«Επενδύσεις» του αέρα

«Είναι απατεώνας» λένε για τον Τιερί Ρουσέλ οι Πορτογάλοι (φωτό Ρώυτερ)

Σκάνδαλα και μόνο σκάνδαλα είναι αυτό που άφησε πίσω του ο Τιερί Ρουσέλ στην
Πορτογαλία, όπου ξεκίνησε τις «επενδύσεις» του πριν από δέκα χρόνια.

ΑΠΟ όπου πέρασε το τοπίο θυμίζει περισσότερο κόλαση: οικολογική καταστροφή,
ανεργία, ζημίες δεκάδων δισεκατομμυρίων, απλήρωτοι αγρότες και μηνύσεις που η
εκδίκασή τους ακόμη εκκρεμεί, σύμφωνα με το Αθηναϊκό Πρακτορείο. Ο Τιερί
Ρουσέλ έφτασε το 1988 στην Πορτογαλία και εγκαταστάθηκε στο Νότιο Αλεντέζο,
μιαν από τις φτωχότερες και πιο προβληματικές περιφέρειες της Ε.Ε., με ποσοστό
ανεργίας που ξεπερνούσε το διπλάσιο του μέσου κοινοτικού όρου και έφτανε το 30%.

Το 1989 ο Ρουσέλ ανακοίνωσε τα μεγαλεπήβολα σχέδιά του για τη διάσωση της
περιοχής από τον μαρασμό: η εταιρεία του, η Cap Verde ­ την οποία ίδρυσε με
αρχικό κεφάλαιο 3 εκατομμυρίων δολαρίων, βάζοντας κάτω από την ομπρέλα άλλες
οκτώ εταιρείες ­ θα δημιουργούσε έναν οικολογικό παράδεισο που θα παρήγε
φρούτα και λαχανικά πρώτης ποιότητας, τα οποία θα εξάγονταν στις αγορές της
Ευρώπης και θα έδιναν ζωή στο Αλεντέζο. Στην προσπάθειά του να εντυπωσιάσει
τους Πορτογάλους και να εισπράξει τις επιχορηγήσεις, ο Ρουσέλ έφτασε σε σημείο
να ανακοινώσει στις αρχές του 1992 ότι έχει ήδη εξασφαλίσει συμβόλαιο με την
αμερικανική εταιρεία φαστ-φουντ Mc Donald’s, σύμφωνα με το οποίο τα θερμοκήπιά
του στην Οντεμίρα θα εφοδίαζαν αποκλειστικά όλα τα εστιατόρια της εταιρείας
στην Ευρώπη με αλεντεζάνικο λάχανο για τα χάρμπουργκέρ τους!

Δύο χρόνια αργότερα όλα είχαν ξεχαστεί και η επένδυση του Ρουσέλ είχε παθητικό
ενώ είχαν αρχίσει οι πρώτες απολύσεις προσωπικού.

Σήμερα, μία επίσκεψη στο Μπρεζάο, 30 χιλιόμετρα από την Οντεμίρα, όπου
βρίσκεται ό,τι απέμεινε από την Odefruta, αφήνει άφωνο τον επισκέπτη: ένα
απέραντο σεληνιακό τοπίο από σκουριασμένα μέταλλα, σκουπίδια από πλαστικό,
εύφλεκτα υλικά, άχρηστα μηχανήματα, λεηλατημένα ερείπια οικισμάτων, βουνά
σκουπιδιών και το χειρότερο… γη βαθιά μολυσμένη από τα χημικά προϊόντα που
χρησιμοποιούσε κατά κόρον ο Ρουσέλ για να παράγει οικολογικά φρούτα και
λαχανικά. Και όλα αυτά, σε μια περιοχή που το ίδιο το πορτογαλικό κράτος έχει
επίσημα χαρακτηρίσει προστατευμένη ζώνη.

ΣΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ της Οντεμίρα ακόμη εκκρεμούν οι αγωγές 85 αγροτών (συνολικά 650
εργαζόμενοι έχασαν τη δουλειά τους από τη χρεοκοπία της Odefruta και των άλλων
εταιρειών του Ρουσέλ), που βασιζόμενοι στον νόμο 17/86 περί παρακράτησης
μισθοδοξίας, ζητούν να πληρωθούν τους μισθούς ενός χρόνου (που το 1995 η Caixa
Geral de Depositos υπολόγιζε πάνω από 6 εκατομμύρια δολάρια). Τον Αύγουστο του
1993, όταν η πτώχευση των εταιρειών έγινε πλέον σίγουρη, ο Ρουσέλ κατήγγειλε
ότι άγνωστοι ένοπλοι (που έμοιαζαν με κομάντος, όπως είπε ο ίδιος) προσπάθησαν
να τον απαγάγουν και να τον δολοφονήσουν! Ο Γάλλος επιχειρηματίας ζήτησε την
προστασία της αστυνομίας, με τη συνοδεία της οποίας έφθασε μέχρι το αεροδρόμιο
του Φάρο και εγκατέλειψε τη χώρα. Κάτοικοι της Οντεμίρα προσθέτουν, μάλιστα,
ότι γέλασαν με την ψυχή τους όταν άκουσαν προ μηνών στις ειδήσεις ότι ο πρώην
«σωτήρας» τους χρησιμοποίησε την ίδια ακριβώς καταγγελία, εις βάρος του
Ιδρύματος Ωνάση αυτή τη φορά, που κατά τα λεγόμενά του επιχείρησε ν’ απαγάγει
την μικρή Αθηνά.