Πέπη Ραγκούση

Ενα αγόρι 22 ετών. Από κάποιο χωριό της Ανατολικής Μακεδονίας, ένα χωριό της «βαθιάς Ελλάδας». Δέκα παιδιά στην οικογένεια. Μόνο να φανταστούμε μπορούμε τις συνθήκες. Ρούχα που «κληρονομούνται» από τα μεγαλύτερα στα μικρότερα και που σχεδόν ποτέ δεν είναι ολοκαίνουργια, παιχνίδια πάντα χρησιμοποιημένα, περιορισμένος χώρος, η απομόνωση αδύνατη, η ιδιωτικότητα άγνωστη λέξη, συνεχείς μικροτσακωμοί για […]

Στη «σεισμικών διαστάσεων» συναυλία των Metallica στην Αθήνα, η χεβιμεταλάδικη μπάντα έπαιξε ένα απόσπασμα από τον «Ζορμπά» του Μίκη Θεοδωράκη. Στην πρώτη του, νομίζω, πρόβα της Γιουροβίζιον, ο συμπαθέστατος Ακύλας περπάτησε σε γαλάζιο χαλί υπό τους ήχους του «Ζορμπά». Και δεν θυμάμαι σε ποια απονομή αθλητικών μεταλλίων – έχω την εντύπωση στον Λευτέρη Πετρούνια – […]

Αγαπημένη μου 17χρονη, Δεν σε γνώρισα και ούτε θα σε γνωρίσω. Δεν ξέρω αν σε λένε Μαρία, Αννα ή Ελένη. Ισως και να έχεις κάποια από αυτά τα «καινούργια» ονόματα, Ιοκάστη, Ανδρομέδα, Βρισηίδα. Εμένα πάντως με λένε Πέπη. Και θα μπορούσα να ήμουν γιαγιά σου. Αν ήμουν όμως, δεν θα ήθελα να σου δώσουν το […]

Αναρωτιέμαι αν αυτή η ιστορία με τον χανταϊό έσκαγε πριν από την πανδημία του κορωνοϊού, θα είχαμε την ίδια ανησυχία; Οχι φυσικά. «Αντε καλέ», θα λέγαμε, «αυτά αφορούν άλλους λαούς που δεν τηρούν τους κανόνες υγιεινής ή ομάδες που ζουν κάτω από ειδικές συνθήκες. Εμείς είμαστε πολιτισμένοι». Εδώ δεν είχαμε τρομάξει με τον Εμπολα ή […]

Πριν από κάμποσα χρόνια έγινε ένα big bang σε ό,τι αφορά στη διαχείριση της δημόσιας εικόνας διάσημων και μη προσώπων. Κυρίως γυναικών που επί δεκαετίες ζούσαν υπό την καταπίεση προτύπων ομορφιάς, σιλουέτας, ηλικιακής ακμής. Ενα, ας το πούμε κίνημα, που έβαζε τέρμα στον ψυχαναγκασμό τον οποίο καλλιεργούσαν αυτά τα πρότυπα. Το σύνθημα ήταν το «be […]

Εβλεπα τις προάλλες, με αφορμή την επέτειο των 16 χρόνων από τον εμπρησμό της Μαρφίν, τους ελάχιστους που συγκεντρώθηκαν για να τιμήσουν τα θύματα του άγριου κοινωνικού αυτοματισμού εκείνης της περιόδου. Η μελαγχολία που προκαλούσε η ευάριθμη συγκέντρωση ερχόταν σε ειρωνική αντίθεση με την προθήκη του καταστήματος πίσω από τους παρευρισκόμενους. Το όνομά του «ζαχαρένιο» […]

Αρχικά δεν ήθελα να γράψω γι’ αυτό το έγκλημα. Ισως διότι το θύμα είναι ένα παιδί 21 ετών και, παρά τη δημοσιογραφική αποστασιοποίηση, είναι δύσκολο να αναφερθείς ψύχραιμα σε ένα τέτοιο γεγονός. Κυρίως όμως διότι δεν γνωρίζω εις βάθος την Κρήτη και τα ήθη της ούτε τον ψυχισμό των αγέρωχων και γενναίων Κρητικών. Ακούγοντας, όμως, […]

Οι άνθρωποι διαμαρτύρονται για τη Γάζα, και πολύ καλά κάνουν. Ποιος μπορεί να μείνει ασυγκίνητος όταν σκοτώνονται παιδιά; Βέβαια, οι ίδιοι άνθρωποι βλέφαρο δεν κούνησαν όταν μαθεύτηκε ότι οι χαμασίτες στραγγάλισαν τον 4χρονο Αριελ Μπίμπας και τον ενός έτους αδερφό του που κρατούσαν ως ομήρους. Ούτε για κανένα από τα παιδιά που δολοφονήθηκαν στο μακελειό […]

