του υπουργείου Εξωτερικών. Όποιος και να είναι, όταν μιλάει και
χειρίζεται αυτά τα θέματα στη Βουλή. Γιατί δεν μπορεί ο καθένας να κάνει
εξωτερική πολιτική».

­ Ο πρόεδρος της Βουλής δεν είναι ο καθένας…

«Δεν έχει σημασία, αυτή είναι η δική μου ένσταση. Δεν ήταν επί της ουσίας του προβλήματος».

­ Δηλαδή, επί της ουσίας συμφωνείτε με τον κ. Κακλαμάνη;

«Επί της ουσίας το υπουργείο Εξωτερικών δεν χρειάζεται να κάνει δηλώσεις».

ΜΕ ΤΟΝ ΜΠΕΡΝΣ

­ Αυτό σημαίνει ότι υπήρξε συνάντηση με τον κ. Μπερνς;

«Έχουμε κάνει πολλές συζητήσεις με τον κ. Μπερνς. Του έχω κάνει και εγώ
προσωπικά συστάσεις και παροτρύνσεις για το πώς θα πρέπει να κινείται πιο
σωστά. Το πώς κάνεις παραινέσεις σ’ έναν πρέσβη έχει σχέση με την ουσία των
όσων κάνει και λέει. Και, δεύτερον, τι σημαίνει μάζεμα, διότι έχεις να κάνεις
με τους υπαλλήλους μιας άλλης χώρας. Το αντικειμενικό είναι ότι οι επισκέψεις
πρέσβεων δεν είναι κάτι το οποίο σήμερα χρειάζεται την άδεια της κυβέρνησης».

­ Ναι, αλλά συναντιέται με τον αρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας;

«Ναι, όμως ποιος έχει την ευθύνη. Ο πρέσβης ή αυτός με τον οποίο συναντιέται;
Άρα, λοιπόν, δεν υπάρχει πρόβλημα στην κυβέρνηση. Τυπικά είναι μέσα στα
διπλωματικά πλαίσια. Ουσιαστικά, σαφώς έχει προκαλέσει, γιατί έχει
δημιουργήσει μία ευαισθησία στην κοινή γνώμη που έχει ιδιαίτερη σχέση με τις
παλαιού τύπου σχέσεις Ελλάδας – Αμερικής, που ουσιαστικά δεν υπάρχουν σήμερα».

­ Υιοθετείτε τους χαρακτηρισμούς του προέδρου της Βουλής;

«Το πολιτικό πρόβλημα είναι πρώτα απ’ όλα της ίδιας της Αμερικής. Αν ο πρέσβης
της κάνει καλά τη δουλειά του. Το πρόβλημα θα υπήρχε αν ο κ. Μπερνς έκανε κάτι
παράτυπα ή έπαιρνε θέση σε ζωτικά ζητήματα».

Και ο αναπληρωτής υπουργός των Εξωτερικών πρόσθεσε: «Το θέμα είναι αν
ασχολείσαι με τη δημόσια διπλωματία και τη χαρακτηρίζεις σωστή ή όχι. Στο
μέτρο που η δημόσια διπλωματία στην Ελλάδα και ιδιαίτερα από την Αμερική
αντιμετωπίζεται με έχθρα από τον λαό, τότε δημιουργείται πρόβλημα αξιοπιστίας
από το λαό. Πράγματι, πήρα τηλέφωνο τον κ. Μπερνς και του είπα ότι αυτό που
κάνει δεν είναι σωστό».

ΥΠΑΡΧΕΙ ΘΕΜΑ

­ Θεωρείτε ότι δεν υπάρχει θέμα;

«Υπάρχει κάποιο θέμα. Τυπικά δεν έχει δημιουργηθεί κανένα παράπτωμα. Είναι από
τους πιο φιλέλληνες πρέσβεις».

­ Για πρώτη φορά πρόεδρος της Βουλής μιλάει με τέτοιους χαρακτηρισμούς για
Αμερικανό πρέσβη;

«Ο κ. Κακλαμάνης, απ’ ό,τι μου είπε, δεν εννοούσε κριτική προς την κυβέρνηση».

­ Η κατ’ αρχήν αντίδρασή σας ήταν οργισμένη και η άποψη του προέδρου της
Βουλής εξελήφθη από εσάς ως παρέμβαση στα της εξωτερικής πολιτικής;

«Με διαβεβαίωσε (σ.σ.: ο κ. Κακλαμάνης) ότι δεν ήταν έτσι».

­ Θεωρείτε ότι με βάση τα ισχύοντα, ο πρόεδρος της Βουλής δικαιούται να κάνει
τέτοια παρέμβαση;

«Δεν θέλω να μπω στα του Κανονισμού της Βουλής».

