ΠΡΟΣΩΠΑ «Με τα παιδιά, δεν κάνεις αστεία…»

Ρενέ Γκοσιννύ. Ένας από τους πιο πολυδιαβασμένους Γάλλους συγγραφείς

Λίγοι άνθρωποι έχουν γεννηθεί τα 45 τελευταία χρόνια στη Γαλλία (ίσως και στον
κόσμο…) και δεν έχουν διαβάσει έστω ένα κείμενο του Ρενέ Γκοσιννύ.

ΕΙΚΟΣΙ χρόνια κλείνουν αυτό τον μήνα από τον θάνατο του ανθρώπου που δεν
σταματούσε να γράφει ιστορίες, τις οποίες εικονογραφούσαν σκιτσογράφοι σαν τον
Ουντερζό («Αστερίξ»), τον Μορρίς («Λούκυ Λουκ»), τον Ταμπαρύ («Ιζνογκούντ»),
τον Σεμπέ («Ο μικρός Νικολά»). Πολλές φράσεις των ηρώων του πέρασαν στην
καθομιλουμένη, γράφει η «Λιμπερασιόν» στο αφιέρωμά της στις δύο βιογραφίες του
που κυκλοφόρησαν με την ευκαιρία αυτή: ο Ιζνογκούντ ήταν αυτός που πρώτος
θέλησε «να γίνει χαλίφης στη θέση του χαλίφη» και ο Οβελίξ ο πρώτος που
διαπίστωσε πως «είναι τρελοί αυτοί οι Ρωμαίοι».

Ο Ρενέ Γκοσιννύ γεννήθηκε στις 14 Αυγούστου του 1926 στο Παρίσι από Ρωσοεβραία
μητέρα και Πολωνοεβραίο πατέρα, χημικό μηχανικό στο επάγγελμα, τον οποίο
ακολούθησε στην Αργεντινή όπου και τελείωσε το γυμνάσιο. Στα 19 του βρέθηκε
στη Νέα Υόρκη: «Πήγα στις Ηνωμένες Πολιτείες με την ελπίδα να δουλέψω στην
Ουώλτ Ντίσνεϋ, αλλά η Ουώλτ Ντίσνεϋ δεν το ήξερε». Δεν έβρισκε δουλειά,
πεινούσε: «Όταν όλα έχουν περάσει, μαλακώνεις, λες: “Δεν ήταν κι άσχημα,
σκληραγωγήθηκα”· αλλά τότε θα προτιμούσα να σκληραγωγούνταν άλλοι για μένα».
Το 1951 επέστρεψε στη Γαλλία και το 1959 δημιούργησαν με τον Αλμπέρ Ουντερζό
και τον Ζαν-Μισέλ Σαρλιέ το περιοδικό «Πιλότ», στο οποίο δημοσίευσαν σκίτσα
τους όλα τα σημερινά μεγάλα ονόματα των γαλλικών κόμικς: Μπιλάλ, Μπρετεσέ,
Καμπύ, Κριστέν, Γκοτλίμπ, Ρεζέρ, Ταρντί… Πάντα καλοντυμένος και ευγενικός,
«δεν μπορούσε ούτε να φανταστεί πως μπορεί κάποιος να θέλει να τον πλησιάσει
συναισθηματικά», λέει γι’ αυτόν η Κλαιρ Μπρετεσέ. «Ουδείς τολμούσε να του πει
κάτι τρυφερό». Το 1977 πήγε στον γιατρό, «κι εκείνος μου έδωσε μια συνταγή και
μου είπε ότι θα παίρνω δύο χαπάκια σε όλη τη ζωή μου, ως την τελευταία μέρα
μου. Τον ρώτησα αν θα μπορούσα πάντως να αγοράσω δύο κουτιά…». Πέθανε στις 5
Νοεμβρίου του 1977, στη διάρκεια ενός τεστ κοπώσεως, λέει η κόρη του, η Αν,
«καθώς περιέγραφε στον καρδιολόγο τα πρώτα συμπτώματα του εμφράγματος».

Ο Γκοσιννύ θεωρούσε ως το μεγαλύτερο «πρόβλημά» του το γεγονός ότι όσα έγραφε
ήταν πάντα απολύτως κατανοητά: πώς να πάρεις στα σοβαρά κάποιον που
καταλαβαίνεις ό,τι λέει; Ωστόσο έχει τη δικαιολογία του: γράφει για τα παιδιά,
«και τα παιδιά είναι αναγνώστες με τους οποίους δεν κάνεις αστεία»· γιατί τότε
«παίρνεις προσεκτικά καλλιγραφημένες επιστολές, του είδους: “Είστε χαζός,
είστε άσχημος, δεν σας αγαπάμε και αν συνεχίσετε να βάζετε αυτές τις χαζομάρες
στην εφημερίδα, θα σας περιμένουμε με την παρέα στην πόρτα του σπιτιού σας και
θα σας ταράξουμε στις φάπες”».