Το διάβασα, κι αν πω ότι εξεπλάγην, ψέματα θα πω. Στις «Βάκχες» του Ευριπίδη, σε σκηνοθεσία Λένας Κιτσοπούλου, που, στο πλαίσιο του φετινού Φεστιβάλ Αθηνών – Επιδαύρου, θα ανεβούν τον Ιούλιο στην Οδό Πειραιώς, θα συμμετέχει και ο Λευτέρης Πανταζής αντικαθιστώντας την Κατερίνα Στανίση, της οποίας το όνομα είχε αρχικά ανακοινωθεί. Τώρα, από πού να […]

Ηταν η μέρα που απασφάλισε η συλλογική μας συνείδηση. Που χάθηκε το μέτρο. Που θόλωσαν οι διαχωριστικές γραμμές μεταξύ αιτίας και αιτιατού, δικαιώματος και ευθύνης, θυτών και θυμάτων, γενναιότητας και κουτσαβακισμού, ιδεοληψίας και ιδεολογίας, ψευδαίσθησης και πραγματικότητας, περηφάνιας και προκατάληψης. Εκείνη η 5η Μαΐου πριν από δεξαέξι χρόνια. Λίγες ημέρες πριν, ο τότε πρωθυπουργός Γιώργος […]

Την εβδομάδα που μας πέρασε, το δεύτερο κατά σειρά σπουδαιότητας σοσιαλμιντιακό γεγονός, μετά τα μαγιάτικα τερτίπια του καιρού και εξαιρουμένων των πολιτικών, ήταν η επαναλειτουργία του πάλαι ποτέ Χίλτον, ως Conrad Athens The Ilisian, πλέον. Φωτογραφίες από μέσα, φωτογραφίες απ’ έξω, αναμνήσεις και κείμενα υπαγορευμένα από τα δελτία Τύπου της εταιρείας στους επίσημους καλεσμένους δημοσιογράφους. […]

Είναι εδώ και είκοσι, περίπου, μέρες που, σκρολάροντας στο Διαδίκτυο ή ζαπάροντας στην τηλεόραση, δεν υπάρχει περίπτωση να μην περάσει μπροστά από τα μάτια μου, τουλάχιστον μια φορά το 24ωρο η φωτογραφία της Μυρτώς από το Αργοστόλι. Συνήθως αυτή με το καλλιτεχνικό μακιγιάζ και τα δύο σταυρωτά τσιμπιδάκια στα μαλλιά, αλλά και κάποιες πιο φυσικές […]

Οι τεχνοκράτες, οι άνθρωποι της «πιάτσας» και οι χρόνιες παθήσεις της ελληνικής κοινωνίας

Κανονικά, η σημερινή ημέρα θα έπρεπε να είναι εθνική γιορτή. Διότι έχει καταγραφεί, ως ημέρα Εθνικής Συμφιλίωσης. Τριάντα τρία χρόνια μετά τη λήξη του Εμφυλίου Πολέμου, στις 30 Απριλίου 1982, ψηφίστηκε ο νόμος που αναγνώριζε την Εθνική Αντίσταση. Το πρόταγμα ήταν η επούλωση των τραυμάτων μίας εμφύλιας σύρραξης που είχε περισσότερα θύματα απ’ όσα ο […]

Το χθεσινό ειδησεογραφικό δελτίο είχε δύο ακραία περιστατικά· που η ακρότητά τους εντείνεται από τις ηλικίες των πρωταγωνιστών. Κοινός παρονομαστής, το ότι δεν χάθηκαν ανθρώπινες ζωές – εντελώς τυχαία, θα έλεγα, και στις δύο περιπτώσεις. Και επίσης, το ότι και τα δύο αποκαλύπτουν κάποιες παθογένειες των καιρών μας. Πρώτα ο 89χρονος. Παρά κάτι 90. Ανθρωπος […]

Είμαι παιδί της γενιάς των πάρτι. Λέξη «παλιά», όσο κι εγώ. Τότε το «θα πάω σε πάρτι», αντί για το «θα πάω σε γιορτή», ήταν αυτόματο ένσημο μοντερνιάς. Τώρα, έχω την εντύπωση ότι σέρνει μαζί της παλιοκαιρίσιο άρωμα Τσάρλι για τα κορίτσια και Μπρουτ για τα αγόρια, μυρωδιά δεκαετιών 1970 και 1980 δηλαδή. Κι όταν […]

