Γιατί γεννιούνται λιγότερα παιδιά

Η παγκόσμια πτώση των ποσοστών γονιμότητας ήλθε πιο γρήγορα και εξαπλώθηκε περισσότερο από το αναμενόμενο. Τα δύο τρίτα των ανθρώπων ζουν πλέον σε χώρες που έχουν πέσει κάτω από το ποσοστό αναπλήρωσης – 2,1 γεννήσεις ανά γυναίκα – που απαιτείται για έναν σταθερό πληθυσμό. Τον περασμένο μήνα, η Ινδία αποκάλυψε ότι το ποσοστό γονιμότητάς της είχε μειωθεί σε μόλις 1,9. Τα δύο πιο πυκνοκατοικημένα έθνη του κόσμου, τα οποία εφάρμοσαν σκληρές και καταναγκαστικές πολιτικές για τη μείωση των γεννήσεων, αντιμετωπίζουν και τα δύο συρρικνούμενους πληθυσμούς.

Το ποσοστό γονιμότητας της Κίνας είναι τώρα περίπου 1 και οι γεννήσεις πέρυσι μειώθηκαν κάτω από 8 εκατομμύρια – λίγο πάνω από το μισό του αριθμού που προβλεπόταν όταν καταργήθηκε η πολιτική του «ενός παιδιού» πριν από 10 χρόνια, και συγκρίσιμο με το σύνολο το 1738, όταν ο πληθυσμός της ήταν 150 εκατομμύρια. Είναι μια περαιτέρω απόδειξη ότι αυτό που θεωρούνταν φαινόμενο των πλούσιων εθνών έχει εξαπλωθεί πολύ πέρα ​​από αυτά. Η Ανατολική Ασία ηγούνταν. Αλλά η Αλβανία και η Χιλή έχουν πολύ χαμηλότερα ποσοστά από τις ΗΠΑ ή την Αγγλία και την Ουαλία (οι οποίες βιώνουν οι ίδιες ιστορικά χαμηλά ποσοστά αναπλήρωσης 1,6 και 1,4).

Ταυτόχρονα οι χώρες της υποσαχάριας Αφρικής που ηγούνται των πινάκων γονιμότητας με περίπου 6 γεννήσεις ανά γυναίκα, όπως το Τσαντ και η Σομαλία, ηγούνται επίσης των πινάκων παιδικής θνησιμότητας. Η μόρφωση των γυναικών και η οικονομική και κοινωνική τους ενδυνάμωση μειώνουν επίσης τα ποσοστά γεννήσεων. Ο ΟΗΕ προβλέπει τώρα ότι ο παγκόσμιος πληθυσμός θα αυξηθεί κατά περίπου 2 δισεκατομμύρια, φτάνοντας στο μέγιστο των 10,3 δισ. τη δεκαετία του 2080 – νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν πριν από μια δεκαετία. Αυτό θα μπορούσε να βοηθήσει στη μείωση του ανταγωνισμού για πόρους.

Ωστόσο, στην Τουρκία, την Ουγγαρία και αλλού, η αντιστροφή της μείωσης της γονιμότητας παρουσιάζεται ως ζήτημα εθνικής επιβίωσης. Οι κυβερνήσεις όχι μόνο επιδοτούν τη φροντίδα των παιδιών και χρηματοδοτούν εφαρμογές γνωριμιών, αλλά και φορολογούν τα αντισυλληπτικά και καταπολεμούν τις κοινότητες LGBTQ+.

Πέρυσι, το Ταμείο Πληθυσμού των Ηνωμένων Εθνών διαπίστωσε, σε έρευνα που διεξήγαγε σε 14 χώρες, ότι «ανησυχητικά υψηλά ποσοστά» ενηλίκων δεν μπόρεσαν να αποκτήσουν τα παιδιά που ήλπιζαν. Σχεδόν δύο στους πέντε δήλωσαν ότι οι οικονομικοί περιορισμοί είχαν επηρεάσει ή θα επηρέαζαν το μέγεθος της οικογένειάς τους. Ενας στους πέντε ανέφερε ανησυχίες για το μέλλον, όπως ο αντίκτυπος της κλιματικής αλλαγής.

Η υποστήριξη όσων θέλουν να αποκτήσουν περισσότερα παιδιά με πολιτικές φιλικές προς την οικογένεια και οικονομικά προσιτή στέγαση είναι ευπρόσδεκτη από μόνη της και μπορεί να φέρει μια πιο ήπια δημογραφική προσγείωση.

Οπως ακριβώς η άνθηση του πληθυσμού της Αφρικής δεν εγγυάται ευημερία, έτσι και ο αντίκτυπος των μειώσεων θα εξαρτηθεί από τον τρόπο διαχείρισής τους. Οι χώρες πρέπει να παλέψουν με βαθιά κοινωνικά και πολιτικά ερωτήματα, όπως το αν είναι πρόθυμες να δεχτούν και να είναι σε θέση να προσελκύσουν μετανάστες. Αν τα εγχώρια πολιτικά συστήματα πρέπει να αναδιαμορφωθούν καθώς οι εθνικοί πληθυσμοί αναδιαμορφώνονται. Και αν οι νέοι βλέπουν ένα κοινωνικό συμβόλαιο που αξίζει να διατηρηθεί. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει να επικεντρωθούν στην κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αλλάζουν οι πληθυσμοί τους και στην προετοιμασία για αυτό, αντί να κάνουν μάταιες προσπάθειες να αντιστρέψουν την παρακμή.