[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Στη θέση τους λίγοι θα ήθελαν να βρίσκονται. Όσοι μπορούν, έστω και την
τελευταία στιγμή, απαλλάσσονται από το βαρύ φορτίο που κληρώνονται να
σηκώσουν. Δεν είναι και εύκολο να βρίσκεσαι ξαφνικά στην έδρα ενός
δικαστηρίου, να γίνεσαι ή να νομίζεις ότι γίνεσαι ισότιμος με τους δικαστές ­
που έχουν επιλέξει αυτό που κάνουν ­ και να ξέρεις πως από την κρίση σου
εξαρτάται η τύχη του ανθρώπου που κάθεται στο εδώλιο.

Ο θεσμός των ενόρκων αμφισβητείται από πολλούς. Και για να πούμε την αλήθεια,
αμφισβητείται κατά περίπτωση. Άλλοτε οι άτυχοι δημόσιοι υπάλληλοι ή τραπεζικοί
(σ.σ.: από αυτούς τους χώρους προέρχονται κυρίως οι ένορκοι) κρίνονται
ανεπαρκείς για να αποφασίσουν, και άλλοτε χαρακτηρίζονται ως οι κατ’ εξοχήν
εκφραστές του κοινού περί δικαίου αισθήματος. Αυτά τα συμπεράσματα βεβαίως
βγαίνουν μετά την έκδοση της απόφασης, οπότε και αρχίζουν οι αντιδράσεις
εκατέρωθεν. Είναι γνωστό και αναμενόμενο.

Εκείνο όμως που προκαλεί έντονες ανησυχίες είναι ότι έχει γίνει πλέον
αναμενόμενη και η αντίδραση της εισαγγελικής αρχής όταν η γνώμη των ενόρκων
είναι διαφορετική από την άποψη των δικαστών.

«Φοβούμαι πως θα ασκηθεί έφεση κατά της απόφασης», είχε πει η συνήγορος του
Ρωχάμη, Φωτεινή Βερνέζη, αμέσως μετά την αθώωσή του με την ψήφο των ενόρκων.
Και οι φόβοι της επαληθεύτηκαν. Εισαγγελέας Εφετών άσκησε έφεση ακριβώς γι’
αυτόν τον λόγο. Αμφισβητήθηκε έτσι απροκάλυπτα ­ ακόμη μια φορά ­ ο θεσμός των
ενόρκων, από έναν άνθρωπο που έχει ορκιστεί να προστατεύει τους θεσμούς, έστω
κι αν βάλλονται από παντού.

Τέσσερις «εναντίον» τριών λοιπόν. Ή το αντίστροφο; Αυτή η αριθμητική υπεροχή
των λαϊκών δικαστών εξαπατά τους ανυποψίαστους. Γιατί στην πραγματικότητα η
γνώμη τους ­ διαμορφωμένη υπό οποιεσδήποτε συνθήκες ­ δεν έχει καμία αξία όταν
είναι ομόφωνη και διαφορετική από εκείνη των δικαστών. Έχει ωστόσο αξία η
παρουσία τους στο δικαστήριο. Αν δεν εμφανιστούν τιμωρούνται. Για να παταχθεί
η ασέβεια στους θεσμούς… Αλλά και για να λειτουργήσει δημοκρατικά η Δικαιοσύνη!