Αναδίπλωση και διαβεβαιώσεις για τα όρια

Αναδιπλώνεται η κυβέρνηση στο επίμαχο θέμα των επικουρικών συντάξεων, αλλά και
της 35ετίας χωρίς όριο ηλικίας. Ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων
κ. Μ. Παπαϊωάννου στη χθεσινή συνεδρίαση της επιτροπής για τον κοινωνικό
διάλογο ανακοίνωσε ότι θα τεθούν στο τραπέζι του διαλόγου τόσο το ζήτημα της
μείωσης των επικουρικών συντάξεων από 1.1.1998 όσο και το αίτημα της ΓΣΕΕ και
της ΑΔΕΔΥ για επαναφορά της 35ετίας για συνταξιοδότηση χωρίς όριο ηλικίας. Η
κίνηση αυτή του υπουργείου ερμηνεύεται ως στροφή, προκειμένου να μην οδηγηθεί
ο διάλογος σε αδιέξοδο. Πάντως, τα συνδικάτα επιμένουν στην τροποποίηση ή
αναστολή των επίμαχων διατάξεων του νόμου 2084/92.

Ο κ. Παπαϊωάννου διευκρίνισε στην ομιλία του προς τους εκπροσώπους των
κοινωνικών φορέων, ότι δεν θα αλλάξουν προς το δυσμενέστερο τα όρια ηλικίας
προς συνταξιοδότηση, παρατηρώντας ότι οι αλλαγές που ενδεχομένως θα γίνουν θα
είναι αποτέλεσμα του διαλόγου και όχι προϋπόθεση.

Από τις ανακοινώσεις του κ. Παπαϊωάννου, αλλά και από το ρεπορτάζ προκύπτουν
τα εξής:

1 Για τις επικουρικές συντάξεις έγινε ­ έστω και με καθυστέρηση ­
αντιληπτό ότι θα υπάρξουν μειώσεις συντάξεων από 1.1.1998.

Το επίμαχο άρθρο του νόμου 2084/92 για τις επικουρικές συντάξεις έχει
προκαλέσει έντονη ανησυχία στους εργαζόμενους και στους συνταξιούχους. Το
άρθρο αυτό προβλέπει ότι το ύψος του ποσού της επικουρικής σύνταξης, που
χορηγείται από τους φορείς επικουρικής ασφάλισης μισθωτών, καθορίζεται με
απόφαση του υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων ύστερα από γνώμη του
Δ.Σ. των φορέων και γνωμοδότηση του Συμβουλίου Κοινωνικής Ασφάλισης (ΣΚΑ),
ανάλογα με την οικονομική τους κατάσταση, όπως προκύπτει από αναλογιστική
μελέτη. Με την παραπάνω απόφαση μπορεί ο υπουργός να ανακαθορίζει και τις ήδη
καταβαλλόμενες συντάξεις για λόγους ίσης μεταχείρισης. Πάντως, όπως προβλέπει
το ίδιο άρθρο του νόμου, από 1.1.1998 και μετά το ποσό των επικουρικών
συντάξεων όλων των Ταμείων (πλην του Δημοσίου) δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερο
από το 20% των τακτικών ή των συντάξιμων αποδοχών (εφόσον αυτές είναι
μεγαλύτερες) για 35 έτη ασφάλισης, εκτός και αν η οικονομική κατάσταση του
οικείου φορέα επικουρικής σύνταξης επιτρέπει τη χορήγηση μεγαλύτερου ποσοστού,
βάσει αναλογιστικής μελέτης και έπειτα από απόφαση των υπουργών Εθνικής
Οικονομίας, Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Αν εφαρμοστεί
το άρθρο αυτό ως έχει, η μείωση που θα επέλθει στις επικουρικές συντάξεις θα
κυμαίνεται από 20% μέχρι 78%.

ΧΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΣΗ

Η κυβέρνηση, λοιπόν, εξετάζει τώρα να δοθεί μία χρονική παράταση, ώστε να
γίνουν οι αναλογιστικές μελέτες, αφού είναι αδύνατον αυτές να ολοκληρωθούν
εντός του 1997. Παράλληλα, το φθινόπωρο θα ανακοινωθεί ρύθμιση, σύμφωνα με την
οποία δεν θα ισχύει το 20% αν ο συνταξιούχος έχει αθροιστικά από την κύρια και
την επικουρική σύνταξη 150.000 ή 200.000 δρχ. (δεν έχει ακόμη καθοριστεί το
ποσό). Αυτό το μέτρο θα εφαρμοστεί ώστε να μη θιγούν οι χαμηλοσυνταξιούχοι.

Ενδεικτικό της αλλαγής πλεύσης του υπουργείου στο ίδιο ζήτημα είναι οι
επισημάνσεις χθες του κ. Παπαϊωάννου ότι «υπάρχει θέμα με τις επικουρικές»,
ενώ διαπίστωσε και «ασάφειες στο νόμο». Πάντως, οι αποφάσεις, είπε, θα ληφθούν
το φθινόπωρο.

2 Για το αίτημα της ΓΣΕΕ να επανέλθει η 35ετία (συντάξιμα έτη) χωρίς
όριο ηλικίας προς συνταξιοδότηση στον ιδιωτικό τομέα, η κυβέρνηση δεν έχει
ακόμη συγκεκριμένη θέση. Ως γνωστόν, η 35ετία καταργήθηκε (τέθηκε όριο
ηλικίας) με τους αντιασφαλιστικούς νόμους της Ν.Δ.