ΠΑΡΑΠΟΝΑ

Πάντως, από κύκλους του γραφείου του προέδρου της Βουλής, έγινε το βράδυ
γνωστό ότι ο κ. Κακλαμάνης ενοχλήθηκε έντονα από το υπηρεσιακό ­ όπως το
χαρακτήρισαν ­ κείμενο που διάβασε στην πρωτολογία του ο κ. Παπανδρέου. Ακόμη,
πως και ο ίδιος ο πρόεδρος της Βουλής είχε εκφράσει στον Αμερικανό πρέσβη ­
κατά τη διάρκεια εθιμοτυπικής επίσκεψης του κ. Μπερνς στη Βουλή, τον
Φεβρουάριο ­ τα παράπονά του για την εν γένει κινητικότητά του, ενώ, σύμφωνα
με άλλες πηγές, το θέμα ο πρόεδρος της Βουλής το είχε θέσει και σε κομματικά
όργανα. Από τους ίδιους κύκλους τονίστηκε ότι ο κ. Παπανδρέου διαβεβαίωσε τον
πρόεδρο της Βουλής πως νόμιζε ότι η ερώτηση είχε τελειώσει και γι’ αυτόν το
λόγο αποχώρησε από την αίθουσα.

«ΝΕΟΣ ΠΙΟΥΡΙΦΟΪ»

Γενικότερα, όμως, ο αναπληρωτής υπουργός των Εξωτερικών στην απάντησή του προς
τον κ. Κολοζώφ, χαρακτήρισε τον κ. Μπερνς νέο διπλωμάτη για τον οποίο η Αθήνα
αποτελεί το πρώτο του πόστο. Επίσης είπε ότι «εφ’ όσον δεν παραβιάζονται οι
νόμοι και τα κρατούντα, αυτό που επηρεάζεται είναι η αξιοπιστία του κ. Μπερνς
έναντι των εκάστοτε συνομιλητών του». Και πρόσθεσε: «Προσωπικά, είμαι βέβαιος
ότι ο κ. Μπερνς επιθυμεί να πετύχει στην αποστολή του και να προάγει τις
διμερείς σχέσεις. Ας διαλέξει τις προσήκουσες μεθόδους».

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ χαρακτήρισε τον κ. Μπερνς ως «νέο
Πιουριφόι» και κάλεσε την κυβέρνηση να τον επαναφέρει στην τάξη. «Δεν έχει το
δικαίωμα να επικρίνει τα δρώμενα στη χώρα μας», είπε ο κ. Κολοζώφ.

Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ

Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, ενοχλήθηκε από το θέμα που προέκυψε. Και αυτό
γιατί, όπως σχολίαζε αρμόδιος υπουργός, άλλο ένα «μικρό θέμα» ήταν η αφορμή να
βγάλει συνολικά η κυβέρνηση προς τα έξω «μια αρνητική εικόνα» για άλλη μια φορά.

Για το περιστατικό ενημερώθηκε στο Λονδίνο ο Πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης από
τον κ. Ρέππα και συμφωνήθηκε να κρατηθεί το θέμα στο θεσμικό του επίπεδο και
χαμηλά, ώστε να κλείσει γρήγορα. Έτσι, στο πλαίσιο αυτό έγκυρη κυβερνητική
πηγή που ρωτήθηκε από «ΤΑ ΝΕΑ» για το θέμα, περιορίστηκε να δηλώσει ότι «κατά
πάγια τακτική η κυβέρνηση δεν σχολιάζει τις δηλώσεις του προέδρου της Βουλής.
Από εκεί και πέρα, συνέχισε η ίδια πηγή, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών κ.
Γιώργος Παπανδρέου έχει πλήρη κάλυψη της κυβέρνησης, αφού ασκεί με πλήρη
επιτυχία τα καθήκοντά του».

Θύμιζε ακόμα η ίδια πηγή, ότι και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος κ. Ρέππας είχε
πρόσφατα επικρίνει τον κ. Μπερνς για τις παρεμβάσεις-υποδείξεις που είχε κάνει
στη Θεσσαλονίκη, μπαίνοντας σε θέματα ουσίας (π.χ. εργατικά, υπηρεσίες λιμένος Θεσσαλονίκης).

Η ΕΚΡΗΞΗ Κακλαμάνη ήρθε λίγες ημέρες μετά τις πρωτοφανείς παρεμβάσεις του κ.
Μπερνς στα εσωτερικά της χώρας με ομιλία του στη Θεσσαλονίκη, κατά την οποία
επιχείρησε να υπαγορεύσει την πολιτική της κυβέρνησης τόσο σε θέματα εργατικής
νομοθεσίας όσο και σε ζητήματα ασφάλειας. Παρέμβαση, η οποία είχε προκαλέσει
την αποδοκιμασία της κυβέρνησης.

Ο κ. Μπερνς είχε δηλώσει ότι οι μη ευέλικτοι εργατικοί νόμοι στην Ελλάδα
κάνουν τις επιχειρήσεις δαπανηρές, υποστηρίζοντας παράλληλα ότι για τον λόγο
αυτό το λιμάνι της Θεσσαλονίκης είναι από τα ακριβότερα έργα της ΝΑ Ευρώπης.

