ΠΡΟΣΩΠΑ Οβιδιακές μεταμορφώσεις…

Μπιλιάνα Πλάβσιτς. Σημαιοφόρος του πανσερβισμού και «τσέτνικα»

Από ένθερμη υποστηρίκτρια του Ράντοβαν Κάρατζιτς, έγινε η πιο άγρια αντίπαλός
του· οβιδιακές μεταμορφώσεις μιας «σιδηράς κυρίας»…

Η ΜΠΙΛΙΑΝΑ Πλάβσιτς, πρόεδρος της Ρεπούμπλικα Σέρπσκα, της σερβικής οντότητας
στη Βοσνία, αποστασιοποιήθηκε από τον κατηγορούμενο για εγκλήματα πολέμου και
πρώην πρόεδρο των Σερβοβόσνιων Ράντοβαν Κάρατζιτς, κερδίζοντας έτσι την
υποστήριξη της Δύσης, η οποία τής εκφράσθηκε μέσω των διεθνών μεσολαβητών.
Ωστόσο, δεν πάει πολύς καιρός που η «σιδηρά κυρία» της Μπάνια Λούκα
δικαιολογούσε τις άγριες εθνικές εκκαθαρίσεις που έκαναν οι Σέρβοι της Βοσνίας
στο όνομα της Μεγάλης Σερβίας· και είναι η ίδια που μπροστά στις τηλεοπτικές
κάμερες αγκάλιασε και φίλησε τον Αρκάν, τον περιβόητο διοικητή μιας
παραστρατιωτικής ομάδας που έσφαξε χιλιάδες Μουσουλμάνους στην Ανατολική
Βοσνία. Σημαιοφόρος του πανσερβισμού ίσως και περισσότερο από τον Κάρατζιτς,
έχει ωστόσο μια διαφορά απ’ αυτόν: εκείνος έφτασε στον εθνικισμό περνώντας από
τις τάξεις των κομμουνιστών, ενώ εκείνη είναι μοναρχική, μια πραγματική «τσέτνικα».

Η πολιτική σταδιοδρομία της Πλάβσιτς άρχισε το 1992, ταυτόχρονα με την έκρηξη
του πολέμου στη Βοσνία. Ώς τότε ήταν μια ανώνυμη καθηγήτρια Μαθηματικών και
Χημείας στο Πανεπιστήμιο του Σαράγεβο. Γεννημένη πριν από 67 χρόνια στην
Τούζλα, ανύπανδρη και χωρίς παιδιά, ρίχτηκε με τα μούτρα στη νέα της
σταδιοδρομία στους κόλπους του Σερβικού Δημοκρατικού Κόμματος. Σύντομα έγινε
από τους στενότερους συνεργάτες του Κάρατζιτς, τον οποίο υποστήριξε στην
αντιπαράθεσή του με τον Μιλόσεβιτς σχετικά με την αποδοχή ή όχι του διεθνούς
ειρηνευτικού σχεδίου. «Οι Σέρβοι πρέπει να συνεχίσουν να πολεμούν», έλεγε
τότε. «Ακόμη κι αν σκοτωθούν έξι εκατομμύρια, θα υπάρχουν πάντα άλλα έξι που
θα απολαύσουν τους καρπούς αυτού του αγώνα!». Ήταν τότε που ο Μιλόσεβιτς
δήλωσε ότι η Πλάβσιτς χρειαζόταν ψυχιατρείο…

Έκτοτε οι σχέσεις των δύο είναι εξαιρετικά τεταμένες και τώρα η Πλάβιτς
κατηγορεί τον Μιλόσεβιτς ότι υποστηρίζει τον Κάρατζιτς και τον Κράισνικ (τον
Σέρβο αντιπρόσωπο στη συλλογική προεδρία της Βοσνίας), οι οποίοι ελέγχουν ­
σύμφωνα πάντα με την Πλάβσιτς ­ όλα τα λαθρεμπόρια στη Βοσνία μέσω των
εταιρειών τους, της Centrex του πρώτου και της Selekt-Imex του δεύτερου. Κι
όταν την κατηγορούν ότι πρόδωσε τα εθνικά συμφέροντα, απαντά ότι απλώς
αρνήθηκε να είναι «η μαριονέτα του Κάρατζιτς». Άλλωστε είναι πολύ πιο
ριζοσπαστική απ’ όλους αυτούς: αν ήταν στο χέρι της, διευκρινίζει, θα είχε
συνεχίσει την αιματηρή επίθεση εναντίον των μουσουλμανικών πόλεων Γκόραζντε
και Μπίχατς· η διακοπή της ήταν «ένδειξη αδυναμίας» από τους Σέρβους…