Πάντως, ο κ. Παπαϊωάννου ξεκαθάρισε χθες ότι σε «σχέση με την ισχύουσα
νομοθεσία που υπάρχει, η κυβέρνηση όσον αφορά όρια ηλικίας, εξόδους κ.ά., δεν
είναι διατεθειμένη να τα αλλάξει». Κατά τον υπουργό Εργασίας και Κοινωνικών
Ασφαλίσεων «ό,τι αλλάξει θα αλλάξει μετά ως αποτέλεσμα του διαλόγου, όχι αυτή
τη στιγμή».

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΙΑΛΟΓΟΥ

Όσον αφορά τη διαδικασία του διαλόγου, υπήρξε συμφωνία αυτός να γίνει ως εξής:
Θα συγκροτηθεί συντονιστική γραμματεία, η οποία θα είναι 13μελής και θα
αποτελείται από 4 εκπροσώπους της κυβέρνησης, 4 των εργατικών οργανώσεων, 4
των εργοδοτικών οργανώσεων και έναν εκπρόσωπο των επιστημονικών φορέων. Ο ένας
από τους εκπροσώπους θα είναι υποχρεωτικά ειδικός επιστήμονας. Επίσης, θα
συγκροτηθεί επιτροπή κοινωνικού διαλόγου, η οποία θα είναι ανεξάρτητη και
αυτοτελής στη διεκπεραίωση του έργου της. Θα αποτελείται από επιστήμονες που
θα υποδεικνύουν, αλλά δεν θα δεσμεύουν τους φορείς.

ΟΙ ΔΕΚΑ αρχές του κοινωνικού διαλόγου που κατέθεσε χθες η κυβέρνηση για το
ασφαλιστικό είναι οι εξής:

1. Καθολική και υποχρεωτική ασφάλιση. Δικαιούχοι κοινωνικής ασφάλισης όλοι οι
εργαζόμενοι Έλληνες και αλλοδαποί που πληρώνουν εισφορές. Όποιος εργάζεται
πρέπει υποχρεωτικά να ασφαλίζεται από τον νόμο για τους κινδύνους γήρατος,
ασθένειας, αναπηρίας, θανάτου κ.λπ. Η ιδιωτική ασφάλιση δεν υποκαθιστά σε
καμία περίπτωση την υποχρέωση ασφάλισης στους κρατικούς φορείς κοινωνικής ασφάλισης.

2. Ανταποδοτικότητα. Οι παρεχόμενες από τα ασφαλιστικά ταμεία συντάξεις πρέπει
να είναι ανάλογες των εισφορών και των χρόνων ασφάλισης. Αυτό προωθεί και την
ισότιμη αντιμετώπιση των πολιτών και τη βιωσιμότητα των Ταμείων.

3. Χρηματοδότηση κοινωνικής πολιτικής. Το σύστημα χρηματοδοτείται με διαφανή
κριτήρια και από το κράτος.

4. Εκπλήρωση του κοινωνικού ρόλου των συντάξεων στο πλαίσιο της κοινωνικής
αλληλεγγύης και της αλληλεγγύης των γενεών. Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για
ευπαθείς ομάδες και για τη διαφύλαξη ενός ελάχιστου και εγγυημένου βιοτικού
επιπέδου των συνταξιούχων. Η αλληλεγγύη των γενεών αποτελεί θεμέλιο του συστήματος.

5. Ισονομία στην κατανομή της κοινωνικής συμμετοχής. Το κράτος έχει την ίδια
υποχρέωση απέναντι σε όλους τους πολίτες. Δεν θα υπάρξουν αθέμιτες διακρίσεις
μεταξύ των πολιτών.

6. Δυνατότητα επαύξησης απολαβών – αποφυγή ισοπέδωσης. Επαγγελματικές ομάδες ή
άτομα πρέπει να μπορούν να επαυξάνουν την ασφάλιση με τη βασική προϋπόθεση να
μην επιβαρύνονται τρίτοι ή το κοινωνικό σύνολο. Αυτό μπορεί να γίνει και με
την παραχώρηση σε ομάδες ή άτομα της ευχέρειας να συμπληρώνουν το εισόδημά
τους μέσα από επαγγελματικού, ομαδικού ή ατομικού χαρακτήρα συνταξιοδοτικά σχήματα.

7. Διαφάνεια στη χρηματοδότηση. Κάθε είδους επιβαρύνσεις είτε συνίστανται σε
επιβάρυνση των συνταξιούχων, εργαζομένων, εργοδοτών, κρατικού προϋπολογισμού,
αυτής ή της μέλλουσας γενιάς, πρέπει να ορίζονται και να κοστολογούνται.

8. Υποβοήθηση της αναπτυξιακής προοπτικής και ελαχιστοποίηση αρνητικών
επιπτώσεων στην οικονομία. Η βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος συνδέεται
με την ανάπτυξη και τα μακροοικονομικά μεγέθη της χώρας.

Συμμετοχή των ασφαλιστικών ταμείων στην αναπτυξιακή πορεία μέσω της
αξιοποίησης των αποθεματικών προς όφελος των ασφαλισμένων. Εξάλειψη
αντικινήτρων στην αγορά εργασίας ή μεταξύ κλάδων παραγωγικής δραστηριότητας.

9. Σεβασμός των ώριμων ασφαλιστικών δικαιωμάτων. Όχι αιφνιδιασμός και
αναστάτωση στον προγραμματισμό ζωής των ασφαλισμένων.

10. Λειτουργικός εκσυγχρονισμός – σχέσεις με τον πολίτη. Ο ασφαλισμένος πρέπει
να αντιμετωπίζεται ως πολίτης με δικαιώματα, σε κάθε περίπτωση, ως πελάτης του
συστήματος. Πρέπει να τεθούν κανόνες στις σχέσεις πολίτη – Ταμείων.

Ταυτόχρονα, πρέπει να μειωθεί στο ελάχιστο το κόστος που η συμμόρφωση με την
ασφαλιστική νομοθεσία δημιουργεί στον εργοδότη.