Τα μυστικά του νέου εργασιακού χάρτη των δημοσίων υπαλλήλων

Ο πρόεδρος της ΑΔΕΔΥ Γιάννης Κουτσούκος αναλύει τον αναθεωρημένο δημοσιοϋπαλληλικό κώδικα

ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ του νέου δημοσιοϋπαλληλικού κώδικα, του νέου εργασιακού χάρτη των
δημοσίων υπαλλήλων, καταγράφει ο πρόεδρος της ΑΔΕΔΥ κ. Γιάννης Κουτσούκος.

ΕΡ.: Ποιες είναι οι σημαντικότερες αλλαγές με τον νέο κώδικα;

ΑΠ.: Ο νέος κώδικας αντιμετωπίζει με ένα σύγχρονο και δημοκρατικό πνεύμα τόσο
τα δικαιώματα όσο και τις υποχρεώσεις των υπαλλήλων και επιχειρεί να εισάγει
τις αρχές της αξιοκρατίας, της διαφάνειας αλλά και της κοινωνικής αλληλεγγύης
στη λειτουργία των δημοσίων υπηρεσιών.

Είναι σημαντικό ότι ο κώδικας μαζί με την προστασία του δημοσίου συμφέροντος
κατοχυρώνει τα δικαιώματα των εργαζομένων, ατομικά και συλλογικά, και καταργεί
διατάξεις με απαγορευτικό και υποτιμητικό χαρακτήρα, αλλά και με αναχρονιστικό περιεχόμενο.

Σημαντικές είναι επίσης οι αλλαγές που γίνονται ύστερα από προτάσεις της ΑΔΕΔΥ
στην αλλαγή της σύνθεσης των υπηρεσιακών συμβουλίων, ώστε να μην έχει τον
απόλυτο έλεγχο η εκτελεστική εξουσία.

ΕΡ.: Τι ακριβώς αλλάζει στο βαθμολόγιο;

ΑΠ.: Το πεντάβαθμο σύστημα με μεικτή ιεραρχία που ισχύει σήμερα γίνεται
οκτάβαθμο, αφού πέρα από τους υπάρχοντες πέντε βαθμούς Ε, Δ, Γ, Β, Α, ο
υποδιευθυντής, ο διευθυντής και ο γενικός διευθυντής είναι πλέον βαθμοί και
όχι θέσεις ευθύνης. Η ΑΔΕΔΥ έχει εκφράσει αντιρρήσεις στην πρόταση αυτή, γιατί
η κατάληψη του βαθμού με μια και μοναδική κρίση (χωρίς ακόμα και επανάκριση)
οδηγεί σε πάγια ιεραρχία και αλλοιώνει τη φιλοσοφία του σημερινού συστήματος.
Παράλληλα, με τις μεταβατικές διατάξεις, σύμφωνα με τις οποίες γίνεται
αυτόματα ένταξη των σημερινών προϊσταμένων στους μόνιμους πλέον βαθμούς, ενώ
έχουν επιλεγεί για συγκεκριμένη θητεία, «κλείνουν» ουσιαστικά οι θέσεις στην ιεραρχία.

Αποτελεί επίσης αρνητικό σημείο στο νέο βαθμολόγιο το γεγονός ότι δεν
προβλέπει, έστω και μεταβατικά για τους υπηρετούντες σήμερα υπαλλήλους της
Δ.Ε. κατηγορίας (Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης), τη δυνατότητά τους να κρίνονται
για θέσεις διευθυντών όπου οι οργανισμοί των υπηρεσιών το προβλέπουν.

Είναι επίσης αρνητικό ότι η επιτροπή δεν έκανε αποδεκτή την πρότασή μας, να
συζητηθεί το σύστημα των κριτηρίων επιλογής των προϊσταμένων.

ΕΡ.: Ποιες είναι οι αλλαγές που επέρχονται στο καθεστώς των αδειών;

ΑΠ.: Καθιερώνεται ένα ολοκληρωμένο σύστημα αδειών που καλύπτει το σύνολο των
αναγκών των υπαλλήλων.

