Απουσίασαν οι Τερτσέτηδες και οι Πολυζωίδηδες

Σπανίως οι Έλληνες πολιτικοί γράφουν ημερολόγιο, κάτι που θα βοηθούσε σε μια
πληρέστερη καταγραφή της Ιστορίας. Ο πρώην πρωθυπουργός Γεώργιος Ι. Ράλλης το
επιχείρησε και μάλιστα στα δύσκολα χρόνια της δικτατορίας, μεταφέροντας στο
χαρτί αρκετές πολύτιμες πληροφορίες για τις κινήσεις της Δεξιάς, του
Κωνσταντίνου και του ξένου παράγοντα την περίοδο ’61-74.

Τι ήθελε ο Κωνσταντίνος, τι επεδίωκε ο Καραμανλής, ποια αποκατάσταση της
δημοκρατίας οραματιζόταν ο Κανελλόπουλος, ποια ήταν η στάση των αρεοπαγιτών
στη διάρκεια της δικτατορίας, ποιο ρόλο ήθελαν να παίξουν οι παραδοσιακοί
πολιτικοί της ΕΡΕ όταν θα έπεφτε η χούντα, είναι ορισμένα ζητήματα τα οποία
φωτίζει ο Γεώργιος Ι. Ράλλης.

Στις σελίδες του ­ το τιτλοφορεί «Το ημερολόγιό μου τον καιρό της δικτατορίας»
και θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις «Ελληνοεκδοτική» ­ ο πρώην πρωθυπουργός
δίνει με λεπτομέρειες στοιχεία που αφορούν στις συζητήσεις Παναγιώτη
Κανελλόπουλου – Γεωργίου Παπανδρέου τους τελευταίους μήνες πριν από το πραξικόπημα.

Ο Γεώργιος Ράλλης, με το νέο του βιβλίο, που στηρίζεται στο προσωπικό του
ημερολόγιο, προσθέτει με την κατάθεσή του ένα πετραδάκι στο τεράστιο παζλ μιας
σειράς γεγονότων που οδήγησαν στη δικτατορία, αλλά και όσα συνέβησαν στην
τραγική περίοδο ’67-74. Και φωτίζει, διατηρώντας πάντοτε σταθερές τις απόψεις
του, το πώς η χούντα παρέδωσε την εξουσία το ’74 στον Κωνσταντίνο Καραμανλή.

Το βιβλίο του κ. Ράλλη θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις «Ελληνοεκδοτική».

Πολλοί δικαστικοί δεν «στάθηκαν όρθιοι» στη διάρκεια της χούντας. Ο Γεώργιος
Ράλλης το επισημαίνει αυτό στο βιβλίο του με αφορμή το δημοψήφισμα της χούντας
για τη βασιλεία το καλοκαίρι του ’73. Και θυμάται:

ΣΗΜΕΡΑ το πρωί, είχα δέκα περίπου καταγγελίες από δικαστικούς αντιπροσώπους
που πήγαν στις επαρχίες και που, μόλις έφθασαν, πήραν εντολή να παρουσιαστούν
στις αρχές Χωροφυλακής για «οδηγίες». Επειδή ο νόμος είναι σαφής σ’ αυτό το
σημείο και εκτός από τους εφόρους δικαστικών αντιπροσώπων κανείς, ούτε
διοικητικός υπάλληλος ούτε όργανο της τάξεως ούτε στρατιωτικός, δεν έχει
δικαίωμα να δώσει εντολές στους δικαστικούς αντιπροσώπους σχετικά με τα
καθήκοντά τους, τηλεφώνησα στον αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου Λ. Κανελλάκο και
του κατήγγειλα την προσπάθεια επηρεασμού των δικαστικών αντιπροσώπων. Στην
τηλεφωνική συνομιλία ήταν παρών και ο Κώστας Παπακωνσταντίνου, που καθώς είναι
ιδιαίτερα ευαίσθητος στα θέματα της Δικαιοσύνης έμεινε κατάπληκτος όταν ο
αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου αρνήθηκε να στείλει τηλεγράφημα στους εφόρους
δικαστικών αντιπροσώπων όπου να διευκρινίζει ότι μόνο οι ίδιοι και κανείς
άλλος, ούτε νομάρχης ούτε διοικητής Χωροφυλακής ούτε στρατιωτικός, δεν
δικαιούται να δίνει οδηγίες ή διαταγές ή και να επικοινωνεί για θέματα των
εκλογών με τους δικαστικούς αντιπροσώπους. «Αυτά τα λέει ο νόμος, κύριε
Ράλλη», μου είπε. «Επειδή τα λέει ο νόμος και όμως παραβιάζονται, γι’ αυτό
ακριβώς ζητώ την παρέμβασή σας», του απάντησα. Αλλά έλαβα ως τελική απάντηση
ένα ξερό: «Καλά, καλά, θα δω». Τι κρίμα που ορισμένοι άνθρωποι δεν
επωφελούνται από την ευκαιρία να γίνουν παράδειγμα για όλους και για τις
μέλλουσες γενιές, όταν, μάλιστα, δεν πρόκειται να εκτεθούν σε μεγάλο κίνδυνο.
Γιατί, αν ο Κανελλάκος κρατούσε διαφορετική στάση, θα ήταν μεν βέβαιο ότι δεν
θα γινόταν πρόεδρος σε λίγες μέρες με τις προαγωγές που θα γίνονταν, αλλά αυτό
θα τον ανέβαζε στην εκτίμηση όλων μας και το όνομά του θα αναφερόταν μετά από
χρόνια, όπως αναφέρεται σήμερα το όνομα του Τερτσέτη και του Πολυζωίδη, που
αρνήθηκαν να καταδικάσουν τον Κολοκοτρώνη.

