Άνθρωποι χωρίς πρόσωπο

Πρώην χρήστες: Αν υποθέσουμε ότι ίσχυε στη χώρα μας η θανατική ποινή για τους εμπόρους ναρκωτικών, εμείς θα ήμασταν ίσως οι μοναδικοί υποψήφιοι. Οι πραγματικοί έμποροι δεν πιάνονται ποτέ

Αν σήμερα στην Ελλάδα καταδικάζονταν σε θάνατο οι μεγαλέμποροι ναρκωτικών, θα
είχαμε τουλάχιστον 150 υποψηφίους μόνο στον Νομό Αττικής. Αν και ο
χαρακτηρισμός κάποιου ως εμπόρου ναρκωτικών επιδέχεται πολλών ερμηνειών ­
επειδή δεν καθορίζεται σαφώς από τον σχετικό νόμο, σύμφωνα με τα στοιχεία της
Δίωξης Ναρκωτικών, μόνο για το 1997 προφυλακίστηκαν 150 άτομα, τα οποία είχαν
στην κατοχή τους περισσότερα από 50 γραμμάρια ηρωίνης.

Αυτοί οι 150 κρίθηκαν έμποροι ναρκωτικών, σε σύνολο 503 συλληφθέντων για
ναρκωτικά τη φετινή χρονιά. Ωστόσο, τόσο για τον κ. Θεόδωρο Σίμογλου,
διευθυντή της Δίωξης Ναρκωτικών, όσο και για τους λειτουργούς της Δικαιοσύνης
ο χαρακτηρισμός «έμπορος ναρκωτικών» είναι σαν το ποτήρι με το νερό. Κάποιοι
μπορεί να το δουν «μισογεμάτο» και κάποιοι «μισοάδειο». Το γεγονός αυτό,
άλλωστε, έχει οδηγήσει στη φυλάκιση ενός χρήστη κάνναβης, που είχε στην κατοχή
του επτά γραμμάρια, και στην αποφυλάκιση εμπόρου ηρωίνης επειδή χαρακτηρίστηκε χρήστης.

Ποιος είναι ο έμπορος και ποιος ο μεγαλέμπορος; Και σ’ αυτήν την περίπτωση
η… διαλεύκανση δεν είναι απλή υπόθεση. «Μπορεί η εικόνα του μεγαλέμπορου στο
μυαλό μας να έχει στοιχεία κινηματογραφικού χαρακτήρα, αλλά στην Ελλάδα τα
πράγματα είναι διαφορετικά. Στην Ευρώπη, το κύκλωμα ηρωίνης το ελέγχουν είκοσι
οικογένειες. Αυτοί θεωρούνται μεγαλέμποροι. Στην Ελλάδα, δραστηριοποιούνται
δευτεροκλασάτα στελέχη τους, που είναι κυρίως αλλοδαποί, αλλά και Έλληνες οι
οποίοι βρίσκονται σε θέσεις-κλειδιά του κρατικού μηχανισμού, όπως είναι οι
χώροι εκτελωνισμού», εξηγεί ο κ. Σίμογλου.

ΟΙ ΒΑΘΜΙΔΕΣ

Στην άποψη αυτή καταλήγει και η πρόεδρος του Οργανισμού Καταπολέμησης
Ναρκωτικών, η ψυχίατρος κ. Μένη Μαλλιώρη, αφού ξεκαθαρίσει όμως πως «δεν
υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία, γιατί ασφαλώς ο ΟΚΑΝΑ ασχολείται με την
πρόληψη». Για την ίδια, ο μεγαλέμπορος ναρκωτικών ζει στα κέντρα παραγωγής και
φροντίζει για τη διακίνηση και πληροφόρησή του μέσω ενός δικτύου που απλώνεται
και στην Ελλάδα. «Οι συνεργάτες βρίσκονται κοντά στα κέντρα που επηρεάζουν
ιδίως τις οικονομικές αποφάσεις», επισημαίνει.

Από την άλλη πλευρά, ο ψυχίατρος-συγγραφέας κ. Κλεάνθης Γρίβας, αφού εξηγήσει
πως στην «πυραμίδα» υπάρχουν πέντε βαθμίδες (χρήστης, βαποράκια, μικρέμποροι,
έμποροι και μεγαλέμποροι), υποστηρίζει ότι «τέσσερις οικογένειες στην Τουρκία
και δύο στην κοιλάδα Μπεκάα κινούν τα νήματα της παραγωγής-μεταποίησης». Από
εκεί και πέρα, στη χώρα μας η εμπορία γίνεται πάλι μέσω των κατάλληλων
διασυνδέσεων τα πράγματα. «Αυτούς όμως τους παράγοντες, που ανήκουν στην
κατηγορία του μεγαλέμπορου και εμπόρου, οι οποίοι έχουν τις κατάλληλες
διασυνδέσεις και φροντίζουν μέσω του ξεπλύματος των χρημάτων να ελέγχουν το
κύκλωμα, δεν θα τους πιάσουν ποτέ οι αρχές».