Οι ρυθμίσεις προβλέπουν την εναλλακτική δυνατότητα να χορηγούνται σε
συνεχόμενη εννεάμηνη βάση οι άδειες μητρότητας, εφόσον δεν γίνεται χρήση του
μειωμένου ωραρίου, θεσπίζουν άδειες άνευ αποδοχών μέχρι δύο χρόνια για
ειδικούς λόγους, προβλέπουν μικρές άδειες για οικογενειακούς λόγους όπως π.χ.
για τον θάνατο συγγενικού προσώπου, διευκολύνουν σε ορισμένες περιπτώσεις τη
χορήγηση αναρρωτικών αδειών κατοχυρώνοντας παράλληλα και υποχρεωτικούς
ελέγχους για όσους κάνουν συνεχή χρήση. Κατοχυρώνονται μια σειρά από άδειες
που θα δίνουν τη δυνατότητα στους υπαλλήλους να παρακολουθήσουν προγράμματα,
τόσο στο ενδοϋπηρεσιακό όσο και στο πανεπιστημιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο.

ΕΡ.: Αλλάζει κάτι στο πειθαρχικό δίκαιο;

ΑΠ.: Γίνεται μία προσπάθεια να συντομευθεί και να είναι οριοθετημένος ο χρόνος
εκδίκασης των υποθέσεων, ώστε να μη χρονίζουν, να αποσυνδέονται από την
ποινική δίκη σε ό,τι αφορά τον χρόνο εκδίκασης. Παράλληλα, ο υπάλληλος αποκτά
το δικαίωμα παράστασής του με δικηγόρο στο υπηρεσιακό συμβούλιο, ενώ έχει το
δικαίωμα πριν προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας να προσφεύγει και να
κρίνεται από το δευτεροβάθμιο υπηρεσιακό συμβούλιο.

ΕΡ.: Υπάρχουν και ποιες αλλαγές στη λειτουργία των υπηρεσιακών συμβουλίων;

ΑΠ.: Είναι, σημαντική αλλαγή η αποδοχή της πρότασής μας για αλλαγή της
σημερινής σύνθεσης των πενταμελών υπηρεσιακών συμβουλίων που αποτελούνται από
τρία μέλη οριζόμενα από την κυβέρνηση (υπουργός ή Δ.Σ. ΝΠΔΔ) και δύο μέλη
εκλεγμένα από τους εργαζόμενους, σε δύο μέλη από κάθε πλευρά και ένα πέμπτο
μέλος κοινής αποδοχής.

Δίνεται έτσι στο υπηρεσιακό συμβούλιο η δυνατότητα με περισσότερη ανεξαρτησία
αλλά και αξιοπιστία να λειτουργήσει αναζητώντας τις καλύτερες επιλογές.

Συγκροτούνται επίσης τα δευτεροβάθμια υπηρεσιακά συμβούλια, όπως είχαμε
προτείνει και με ανάλογη με τα πρωτοβάθμια σύνθεση, με περιορισμένες όμως
αρμοδιότητες για ορισμένα πειθαρχικά αδικήματα (υποβιβασμός, οριστική ή
προσωρινή παύση), ενώ θα έπρεπε να λειτουργούν ως ασφαλιστική δικλίδα για το
σύνολο των υπηρεσιακών μεταβολών και να αποτρέπεται έτσι η προσφυγή των
υπαλλήλων στα διοικητικά δικαστήρια.

ΕΡ.: Τι περιμένετε να αλλάξει στη Δημόσια Διοίκηση με τον νέο κώδικα;

ΑΠ.: Ο νέος κώδικας με το πνεύμα του εκδημοκρατισμού και του εκσυγχρονισμού
που εισάγει στην εσωτερική λειτουργία της δημόσιας υπηρεσίας μπορεί να
συμβάλει θετικά στην αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού και άρα στην
αποτελεσματικότερη λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών. Σε κάθε περίπτωση όμως
δεν είναι δυνατόν να δώσει θεαματικά αποτελέσματα αν δεν υπάρξει ένας
συνδυασμός μέτρων πολιτικής που να συνδέονται, τόσο με την αναδιοργάνωση των
υπηρεσιών και το νέο διοικητικό μοντέλο της χώρας όσο και με τη διασφάλιση των
απαραίτητων πολιτικών και κοινωνικών συναινέσεων που θα βγάλουν τη Δημόσια
Διοίκηση από τον φαύλο κύκλο του κομματικού-πελατειακού συστήματος.