Ευρωπαϊκή εγγύη ση για τα σύνορα

Κοινή εξωτερική πολιτική, στο πλαίσιο της οποίας καλύπτονται και τα ελληνικά
συμφέροντα, αποκτά η Ευρωπαϊκή Ένωση με τη νέα ­ διάδοχο του Μάαστριχτ ­
συνθήκη της.ΑΜΣΤΕΡΝΤΑΜ

Το ελληνικό αίτημα για προστασία των εξωτερικών συνόρων και πολιτική
αλληλεγγύη των κρατών-μελών έγινε αποδεκτό από τους «14». Αντιθέτως, στη
σθεναρή αντίσταση του Βρετανού Πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ ­ που αποδείχθηκε
τελικώς το πιο «σκληρό καρύδι» στη διαδικασία ολοκλήρωσης της Διακυβερνητικής
­ προσέκρουσε κάθε προσπάθεια να αποκτήσει η Ένωση αμυντικό βραχίονα διά της
σταδιακής ενσωμάτωσης της Δυτικοευρωπαϊκής Ένωσης.

Το αποτέλεσμα ήταν η περίφημη αμυντική πολιτική να εκφυλισθεί σε ένα άνευρο
πρωτόκολλο, στο οποίο μάλιστα, κατόπιν βρετανικής εμμονής, γίνεται ιδιαίτερη
αναφορά στον ρόλο του… ΝΑΤΟ! Παρ’ όλα αυτά, ακόμη κι αυτό το «νερωμένο»
πρωτόκολλο αποτελεί έναν συμβιβασμό μεταξύ Βρετανίας από τη μια μεριά και
Γαλλίας – Γερμανίας από την άλλη. Προηγήθηκε δε, πολύωρη διαπραγμάτευση ­ και
έντονη «κόντρα» του καγκελάριου Χέλμουτ Κολ με τον Τ. Μπλερ, με τον πρώτο να
βρίσκεται στα όρια της «έκρηξης».

Στο πλαίσιο της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής ­ της ΚΕΠΠΑ ­ περιορίζεται
δραστικά το εύρος των αποφάσεων που λαμβάνονται με ομοφωνία ­ μολονότι αυτή
παραμένει ο βασικός κανόνας.

Ως εκ τούτου, μια χώρα θα μπορεί να εμποδίσει τη λήψη απόφασης από τους «14»
επικαλούμενη «λόγους εθνικής πολιτικής». Επιπλέον, μια χώρα δεν θα υποχρεούται
να εφαρμόσει μια απόφαση ακολουθώντας τη διαδικασία της «εποικοδομητικής αποχής».

Ένα παράδειγμα: εάν η Ένωση αποφασίσει την αποστολή στρατευμάτων σε τόπο εκτός
Κοινότητας, η Ελλάδα ­ ή όποια άλλη χώρα ­ δεν θα υποχρεούται να συμμετάσχει
σε αυτήν με στρατιώτες ή άλλο τρόπο, απέχοντας από την όλη διαδικασία.

Από δω και στο εξής, η Ε.Ε. θα μπορεί να αποφασίζει ­ με ομοφωνία ­ «κοινές
στρατηγικές» για την εξωτερική της πολιτική. Ωστόσο, οι τρόποι δράσης θα
αποφασίζονται με πλειοψηφία. Την ίδια στιγμή, το περιεχόμενο του όρου «κοινή
στρατηγική» εξακολουθεί να παραμένει εξαιρετικά νεφελώδες ­ γεγονός που θα
μπορούσε να δημιουργήσει περιπλοκές στο μέλλον.

Η Βρετανία ­ καθώς και η Δανία και η Ιρλανδία ­ εξαιρούνται και στο κεφάλαιο
που αφορά τα θέματα μετανάστευσης, ασύλου, θεωρήσεων και εσωτερικών συνόρων.
Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι 12 χώρες της Ε.Ε. θα συντονίζουν την πολιτική τους
σε όλα αυτά τα θέματα, ενώ άλλες τρεις θα ακολουθούν, η κάθε μία, τη δική της πολιτική.

ΜΕΧΡΙ τις πρώτες πρωινές ώρες συνεχιζόταν το «παζάρι» μεταξύ των 15
χωρών-μελών στα θέματα τα θεσμικά (σ.σ. πόση εξουσία θα έχουν οι «μεγάλοι» και
πόση οι «μικροί») και της «ευελιξίας» (σ.σ. η δυνατότητα ή μη των χωρών να
προχωρούν με διαφορετικές ταχύτητες).