Επιφορτισμένος επί σειρά ετών με την εξάρθρωση των κυκλωμάτων εμπορίας και
διακίνησης ναρκωτικών, ο κ. Σίμογλου σκιαγραφεί την ταυτότητα και τα
χαρακτηριστικά των μεγαλεμπόρων που σκορπούν τον θάνατο, αποκομίζοντας κέρδη
δεκάδων δισεκατομμυρίων δραχμών τον χρόνο.

«Τις τελευταίες δεκαετίες, τονίζει ο κ. Σίμογλου, η Ευρώπη ελέγχεται από τα
μεγάλα συνδικάτα διακίνησης ηρωίνης, που έχουν τις ρίζες τους στην Τουρκία.
Ουσιαστικά πρόκειται για 20 τουρκικές φαμίλιες, που είναι απόγονοι
οικογενειών, οι οποίες είχαν μεταναστεύσει τις περασμένες δεκαετίες στην
Κεντρική Ευρώπη».

ΕΙΝΑΙ ο γνωστός τους – άγνωστος. Ένιωσαν την ανάσα του δίπλα τους, φαντάσθηκαν
το χαμόγελό του τη στιγμή που μετράει «τα χαρτιά», τα κέρδη του δηλαδή από τη
μοιρασιά του θανάτου στις ζωές τους. Σίγουρα σκηνοθέτησαν κάποια στιγμή τον
δικό του θάνατο. Όμως δεν τον έχουν δει ποτέ, δεν ξέρουν ποιΟς είναι.

Ο έμπορος ναρκωτικών δεν θα κατεβεί ποτέ στην πιάτσα. Ούτε και κάνει ο ίδιος
χρήση ουσιών. Είναι μάλλον κάποιος ευυπόληπτος πολίτης, υπεράνω κάθε υποψίας
(ένας ή πολλοί), ο οποίος μέσα από τα τεράστια κέρδη που αποκομίζει έχει την
ευχέρεια να εξαγοράζει υπηρεσίες και σιωπές. Και κάπως έτσι δουλεύει ρολόι η
αλυσίδα, που στηρίζεται σ’ έναν ιδιότυπο νόμο της σιωπής. Σ’ αυτό συμφώνησαν
σχεδόν όλοι όσοι δέχθηκαν να μιλήσουν για το θέμα των εμπόρων ναρκωτικών, λίγο
πριν αρχίσουν την ομάδα της κοινωνικής επανένταξης, που ανήκει στη Μονάδα
Απεξάρτησης του «18 Άνω» ­ δηλαδή του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου Αττικής.

Γύρω από το χαμηλό τραπεζάκι της αίθουσας υποδοχής ο Λουκάς και ο Νίκος, ο
Γιώργος και η Τέτα, ο Αλέκος και ο Δημήτρης, η Ελένη και η Μαρία μιλούν μεταξύ
τους σε τόνους που δεν μπορούν να μείνουν ουδέτεροι ­ και πώς θα μπορούσε
άλλωστε; ­ συμφωνώντας και διαφωνώντας, παραθέτοντας επιχειρήματα και ιστορίες
προσωπικές. Όλοι τους εξαγριωμένοι με την πρόταση των «61» για επαναφορά της
θανατικής ποινής στους εμπόρους ναρκωτικών, αφού έζησαν, άλλος λιγότερο, άλλος
περισσότερο, την «αντικειμενικότητα» του κράτους ως προς τη δική τους μεταχείριση.

«Εμένα μια φορά με έπιασαν με πέντε “Λοναρίντ” πάνω μου και με κατηγόρησαν για
εμπορία», λέει η Τέτα. «Ποιον θα θεωρήσουν έμπορο και ποιον χρήστη; Ούτε αυτό
δεν μπορούν να ορίσουν».

«Για μένα κατ’ αρχήν έμποροι είναι όλοι όσοι δεν κάνουν χρήση, αλλά πουλάνε
ναρκωτικά. Και, αν θέλετε, με καλύπτει απόλυτα αυτό που γράφει το περιοδικό
μας», λέει ο Νίκος ανοίγοντας τις σελίδες. Διαβάζουμε: «Οι έμποροι έχουν
καλλιέργειες, έχουν αποθήκες, έχουν στρατό, έχουν χρήμα, έχουν επιρροή, έχουν
δύναμη. Οι έμποροι δεν είναι αυτοί που εισάγουν τα όποια κιλά ηρωίνης, αυτοί
είναι πρωτοκλασάτοι διακινητές ή μεγαλοντίλερς».