Μιλώντας για τα θέματα ασφάλειας ο κ. Μπερνς είχε φθάσει στο σημείο να δηλώσει
λίγο πολύ ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις δεν πιστεύουν πως οι ελληνικές
αρχές έχουν τη βούληση να τις προστατεύσουν από τρομοκρατικές επιθέσεις.

Ο κ. Ρέππας απάντησε ότι οι εκτιμήσεις τού κ. Μπερνς για θέματα τρομοκρατίας
δεν μας βρίσκουν σύμφωνους, ενώ ζήτησε από τις ΗΠΑ και τον πρέσβη τους να
«κρατήσουν τις απόψεις τους για τον εαυτό τους» για τα θέματα της ελληνικής
εργατικής νομοθεσίας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι αποδοκιμασίες Ρέππα και το ξέσπασμα του προέδρου
της Βουλής συνδέονται με τη γενικότερη δυσφορία της κυβέρνησης για την συνεχώς
ενεργότερη ανάμιξη του κ. Μπερνς στα ελληνικά πράγματα.

Ο κ. Μπερνς στους λίγους μήνες που βρίσκεται στην Ελλάδα (ήρθε στις 30
Νοεμβρίου) έχει δείξει μεγάλη κινητικότητα επισκεπτόμενος τις περισσότερες
σημαντικές πόλεις της χώρας και κάνοντας συναντήσεις με υπουργούς, κρατικούς
αξιωματούχους, επιχειρηματίες, μπαίνοντας ακόμη και σε στρατιωτικές βάσεις!

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι όταν στο πρώτο δεκαήμερο του Μαρτίου ο κ. Μπερνς
επισκέφθηκε την Κρήτη, περιόδευσε και στις δύο βάσεις της Σούδας (ναυτική και
αεροπορική), προκαλώντας ποικίλα σχόλια με το κυριότερο: ότι ο Αμερικανός
πρέσβης καταχράται της ελευθερίας που του παρέχει η χώρα.

Ο Αμερικανός πρέσβης στην πρώτη του επαφή με τους δημοσιογράφους, πριν από δύο
μήνες, είχε επιχειρήσει να παίξει ρόλο επιδιαιτητή στα ελληνοτουρκικά
παροτρύνοντας την Αθήνα να ευθυγραμμίσει τα ελληνικά χωρικά ύδατα με τον
ελληνικό εναέριο χώρο, ενώ είχε τόνισε ότι η αμερικανική κυβέρνηση δεν
αναγνωρίζει εναέριο χώρο πέραν των 6 μιλίων.

Δηλώσεις που είχαν προκαλέσει τον εκνευρισμό του υπουργού Εξωτερικών Θ.
Πάγκαλου, ο οποίος έκτοτε αποφεύγει να συναντιέται με τον Αμερικανό πρέσβη
παραπέμποντάς τον στον αναπληρωτή υπουργό Εξωτερικών Γ. Παπανδρέου ή στον
υφυπουργό Εξωτερικών Γ. Κρανιδιώτη.

Οι σχέσεις των δύο ανδρών έφθασαν σε οριακό σημείο όταν ο κ. Πάγκαλος ζήτησε
από τον κ. Μπερνς να αλλάξει το επίσημο κείμενο της έκθεση του Στέιτ
Ντιπάρτμεντ για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Ελλάδα, αλλά και λίγο αργότερα
όταν ο Έλληνας υπουργός δήλωσε στο Βελιγράδι ότι δεν είναι αγγελιαφόρος των
ΗΑΠ στην περιοχή, προκαλώντας τη διαμαρτυρία της αμερικανικής πρεσβείας.

Βεβαίως, οι προβληματικές σχέσεις κυβέρνησης – αμερικανικής πρεσβείας
εντάσσονται και στο γενικότερο πλαίσιο επιδείνωσης του κλίματος Αθήνας –
Ουάσιγκτον μετά την προσπάθεια της αμερικανικής πλευράς να πιέσει, αφ’ ενός
μεν για την ακύρωση των πυραύλων S-300 στην Κύπρο και αφ’ ετέρου να προωθήσει
πάση θυσία την ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ο σχέσεις των δύο χωρών αναμένεται να επιδεινωθούν ακόμη περισσότερο μετά τις
τελευταίες εκβιαστικές δηλώσεις Χόλμπρουκ για το Κυπριακό, με τις οποίες ο
Αμερικανός απεσταλμένος παρέχει ουσιαστικά στήριξη στην τουρκική πλευρά η
οποία, έτσι κι αλλιώς, δεν επιθυμεί την επίλυση του Κυπριακού.

Υπενθυμίζεται ότι ο κ. Χόλμπρουκ μετά τις αποτυχημένες συνομιλίες που είχε
στην Κύπρο αντί να στραφεί προς τον αδιάλλακτο Ρ. Ντενκτάς, ο οποίος ζητεί
τώρα την αναγνώριση του ψευδοκράτους του, έδωσε τελεσίγραφο και προς τις δύο
πλευρές λέγοντας ότι εάν το Κυπριακό δεν έχει λυθεί έως το 2000 τότε οι ΗΠΑ θα
πάψουν να ασχολούνται με το θέμα!