Το δικαίωμα κάθε χώρας να διαθέτει τουλάχιστον έναν επίτροπο ­ μέχρις ότου τα
μέλη υπερβούν τις 20 χώρες ­ δεν αμφισβητήθηκε σοβαρά. Αντιθέτως, η
κατηγορηματική θέση των «μεγάλων» ­ προεξαρχούσης της Γερμανίας ­ ότι οι ψήφοι
που διαθέτει η κάθε χώρα στο Συμβούλιο πρέπει να ανασταθμισθούν, ώστε να
αντιπροσωπεύουν πιο αναλογικά τους πληθυσμούς, προσέκρουσε στην πεισματική
άρνηση των μικρών χωρών να αποδεχθούν ανατροπή της σημερινής ισοτιμίας.

Χαμόγελα Σημίτη που παρακολουθεί τον διάλογο Ζοσπέν – Μπλερ

ΑΜΣΤΕΡΝΤΑΜ

(Της απεσταλμένης μας)

ΘΕΤΙΚΟ για την Ελλάδα απέβη το… ισοζύγιο της διαπραγμάτευσης για τη νέα
συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ­ «τα αποτελέσματα που έχουν προκύψει, ιδιαίτερα
για την Ελλάδα, είναι θετικά», είπε ο Πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης. Έτσι:

*Στο κεφάλαιο για την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Άμυνας (ΚΕΠΠΑ)
προβλέπεται η προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ένωσης και η πολιτική
αλληλεγγύη. Η νέα συνθήκη προβλέπει πως στους στόχους της Ε.Ε. είναι «η
διατήρηση της ειρήνης και η ενίσχυση της διεθνούς ασφάλειας, σύμφωνα με τις
αρχές του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, καθώς και σύμφωνα με τις
αρχές της Τελικής Πράξης του Ελσίνκι και τους στόχους του Χάρτη των Παρισίων,
συμπεριλαμβανομένων και των σχετικών με τα εξωτερικά σύνορα».

Αναφέρει επίσης ότι «τα κράτη-μέλη εργάζονται από κοινού για την ενίσχυση και
ανάπτυξη της αμοιβαίας πολιτικής τους αλληλεγγύης».

* Η νέα συνθήκη περιλαμβάνει ακόμη ειδική ρύθμιση για τα νησιά, αναφέροντας
πως «η Διάσκεψη αναγνωρίζει ότι οι νησιωτικές περιοχές αντιμετωπίζουν
διαρθρωτικά προβλήματα οφειλόμενα στον νησιωτικό τους χαρακτήρα, τα οποία,
επειδή είναι μόνιμα, εμποδίζουν την οικονομική και κοινωνική τους ανάπτυξη. Η
Διάσκεψη αναγνωρίζει αντιστοίχως ότι η κοινοτική νομοθεσία πρέπει να λάβει
υπόψη τα προβλήματα αυτά και ότι, εφόσον υπάρχει ανάγκη, μπορούν να
λαμβάνονται ειδικά μέτρα υπέρ των περιοχών αυτών για την καλύτερη και ισότιμη
ένταξή τους στην εσωτερική αγορά».

*Χάρη και στην κυβερνητική αλλαγή στη Βρετανία, έγινε δεκτό το ελληνικό αίτημα
για ειδική αναφορά στην απασχόληση. Καλύπτεται έτσι το σχετικό «έλλειμμα» της
Συνθήκης του Μάαστριχτ. Το νέο κείμενο αναφέρει ότι «το Συμβούλιο…
δικαιούται να θεσπίζει μέτρα ενθάρρυνσης της συνεργασίας μεταξύ κρατών-μελών,
και να υποστηρίξει τη δράση των τελευταίων στον τομέα της απασχόλησης…».

ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ευρωπαϊκές εφημερίδες εμφάνισαν τη συμφωνία για τη νομισματική
ένωση, η οποία επιτεύχθηκε κατά τη Διάσκεψη Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως
νίκη του Γερμανού καγκελάριου Χέλμουτ Κολ, που περιέχει όμως αρκετές
πολυλογίες σχετικά με την ανεργία ώστε να επιτρέψει στη Γαλλία να σώσει τα
προσχήματα. Ορισμένες εφημερίδες ανέφεραν πάντως ότι οι ηγέτες της Ε.Ε. απλώς
κουκούλωσαν μια διένεξη σχετικά με το αμφιλεγόμενο σύμφωνο δημοσιονομικής
σταθερότητας και προέβλεψαν ότι ο συμβιβασμός του Άμστερνταμ δεν πρόκειται να κρατήσει.

