Την Τρίτη το βραδάκι, δεν ξέρω για ποιο λόγο (καλά, λέμε και καμιά βλακεία για να περνά η ώρα μας), ξύπνησε το νιάτο μέσα μου. Και με πήγε στις αρχές της δεκαετίας του 1980. (Που ας μην πω πόσων ετών ήμουνα στις αρχές εκείνης της δεκαετίας διότι θα σκιαχτώ). Σαν μια μελωδία λοιπόν να ήρθε, δεν ξέρω από πού (ξαναλέμε καμιά βλακεία για να περνά η ώρα μας), και άρχισα να τραγουδάω σε επιθεωρησιακό ρυθμό: «Ωα, ώα, ώα στο θέατρο Μινώα / Το είδα στο ωροσκόπιο και τον Καζαμία / Πως έχω απόψε ραντεβού με την υστερία / Και σε κατάσταση τρελή και ημιαγρία / Να ‘μαι λοιπόν στο ραντεβού με την υστερία / Για κοίτα τι μου φύλαγε η παλιοϊστορία / Να μου ‘χει κλείσει ραντεβού με την υστερία / Κι αφού λοιπόν τη φάγαμε και ήτανε και κρύα / Πάμε μαζί στο ραντεβού με την υστερία».
Λοιπόν, ήταν 1982, το ΠΑΣΟΚ μέτραγε λίγους μήνες στην εξουσία και η Ελεύθερη Σκηνή είχε ανεβάσει στο Μινώα την επιθεώρηση «Ραντεβού με την υστερία». Με έμπνευση βέβαια από την τελευταία αφίσα που είχε κυκλοφορήσει πριν από τις εκλογές του 1981 και έδειχνε το φύλλο ημερολογίου της 18ης Οκτωβρίου που από κάτω έγραφε, υποτίθεται χειρόγραφα, «Ραντεβού με την Ιστορία» – και ήταν κοινό μυστικό ότι επρόκειτο για μία ακόμη έμπνευση του Κώστα Λαλιώτη. Ηταν τόσο δυνατό το μήνυμα εκείνης της αφίσας, «έγραψε» τόσο πολύ στον κόσμο (ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ και μη), που ήταν αναμενόμενο να γίνει επιθεώρηση. Και τελικά, με το πέρασμα των χρόνων, τα πολιτικά γεγονότα σώζονται στη μνήμη μας και από τη σάτιρα και την αποδόμησή τους, ειδικά όταν η αποδόμηση έχει δεύτερη, εποικοδομητική ανάγνωση και δεν πρόκειται για κράξιμο. Και βέβαια ο λόγος που ξύπνησε το νιάτο μέσα μου ήταν η ξεπατικωτούρα από τον Αλέξη Τσίπρα του απολύτως πασοκικού συνθήματος στην παρουσίαση του νέου του κόμματος.
Ο Τσίπρας ήταν, το 1982, οκτώ ετών. Δεν ξέρω αν θυμάται τις εκλογές του 1981, πολύ περισσότερο το συγκεκριμένο σύνθημα, και είμαι σίγουρη ότι δεν έχει δει την επιθεώρηση «Ραντεβού με την υστερία» – να προσθέσω εδώ ότι ο ινστρούχτοράς του, ο αείμνηστος Αλέκος Φλαμπουράρης, υπήρξε μέγας φίλος του Ελεύθερου Θεάτρου. Αλλά δεν βρέθηκε ένας άνθρωπος γύρω του να του πει ότι το σύνθημα που κυριαρχούσε προχθές στα μπάνερ της εκδήλωσής του είναι όχι μόνο second hand αλλά και απολύτως μαρκαρισμένο; Απ’ όσο είδα, για να το πω κομψά, δεν είναι και όλοι στο αγλάισμα της πρώτης νιότης τους. Αλλιώς, τι να πω; Rebranding πεταμένα λεφτά;
Και δεν είναι μόνο αυτό. Είσοδος στη νέα εποχή με «άρματα» του περασμένου αιώνα; Παιδάκια στη σκηνή και ηθοποιοί για κράχτες; (Αυτό που ο Αιμίλιος Χειλάκης πήγε στο Θησείο κατευθείαν από διακοπές στη Γαύδο, χωρίς να προλάβει να αλλάξει ένα ρούχο, πολύ με συγκινεί). Και δεν αναφέρομαι στις ομοιότητες με τον Ανδρέα Παπανδρέου, απλά είναι απολύτως παλιακά. Ασε που δεν συμφέρει η ποιοτική σύγκριση με το παρελθόν. Να σκεφτούμε, για παράδειγμα, ηθοποιούς που είχαν, εκείνες τις δεκαετίες, προσχωρήσει στην πολιτική; Μελίνα Μερκούρη, Αννα Συνοδινού. Τώρα; Θου, Κύριε, φυλακήν τω στόματί μου.
Α, και μην ξεχάσω. Το όνομα του νέου κόμματος δεν με παρέπεμψε, πρωτίστως, ούτε στον Εμφύλιο ούτε στην Αστυνομία, αλλά σε μία ακόμη επιθεώρηση της Ελεύθερης Σκηνής. «Γελάς, Ελλάς, αγελάς», 1987.
Ασκήσεις λαϊκισμού
Το ΠΑΣΟΚ δε, κατακλεμμένο μεν, αλλά εν αδίκω. Το «παρών» στην πρόταση ανανέωσης της θητείας του Γιάννη Στουρνάρα παραπέμπει, εκτός πολλών άλλων, και σε κενό μνήμης. Αν δεν υπήρχε ο Στουρνάρας που υποστήριξε την αναγκαιότητα των πρώτων Μνημονίων, αναρωτιέμαι πού θα ήταν τώρα, αν ήταν κάπου, το ΠΑΣΟΚ. Εκτός κι αν έχει τακιμιάσει ήδη με Τσίπρα (μη ζητήσει και τη σύλληψη του Στουρνάρα, λέω) και δεν το ξέρω. Και καλά να μην το ξέρω εγώ, τα στελέχη το ξέρουν;