Ο ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ της χούντας Παναγιώτης Πιπινέλης αρεσκόταν να τον παρομοιάζουν με
τον… Χαρίλαο Τρικούπη. Γράφει γι’ αυτόν ο Γεώργιος Ράλλης στο βιβλίο του:
Και θα ήταν κανείς διατεθειμένος να τα παρακάμψει όλα αυτά, αν ο Πιπινέλης ως
υπουργός της δικτατορίας έκανε κάποια προσπάθεια για την επάνοδο της χώρας
στην ομαλότητα. Δυστυχώς, οι πληροφορίες είναι εντελώς αντίθετες και φαίνεται
ότι ο Πιπινέλης δεν κατόρθωσε να ξεχάσει ότι ο ελληνικός λαός τρέφει βαθύτατη
δυσπιστία προς το χαρακτήρα και τις μεθόδους του και ότι στις εκλογές του 1958
και του 1961 δεν τον έβγαλε ούτε βουλευτή. Μόνο το 1963 κατάφερε να εκλεγεί,
αφού όμως χρημάτισε πρώτα πρωθυπουργός και επιστράτευσε το σύνολο σχεδόν του
μηχανισμού του κόμματος για να καταστεί δυνατή η εκλογή του.

Η νοοτροπία αυτή ήταν εντελώς ξένη προς τον Τρικούπη. Ο μεγάλος αυτός
πολιτικός της νεώτερης Ελλάδας έτρεφε βαθύτατη εκτίμηση και προς τους
δημοκρατικούς θεσμούς και προς το λαό και είναι εκείνος που κατόρθωσε με την
επιμονή του να επιβληθούν στη χώρα μας οι αρχές της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.

Γεώργιος Ράλλης. Ο Έλληνας πολιτικός συμμετείχε σε πολλές αντιπροσωπείες που ταξίδεψαν στο εξωτερικό. Στη φωτογραφία διακρίνεται ανάμεσα σε συναδέλφους του στις σκάλες του καθεδρικού ναού του Αγίου Παύλου στο Λονδίνο

ΠΩΣ ΕΠΕΣΕ η κυβέρνηση των αποστατών του Στεφανόπουλου και πώς αναδείχθηκε η
κυβέρνηση Παρασκευόπουλου λίγο πριν γίνει το πραξικόπημα;

Ο Γεώργιος Ράλλης δίνει την προσωπική μαρτυρία του στο νέο του βιβλίο,
καταγράφοντας όσα του απεκάλυψε ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος στη διάρκεια της
χούντας, στις 14 Απριλίου του 1967.

Ο Κανελλόπουλος συναντήθηκε πρώτα με τον Παπανδρέου χωρίς να το πληροφορηθεί
κανείς και στις 18 Δεκεμβρίου, του ’66, στα ανάκτορα Τατοΐου, με την παρουσία
του βασιλιά και του πολιτικού του συμβούλου, πρέσβη Δημ. Μπίτσιου, οι δύο
αρχηγοί συμφώνησαν να διοριστεί υπηρεσιακή κυβέρνηση σαν εκείνη του
Γεωργακόπουλου, που θα εμφανιζόταν στη Βουλή, θα κατέθετε νομοσχέδιο για
ψήφιση της απλής αναλογικής και, αφού αυτό ψηφιζόταν από τη Βουλή, θα
διενεργούσε εκλογές πριν από το τέλος Μαΐου του 1967. Η συμφωνία αυτή
διατυπώθηκε εγγράφως σε πρακτικό που είχε ετοιμάσει ο Μπίτσιος και που
υπέγραφαν και ο Παπανδρέου και ο Κανελλόπουλος. Στο πρακτικό προστέθηκε δήλωση
του Γ. Παπανδρέου ότι, αν στις εκλογές εκείνες, η Ένωση Κέντρου δεν αποσπούσε
την απόλυτη πλειοψηφία, δεν θα δεχόταν να στηριχθεί από την ΕΔΑ για να
σχηματίσει κυβέρνηση. Υπήρχε, επίσης δήλωση του Κανελλόπουλου ότι δεν
προτιμούσε μεν ως εκλογικό σύστημα την απλή αναλογική, για να επιτευχθεί όμως
ο κατευνασμός των πολιτικών παθών, υποχωρούσε και δεχόταν να ισχύσει αυτό το
σύστημα, που για τελευταία φορά είχε εφαρμοστεί στις εκλογές του Μαρτίου του 1950.

