Οι τίγρεις έγιναν αρνάκια

Θύματα της κρίσης. Χιλιάδες Ινδονήσιες ξεχύθηκαν χθες στους δρόμους της Τζακάρτα για να κάνουν προμήθειες σε τρόφιμα, πριν εξανεμιστεί η αξία των χρημάτων τους. (Φωτό Ρώυτερ)

Δεκάδες νοικοκυρές άδειαζαν για δεύτερη ημέρα χθες τα ράφια από τα σούπερ
μάρκετ της Τζακάρτα, μετά την καθίζηση του τοπικού νομίσματος. Σε μία ακόμη
υποτροπή της ασιατικής οικονομικής κρίσης, η μία μετά την άλλη οι «μικρές
τίγρεις» γίνονται αρνάκια.ΟΜΗΡΟΙ της Ινδονησίας είναι τις τελευταίες ημέρες οι
ασιατικές αγορές. Οι μετοχές κατρακυλούν, καθώς ολοένα και περισσότεροι
επενδυτές φεύγουν, φοβούμενοι μήπως γενικευτεί η κρίση.

ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑ;

Στην Ινδονησία για πρώτη φορά οι εφημερίδες μιλούν για απομάκρυνση του
προέδρου Σουχάρτο, ενώ έντονες είναι οι φήμες για επικείμενο πραξικόπημα. Στη
μεγαλύτερη πτώση στην ιστορία της, η ινδονησιακή ρουπία έχασε το 25% της αξίας
της έναντι του δολαρίου την περασμένη Πέμπτη.

Η κρίση ξέσπασε την Τρίτη, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο νέος προϋπολογισμός δεν
περιελάμβανε τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις που είχε ζητήσει το Διεθνές
Νομισματικό Ταμείο προκειμένου να χορηγήσει δάνειο 43 δισ. δολαρίων. Έτσι,
εκφράζονται φόβοι μήπως η Ινδονησία δηλώσει αδυναμία να αποπληρώσει το
εξωτερικό χρέος της, που ανέρχεται σε 133,5 δισ. δολάρια. Αν κάποιος τρέμει
μπροστά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, είναι η Ιαπωνία, ο κυριότερος πιστωτής της Ινδονησίας.

ΠΙΚΡΟ ΠΟΤΗΡΙ

Το ποτήρι με τα μέτρα εξυγίανσης και λιτότητας που προτείνει στην Ινδονησία το
ΔΝΤ είναι αναμφίβολα πικρό. Αν αφεθούν στις τύχες τους οι 282 εταιρείες που
μετέχουν στο Χρηματιστήριο της Τζακάρτα, μόνο 22 από αυτές μπορούν να
επιβιώσουν. Το 1998 ανατέλλει με κρίση, πληθωρισμό, ανεργία. Περισσότεροι από
έξι εκατομμύρια εργαζόμενοι υπολογίζεται να βρεθούν στον δρόμο αν η κυβέρνηση
αποφασίσει να εφαρμόσει τη συνταγή του ΔΝΤ. Το πρωσοποπαγές καθεστώς του
Σουχάρτο απειλείται από τον ίδιο του τον εαυτό, αφού αυτό είναι που ενθάρρυνε
το σύστημα της διαφθοράς στην οικονομία της χώρας.

Η ειρωνεία είναι ότι ο απόηχος από την κρίση της Τζακάρτα έφτασε στη Σεούλ σε
μία στιγμή που, μετά την κυβερνητική αλλαγή, η κατάσταση έδειχνε να
βελτιώνεται. Όσο για τις Φιλιππίνες, μπορεί να πέρασε η περίοδος των τυφώνων,
αλλά η θύελλα που ήρθε από τη Τζακάρτα βύθισε το Χρηματιστήριο της Μανίλα στα
χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας πενταετίας.

ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΕΓΙΝΕ ΔΡΑΜΑ

Πώς μέσα σε λίγους μήνες το ασιατικό θαύμα μετατράπηκε σε δράμα; Από το
περασμένο καλοκαίρι οι επενδυτές άρχισαν να εγκαταλείπουν τη μία μετά την άλλη
τις «μικρές τίγρεις», όταν διαπίστωσαν πόσο αβαθή ήταν τα οικονομικά τους
συστήματα και πόσο διεφθαρμένες ήταν ορισμένες κυβερνήσεις. Αποδείχτηκε ότι
κάποιες από τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας υποθήκευσαν το μέλλον τους
όταν πριν από μερικά χρόνια αποφάσισαν να προσελκύσουν ξένα κεφάλαια
συνδέοντας τα νομίσματά τους με το δολάριο, επενδύοντας και δανείζοντας με
πελατειακά κριτήρια, πολλές φορές με σχεδόν αρνητικά επιτόκια. Τα υπερτιμημένα
νομίσματα δεν άργησαν να γίνουν στόχος των κερδοσκόπων.

Στην Ιαπωνία η αρρώστια περιορίστηκε στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, που κλόνισε
την εμπιστοσύνη του κοινού. Στη Νότια Κορέα, όμως, όπως και σε άλλες «μικρές
τίγρεις» με ασταθείς πολιτικούς θεσμούς, το πρόβλημα δεν περιορίστηκε στις
τράπεζες, αλλά επεκτάθηκε σε πολλούς βιομηχανικούς κολοσσούς της χώρας.