Ο Αλέκος συμφωνεί. Έκανε χρήση επί 17 χρόνια. Τώρα νιώθει αρκετά δυνατός και
σίγουρος για τον εαυτό του, για να πει ιστορίες σαν αυτή. «Ξεκινήσαμε μ’ ένα
φιλαράκι για Ταϊλάνδη, είχαμε βγάλει ένα εκατομμύριο. Πήγαμε εκεί, στο
περίφημο τρίγωνο. Ούτε εκεί είδαμε τους πανίσχυρους εμπόρους. Κάτι
σχιστομάτηδες που ήταν κόκαλο, με Καλάσνικοφ στον ώμο. Να φανταστείς, ήμασταν
στην καρδιά της παγκόσμιας παραγωγής, στο Τσανγκ Μάι, και δεν είδαμε ούτε έναν
έμπορο. Σε ένα τεϊοποτείο, ένας γέρος, εκεί που μιλούσαμε, έβγαλε από την
τσέπη του ένα κιλό ηρωίνη! Έτσι απλά. Όσο για τις διασυνδέσεις… Ο καθένας
μπορεί να το κάνει, να γίνει υποτίθεται έμπορος. Όμως το παιχνίδι είναι αλλού.
Όχι στα πιόνια».

Η Ελένη πιστεύει πως στην Ελλάδα «δεν είναι δυο-τρεις, αλλά πολλοί, οι οποίοι
διαχειρίζονται τα ναρκωτικά σε ποσότητες που δεν τους κάνουν μεγαλεμπόρους».

«ΣΤΗ ΔΕΚΑΕΤΙΑ του ’80, στη χώρα μας κυριαρχούσαν τα αφρικανικά κυκλώματα
ναρκωτικών. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, τη θέση τους πήραν οι Αλβανοί, οι
οποίοι μάλιστα βρήκαν τον τρόπο να μοιράσουν την πίτα των ναρκωτικών με τους
Τούρκους». Η άποψη του κ. Σίμογλου στηρίζεται στα στοιχεία των συλλήψεων που
έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια. Συγκεκριμένα, από το 67% των
ποσοτήτων ηρωίνης που κατασχέθηκαν το 1996, 22,5 κιλά, σε σύνολο 33,5,
βρέθηκαν στα χέρια αλλοδαπών, οι οποίοι στην πλειονότητά τους ήταν Αλβανοί.

Σε ό,τι αφορά την κοκαΐνη, το 83% των κατασχεμένων ποσοτήτων βρέθηκε στα χέρια
επίσης αλλοδαπών. «Χρόνο με τον χρόνο οι Αλβανοί καταλαμβάνουν μεγαλύτερο
μερίδιο της αγοράς, ιδιαίτερα της ηρωίνης». Συγκεκριμένα, η ηρωίνη διακινήθηκε
σε ποσοστό 68% από Αλβανούς και η κάνναβις σε ποσοστό 91%.

ΚΑΠΟΙΟΣ πλησιάζει μ’ ένα αυτοκίνητο. Η πόρτα ανοίγει και βγαίνει το
«βαποράκι». Δίνει το «πράμα», παίρνει τα λεφτά, το αυτοκίνητο φεύγει. Όταν η
ποσότητα είναι μεγάλη, στο αυτοκίνητο υπάρχουν και άλλοι, που όμως κανείς δεν βλέπει.

«Θυμάμαι μια φορά έναν τύπο που ήρθε όχι με αυτοκίνητο, αλλά μηχανή. Δεν του
μίλησα, εμένα με πλησίασε ο άλλος. Τον κοίταξα από μακριά. Ήταν γύρω στα
σαράντα, καλά ντυμένος, χωρίς να προκαλεί καθόλου με την εμφάνισή του. Τίποτε
στην εμφάνισή του δεν μαρτυρούσε πως αυτός ο τύπος πουλούσε ναρκωτικά. Ένας
συνηθισμένος άνθρωπος».

Ο Γιώργος σηκώνεται από την καρέκλα, αφού το θέμα φθάνει από μόνο του να τον
κάνει να χάσει την ηρεμία του. Οι τόνοι ανεβαίνουν, καθώς η Ελένη από την
απέναντι καρέκλα, η οποία για αρκετή ώρα παρακολουθεί αμίλητη, λέει σοβαρά:
«Εγώ διαφωνώ». Για την Ελένη ο έμπορος δεν είναι κατ’ ανάγκην ο επιφανής
επιχειρηματίας, που φοράει δαχτυλίδια και κυκλοφορεί με Πόρσε. «Όταν έρχονται
στην Ελλάδα οι Αλβανοί, που τους δίνεις δυο χιλιάρικα να σου βάψουν το σπίτι
σου, και κάποια στιγμή μέσα στην απελπισία και την εξαθλίωση κάποιος τους
ζητήσει να μπουν στο παιχνίδι, τι θα κάνουν; Αυτή τη στιγμή οι Αλβανοί δίνουν
τρομερές ποσότητες στην πιάτσα και όχι μόνο φούντα, αλλά και ηρωίνη από τα Σκόπια».