Εφημερίδες σε ολόκληρη την Ε.Ε. ανέφεραν χθες ότι η συμφωνία που επιτεύχθηκε
κατά την πρώτη ημέρα της Διάσκεψης του Άμστερνταμ, η οποία απάντησε τόσο στις
γαλλικές ανησυχίες για την υψηλή ανεργία όσο και στα γερμανικά αιτήματα για
ένα ισχυρό ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα, επέτρεψε στους πολιτικούς και των δύο
πλευρών να σώσουν τα προσχήματα, αλλά ο συμβιβασμός εν πολλοίς δεν είχε ουσία.

«Δεν υπάρχει λόγος για γιορτές», έγραψε η γερμανική «Φρανκφούρτερ Αλγκεμάινε».
«Η λύση ήταν όπως οι περισσότεροι συμβιβασμοί των Βρυξελλών: πολύ αδύναμη για
να διαρκέσει. Βοηθάει τη Γαλλία να σώσει τα προσχήματα στο εσωτερικό της, αλλά
δεν θα χρησιμεύσει πολύ ούτε στην ίδια ούτε στους εταίρους της».

«Πρόκειται για συμβιβασμό καθαρά τυπικό, που επιτρέπει σε όλους να επιστρέψουν
στις χώρες τους ζητωκραυγάζοντας», έγραψε η «Ζιντόιτσε Τσάιτουνγκ», ενώ το
ίδιο υποστηρίζει και η «Ντι Βελτ».

*Ο ολλανδικός Τύπος στο σύνολό του αντέδρασε θετικά στις αποφάσεις του
Άμστερνταμ και κρίνει ότι «ο δρόμος είναι ελεύθερος για το ευρώ».

*Στο Βέλγιο ο Τύπος εμφανίζεται πιο ρεαλιστικός, εκτιμώντας ότι το ευρώ
διασώθηκε, αλλά και πως οι πολιτικές για την απασχόληση των «15» «θα εγγραφούν
στο πλαίσιο μιας φιλελεύθερης Ευρώπης που απαγορεύει τον κρατικό
παρεμβατισμό», όπως γράφει η «Σουάρ» των Βρυξελλών.

*Οι Γάλλοι, σύμφωνα με τη «Φιγκαρό», φάνηκαν σαν «Αριανοί» στον Χέλμουτ Κολ
και στον Τόνι Μπλερ, εξαιτίας των «κρατικιστικών βεβαιοτήτων» τους απέναντι
στις «φιλελεύθερες αντιλήψεις» των τελευταίων.

Η «Λιμπερασιόν» γράφει ότι «το μπουκάλι του Λιονέλ Ζοσπέν είναι μισοάδειο…
αλλά ξέρουμε τουλάχιστον ότι κάτι υπάρχει μέσα».

*Στην Ιταλία ο Τύπος έχει μεγαλύτερο ενθουσιασμό, εκτιμώντας ότι η Γαλλία
πέτυχε να επιβάλει την πολιτική της υπέρ της απασχόλησης απέναντι σε μια
μονεταριστική Γερμανία.

Η «Ρεπούμπλικα» γράφει ότι «η ευρωπαϊκή κρίση του Ιουνίου επέβαλε σημαντικές
αλλαγές στην αρχιτεκτονική του ευρώ» και η «Στάμπα» ότι «η μάχη του Άμστερνταμ
μεταξύ Γάλλων και Γερμανών κατέληξε σε έναν αξιοπρεπή συμβιβασμό».

*Ο βρετανικός Τύπος είναι σαρκαστικός και γράφει ότι η Γαλλία συνθηκολόγησε
ενώπιον της Γερμανίας. «Φαίνεται πως τίποτα δεν μπορεί να σταματήσει τον
καγκελάριο Κολ να διασφαλίσει τη Νομισματική Ένωση σύμφωνα με τις επιθυμίες
του», γράφει η «Ντέιλι Τέλεγκραφ», ενώ η «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» προσθέτει ότι «ένα
μικρό γεγονός όπως οι γαλλικές εκλογές δεν θα μπορούσαν να εκτροχιάσουν το
ευρωτρένο». Η βρετανική οικονομική εφημερίδα πάντως ανησυχεί για το εύθραυστο
οικοδόμημα, κρίνοντας ότι «η βιτρίνα ενότητας μετά βίας κρύβει το επικίνδυνο
χάσμα που άνοιξε μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας».