Ιός χτυπά τις τρελές αγελάδες;

Μήπως η συζήτηση για τη «νόσο των τρελών αγελάδων» ξεκινάει από λανθασμένη
βάση;

Λόρα Μανουηλίδου. Υποστηρίζει ότι η νόσος των τρελών αγελάδων οφείλεται σε ιό

Την ίδια στιγμή που ο πανικός στη Βρετανία γίνεται ολοένα και μεγαλύτερος και
ήδη απαγορεύτηκε η πώληση βοδινού κρέατος με κόκαλο στα κρεοπωλεία, η
καθηγήτρια Νευροπαθολογίας του Πανεπιστημίου του Γέιλ κ. Λόρα Μανουηλίδου έχει
βάλει σκοπό της ζωής της να πείσει ότι η νόσος των τρελών αγελάδων σχετίζεται
με έναν ιό που προσβάλλει τον οργανισμό.

Η απονομή του Νόμπελ Ιατρικής στον Στάνλεϊ Πράζινερ, που διδάσκει στο
Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, για τη θεωρία του ότι μια πρωτεΐνη που βρίσκεται
στον οργανισμό ευθύνεται για την σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια, δεν την εξέπληξε. Η
κ. Μανουηλίδου, με ιδιαίτερους δεσμούς με την Ελλάδα, αφού ο σύζυγός της ήταν
Έλληνας, υποστηρίζει ότι η θεωρία του αυτή είναι λανθασμένη και ότι υπάρχει
μεγάλος κίνδυνος για τον άνθρωπο αν συνεχίσει να είναι η επικρατέστερη.

«Υπάρχουν μεγάλα συμφέροντα στο θέμα: χρήματα, μεγάλες εταιρείες που
εμπλέκονται στη θεωρία που τιμήθηκε με το βραβείο», λέει στα «ΝΕΑ». «Το ζήτημα
είναι ότι η Επιτροπή των Βραβείων Νόμπελ υιοθέτησε τη θεωρία του κ. Πράζινερ
και πλέον ο προσανατολισμός της επιστήμης έχει στραφεί προς αυτή την
κατεύθυνση. Φοβάμαι ότι θα δημιουργήσουν ένα αντιβιοτικό που θα είναι
επικίνδυνο για τον άνθρωπο».

Η διαμάχη «ιού και πρωτεΐνης» δεν είναι κάτι καινούργιο στην επιστήμη. Η κ.
Μανουηλίδου, όμως, κάνει λόγο για «ένα είδος ιού», μεγέθους 25 νανομέτρων, που
ευθύνεται για την ασθένεια Κρόιτζφελντ-Γιάκομπς που προσβάλλει τον άνθρωπο.
«Εάν καταφέρουμε να διασπάσουμε αυτό τον ιό, τότε πιθανότατα να σταματήσουμε
την ανάπτυξη της μόλυνσης», λέει.

Το θέμα στην Αμερική έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις. Πριν από μερικές μέρες,
μάλιστα, το έγκυρο αμερικανικό περιοδικό «The New Yorker» αφιέρωσε έξι σελίδες
στη διαμάχη που έχει ξεσπάσει. Αν η ασθένεια σχετίζεται με την πρωτεΐνη που
επικαλείται ο Πράζινερ, σχολιάζει το περιοδικό, τότε πρέπει να ξεκινήσει μια
εξαιρετικά δύσκολη προσπάθεια, αφού όλα τα θηλαστικά έχουν αυτή την πρωτεΐνη.
Η θεωρία του, πάντως, χαρακτηρίζεται ως «παθολογική επιστήμη».

Η κ. Μανουηλίδου επιμένει ότι ο κ. Πράζινερ, που έχει να μιλήσει σε
δημοσιογράφο από το 1986, ουσιαστικά εξαπάτησε την επιστημονική κοινότητα
αποκρύβοντας τα στοιχεία από τη δική της θεωρία. Επίσημα, σύμφωνα με το
αμερικανικό περιοδικό, 168.000 περίπου βοοειδή έχουν προσβληθεί από την
σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια στη Βρετανία από το 1986, που αποκαλύφθηκε για πρώτη
φορά η ύπαρξη της ασθένειας. Αν πραγματικά η αρρώστια αυτή μπορεί να μεταδοθεί
σε έναν άνθρωπο που έχει φάει κρέας, υπάρχει πιθανότητα να έχει προσβληθεί
οποιοσδήποτε που έφαγε βρετανικό κρέας τη δεκαετία του ’80. Έτσι, φαίνεται ότι
οι «τρελές αγελάδες» βρίσκουν ανέλπιστο σύμμαχο στις διαφωνίες μεταξύ των επιστημόνων…

ΕΧΕΙ ΔΩΣΕΙ στα παιδιά της ελληνικά ονόματα, Μανώλης και Λαέρτης. Ο σύζυγός
της, που δούλευε και αυτός στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ, στο Κονέκτικατ, ήταν
συμμαθητής του Ανδρέα Παπανδρέου στην Ελλάδα. Σήμερα η κ. Λόρα Μανουηλίδου
συνεχίζει να διατηρεί στενούς δεσμούς με τη χώρα μας, να την επισκέπτεται όσο
πιο συχνά μπορεί και έχει πάρει κάτι από το ελληνικό πείσμα και φιλότιμο.

«Η θεωρία που έχει επικρατήσει για τη νόσο των τρελών αγελάδων έχει πολύ
μεγάλες αδυναμίες. Το τεστ που ανιχνεύει την πρωτεΐνη που υποτίθεται ότι
ευθύνεται για την ασθένεια δεν μπορεί να δείξει τα πάντα. Τα πειράματα που
κάνω εδώ και χρόνια δείχνουν ότι υπάρχει ένα είδος ιού που δημιουργεί το
πρόβλημα», λέει.

Με τον Στάνλεϊ Πράζινερ, στον οποίο απονεμήθηκε το Βραβείο Νόμπελ Ιατρικής για
τη θεωρία του σχετικά με τις αιτίες που προκαλούν τη νόσο των τρελών αγελάδων,
δεν έχει και τις καλύτερες σχέσεις. «Απλά λέμε μια καλημέρα. Το γεγονός, όμως,
ότι έχει αποκρύψει τις παρατηρήσεις μου, δεν μου επιτρέπει να συζητήσω
επιστημονικά μαζί του», τονίζει. «Άλλωστε, η επιστήμη δεν είναι θρησκεία. Όταν
υπάρχει κάτι που είναι σε θέση να βοηθήσει την επιστημονική μελέτη και, στο
κάτω-κάτω της γραφής, τον άνθρωπο, πρέπει να το δεχόμαστε».