ΑΥΤΟΙ

… Ρωσίας – Κίνας της 24/5 είχαν
αφετηρία την ταπείνωση. Και των δύο κρατών έχει τρωθεί ο εθνικός εγωισμός. Η
Ρωσία βλέπει το ΝΑΤΟ να στρατολογεί νέα μέλη ­ Πολωνία, Ουγγαρία, Τσεχία ­
περιφρονώντας τις αντιρρήσεις της. Η Κίνα δέχεται διαρκώς επιπλήξεις για τα
ανθρώπινα δικαιώματα και υπόκειται σε εμπάργκο των αμερικανικών εξαγωγών
υψηλής τεχνολογίας. Μαθήτριες της Δύσης και οι δύο, οσοδήποτε αδέξιες,
περίμεναν καλύτερους βαθμούς. Στις συμφωνίες Γιέλτσιν – Τζιάνγκ υπάρχει,
ολοφάνερα, και το ψυχολογικό στοιχείο.

… τριών ακόμη χωρών της πρώην ΕΣΣΔ ­ Κιργιζίας,
Καζαχστάν, Τατζικιστάν ­ όχι μόνο αυξάνει το κύρος των συμφωνιών και
δημιουργεί τη μεγαλύτερη «μεθόριο ειρήνης» στη γη (7.000 χιλιόμετρα), αλλά και
αποτελεί νέο υπαινιγμό για ανασύσταση της ρωσικής Αυτοκρατορίας. Σε συνδυασμό
μαλιστα με τη συμφωνία Ρωσίας – Λευκορωσίας και με τη δήλωση του Γιέλτσιν ότι
θα εξαντλήσει οπωσδήποτε τη θητεία του, το σινορωσικό ειδύλλιο εμφανίζεται
καθαρά πια ως ευρασιατικό αντίβαρο στις ΗΠΑ. Είναι ενδεικτικό ότι παρά τους
αβρούς λόγους του Μπορίς Γιέλτσιν για την Αμερική, και παρά τη δήλωση του
Τζιάνγκ Τζεμίν ότι οι συμβαλλόμενοι απορρίπτουν κάθε ιδέα περί επανόδου στον
Ψυχρό Πόλεμο, το επίσημο κείμενο τονίζει την ανάγκη για ένα πολυκεντρικό
παγκόσμιο σύστημα. Και φωτογραφίζει τις ΗΠΑ αναφέροντας ότι τα μέρη είναι
κατηγορηματικά αντίθετα στη «διεκδίκηση ρόλου απόλυτης ηγεμονίας από
οποιαδήποτε χώρα».

…
λοιπόν ­ μετά την πτώση του Τείχους το 1989 ­ ευθεία αμφισβήτηση του
«αποκλειστικού» ρόλου που οι ΗΠΑ ονειρεύονταν ν’ απονείμουν στον εαυτό τους.
Οι πέντε υπογραφές στις συμφωνίες της Μόσχας έκαναν ξαφνικά την Αμερική
μικρότερη. Συνέβη έτσι ό,τι ακριβώς φοβούνταν το Πεντάγωνο και το Στέητ
Ντηπάρτμεντ: Η οικονομική δύναμη της Κίνας και το απέραντο εργατικό δυναμικό
της ανοίγουν στη Ρωσία μεγάλες δυνατότητες ανάπτυξης της αγοράς και της
βιομηχανίας της. Η ρωσική τεχνολογία, πάλι, υπόσχεται εκσυγχρονισμό του
κινεζικού στρατού. Η Κίνα δεν θα αναγκάζεται πια να ικετεύει ­ μάταια ­ τους
Αμερικανούς να της πουλήσουν συστήματα ραντάρ. (Το ταξίδι του Ρώσου υπουργού
Άμυνας Ίγκορ Ροντιόνωφ τις προάλλες στο Πεκίνο έθεσε τις βάσεις για στενή
συνεργασία Ρωσίας – Κίνας στα στρατιωτικά).

… Ρώσοι αναλυτές είπαν ότι οι ΗΠΑ πληρώνουν για την
αφροσύνη τους: Η Αμερική ζητούσε πολύ περισσότερα απ’ όσα έδινε. Μερικοί δεν
ξεχνούν τις εδαφιαίες υποκλίσεις του πρώην υπουργού Εξωτερικών Αντρέι Κόζυρεφ
στις Δυτικές πρωτεύουσες. Κατά τον Ροστισλάν Ρυμπακώφ, διευθυντή του
Ινστιτούτου Ανατολής της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, η προσέγγιση με την Κίνα
ήταν αναπόφευκτη, μετά την επιμονή της Δύσης για διεύρυνση του ΝΑΤΟ. Ήταν θέμα
αξιοπρέπειας. Ο φιλόσοφος Σεργκέι Κουργινιάν είπε ότι χωρίς την Κίνα η Ρωσία
θα έπρεπε ν’ αποφασίσει τι προτιμά: «Να γίνει φόρου υποτελής στη Δύση ή
κανονική αποικία;». Αλλά οι συμφωνίες της Μόσχας δέν στερούνται παρενεργειών.
Ο Γιέλτσιν κατάφερε να κάνει τον αντίπαλό του, τον Βλαντίμιρ Ζιουγκάνωφ
(φωτ.), όπως και τους εθνικιστές, να πανηγυρίζουν: «Δεν σας τα λέγαμε για τους
Δυτικούς; Τώρα τα είδατε και σείς». Μετά τη διάλυση των μπλοκ, οι τάσεις
ανασύνθεσης. Κινήσεις που θυμίζουν γεωλογικές πλάκες.