ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Το τέλος της μικρής μας πόλης

ΤΟ ΤΖΑΝΣΜΠΟΡΟ του Άρκανσο είναι ­ όπως έγραψαν οι τοπικές εφημερίδες ­ ο
ιδανικός τόπος να μεγαλώσει κανείς παιδιά. Μικρή πόλη, χαμηλή εγκληματικότητα
­ τουλάχιστον η βαριά ­, οικονομία ανθηρή, πληθυσμός φιλήσυχος. Πώς έγινε το
μακελειό της περασμένης Τρίτης στο σχολείο με δράστες δύο παιδιά δεκατριών και
έντεκα χρόνων; «Φταίει η αμερικανική κουλτούρα της βίας, μέσα από τον
κινηματογράφο και την τηλεόραση», είπε ο κυβερνήτης της Πολιτείας. «Είμαστε
αφελείς; Τέτοια εγκλήματα άλλα υποκρύπτουν, είναι ίσως μόνο μία πτυχή της
γενικής παρακμής της κοινωνίας», αντέτεινε ο ψυχίατρος. Δεν ξέρω τι άλλο είπαν
­ αν είπαν. Τρόμαξα, όμως, με την ευκολία των αφορισμών ­ τόσο του ενός όσο
και του άλλου. Και τρόμαξα περισσότερο με την περιγραφή της ειδυλλιακής μικρής
πόλης, όπως την είδαν οι δημοσιογράφοι, ωσάν ­ αυτοί κυρίως ­ να μην έχουν
πάρει είδηση πως πουθενά πια δεν υπάρχουν πόλεις ειδυλλιακές ­ ίσως και ποτέ
να μην υπήρξαν παρά μονάχα σε καρτ-ποστάλ και στην αμερικανική λογοτεχνία του
περασμένου αιώνα. Σ’ αυτή την «ειδυλλιακή πόλη» ­ όπως σε κάθε παρόμοια ­ και
εξοικείωση των παιδιών με τα όπλα υπάρχει και κάθε σπίτι ζει τη δική του ζωή,
όταν η εξώπορτα κλείνει. Και θλιβερά πρότυπα του «αμερικανικού ονείρου»
υπάρχουν και πράγματα που ­ πάω στοίχημα ­ όλοι γνωρίζουν, αλλά καμώνονται πως
δεν ξέρουν. Υπάρχουν και πρώιμα χαμένη αθωότητα και καταναγκασμοί ­
θεοσεβούμενοι ήταν, λέει, οι γονείς ­ άλλοτε ανώφελοι και άλλοτε
προσχηματικοί. Υπάρχει η πρόσοψη, η βιτρίνα, υπάρχει και η σκοτεινή πλευρά ­
ποιος τάχα το παραδέχεται;

Το Τζάνσμπορο δεν μπορεί πια να καυχηθεί πως είναι «η όαση». Τα παιδιά του
φονικού θ’ ακολουθήσουν τη μοίρα τους στο αμερικανικό σωφρονιστικό σύστημα, οι
γονείς θα σκίζουν τα ρούχα τους πως δεν φταίνε και στα μνήματα των θυμάτων τα
λουλούδια της θύμησης θα μαραίνονται. Αλλά το τέλος της μικρής μας πόλης έχει
γραφεί εδώ και πάρα πολλά χρόνια, προ τηλεοράσεως.