Στο τέλος του πρακτικού, είχε καταχωρισθεί δήλωση του βασιλιά ότι, αφού άκουσε
τις θέσεις των δύο αρχηγών, είχε την πρόθεση, μετά την πτώση της κυβερνήσεως,
να αναθέσει στον Ιω. Παρασκευόπουλο ­ ο οποίος είχε διενεργήσει τις εκλογές
του 1964 ­ τον σχηματισμό υπηρεσιακής κυβερνήσεως με υπουργό Εθνικής Αμύνης
τον ίδιο τον πρωθυπουργό και υπουργούς Δικαιοσύνης τον πρόεδρο του Συμβουλίου
της Επικρατείας Χαρ. Μητρέλια, Δημοσίας Τάξεως τον στρατηγό ε.α. Σοφοκλή
Τζαννετή και Εσωτερικών τον Χριστόφορο Στράτο.

ΟΤΑΝ ο Γεώργιος Ράλλης γύρισε από την εξορία, από τα Δωδεκάνησα, τον κάλεσε
στο γραφείο του ο υποδιευθυντής της Διεύθυνσης Ασφάλειας Αθηνών, Βασίλειος Λάμπρου.

Ο πρώην πρωθυπουργός παραθέτει στο βιβλίο του τη συζήτηση που είχε μαζί του,
αναδεικνύοντας τον τρόπο με τον οποίο δούλευε τότε ο Λάμπρου, απειλώντας εκτός
από εκατοντάδες αριστερούς φυλακισμένους, ακόμη και κορυφαίους πολιτικούς της Δεξιάς.

«Στο αεροδρόμιο των Αθηνών με περίμεναν η Λένα και τα παιδιά. Και οι τρεις
είχαν στο πρόσωπό τους ζωγραφισμένη τη χαρά. Γύριζα στο σπίτι μου έπειτα από
143 μέρες.

Καθώς οι κουβέντες με τα παιδιά και τους φίλους δεν τελείωναν, η γυναίκα μου
μας έκοψε και μου σύστησε να βιαστώ, γιατί στις 12.30 με περίμενε στη
Διεύθυνση Ασφάλειας ο υποδιευθυντής Λάμπρου.

Οι οδηγοί των δύο ταξί που πήρα για να πάω και να γυρίσω, άνθρωποι άγνωστοι
εντελώς, όταν κατάλαβαν ποιος είμαι, αρνήθηκαν να πληρωθούν και μου ευχήθηκαν
ο πρώτος «σιδερένιος» και ο δεύτερος αυτή να είναι η τελευταία μου περιπέτεια.
Αντίθετα, ο Λάμπρου μού ζήτησε να δηλώσω πως δεν θα κάνω δημόσιες δηλώσεις και
όταν αρνήθηκα, με φοβέρισε ότι θα με ξαναπιάσουν. Σήκωσα τους ώμους και του
είπα πως αδιαφορώ. Τότε, ο τόνος του έγινε ευγενέστατος και είπε ότι αυτά δεν
ήταν δικές του απόψεις, αλλά είχε εντολή να μου τα διαβιβάσει από την κυβέρνηση.

­ Χαίρομαι, του απάντησα, που δεν προέρχονται από σας αυτά που άκουσα. Δεν
σκοπεύω να κάνω δηλώσεις, άχρηστες άλλωστε αυτή τη στιγμή, αφού ο χρόνος έως
το δημοψήφισμα είναι ελάχιστος και ξέρω τι δρακόντεια μέτρα έχουν ληφθεί για
να είναι ασήμαντος ο αριθμός των «ΟΧΙ». Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι θα
τηρήσω αργότερα την ίδια γραμμή.

­ Μόλις κάμετε δηλώσεις θα συλληφθείτε, ήταν η απάντηση.

Και αφού σήκωσα πάλι τους ώμους, χαιρέτησα τον Λάμπρου και τον διευθυντή της
Ασφάλειας Παπασπυρόπουλο, που τον συνάντησα καθώς έβγαινα, και έφυγα.»