Την αγαπώ την Αθήνα, τη θεωρώ μία «πόλη μαγική». Και δεν εννοώ τη «μαγεία» που «είδε» ο κινηματογραφικός φακός του Νίκου Κούνδουρου στην ομώνυμη ταινία του. Ωστόσο, βλέποντας αυτό το φιλμ του 1955, συνειδητοποιώ τι με γοητεύει. Το ότι στα προ εβδομήντα ετών πλάνα δεν αναγνωρίζω σχεδόν πουθενά την πόλη του σήμερα, εκτός από κάτι […]

Οπως ακριβώς το λέει ο Διονύσης Σαββόπουλος στο τραγούδι του «Πρωτομαγιά»: «Αδεια χωριουδάκια κι ασυνάρτητη επαρχία / Καθετίμισοχωμένο μεσ’ τη γη / Οπως το κωφάλαλο αδερφάκι τώρα λάμπει / Με το φως που βγάζει ο κόσμος ο μουγκός». Την ξέρω αυτήν την «επαρχία» και δεν την υποτιμώ καθόλου. Οχι μόνο διότι ένα από τα πρώτα […]

Αύριο συμπληρώνονται σαράντα χρόνια από την έκρηξη του αντιδραστήρα στο Τσερνόμπιλ. Σκέφτομαι ότι τόσα, περίπου, είχαν περάσει από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πόλεμου μέχρι εκείνη την 26η Απριλίου του 1986. Πολλά, πάρα πολλά. Αλλά βλέποντας στο βάθος του χρόνου, δεν μπορώ να αποφασίσω αν έγιναν περισσότερες αλλαγές από το 1946 έως το 1986 ή […]

Τι έλεγε εκείνο το τραγούδι του Κηλαηδόνη, το «Πού βαδίζουμε κύριοι;»; «Τα ‘φτιαξε ο Μηνάς με την Ανέτα / Που τα ‘χε με τον Δήμο τον τρελό / Χώρισε ο Χρηστάκης με την Τέτα / Και τα ‘φτιαξε ξανά με τη Ζωζώ / Και τα ‘φτιαξε η Μάρη με τον Αρη και τον Χάρη / […]

Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου σήμερα και αναρωτιέμαι αν το βιβλίο τείνει να γίνει πλέον «είδος προς εξαφάνιση». Πριν από λίγα χρόνια δεν φανταζόμουν ότι θα μπορούσα να διαβάσω έστω και ένα διήγημα στο τάμπλετ ή, ακόμη πιο ακραίο, να το ακούσω ως audio book. Και όμως, τα έκανα και τα δύο. Λίγο από ανάγκη, λίγο από […]

Ας μιλήσουμε περί πτυχίων, αφού αυτή είναι η συζήτηση των ημερών ελέω Μακάριου Λαζαρίδη. Και θα μιλήσω ως γυναίκα μιας γενιάς κι ενός περιβάλλοντος όπου οι σπουδές σε πανεπιστήμιο της Ελλάδας ή του εξωτερικού ήταν το αυτονόητο· όταν συστηνόμασταν με συνομηλίκους μας ρωτούσαμε αμέσως «Τι σπουδάζεις;». Κι όταν ζητούσαμε πληροφορίες για κάποιο «φωτεινό αντικείμενο των […]

Δεν ξέρω τι λέει στις πολύ νέες γενιές η χούντα των συνταγματαρχών. Ειδικά σε αυτές που διαμόρφωσαν πολιτική συνείδηση στα χρόνια της κρίσης, που βγήκαν στο ιδεολογικό κουρμπέτι επί Αγανακτισμένων, τότε που φώναζαν «Η χούντα δεν τελείωσε το ’73» (θυσιάζοντας ακόμη και την Ιστορία για να τους βγει η ρίμα της οργής) και θεωρούν τη […]

Το βράδυ της Ανάστασης φάγαμε, κατά το έθιμο, όλο το σόι και οι στενοί φίλοι. Καμιά εικοσαριά άτομα σύνολο. Εφέτος, όμως, είχαμε μια ιδιαίτερη ατραξιόν. Ο ξάδελφός μου μάς έβγαζε, χωρίς να το καταλάβουμε, φωτογραφία· έναν-έναν. Στη συνέχεια εμείς έπρεπε να επιλέξουμε τον ζωγράφο με την τεχνοτροπία του οποίου θα μετατρεπόταν η φωτογραφία μας σε […]

Ενα κορίτσι, πριν ακόμη κλείσει τα 19 του χρόνια, ξεψυχάει, πεταμένο από ασυνείδητους τζάμπα μάγκες, σε μία πλατεία της Κεφαλονιάς, ύστερα από χρήση κοκαΐνης. Οι φωτογραφίες του κατακλύζουν τις οθόνες μας. Ή μάλλον, μία φωτογραφία. Σε αυτήν η Μυρτώ είναι υπερβολικά και επιτηδευμένα μακιγιαρισμένη και χτενισμένη· μοιάζει μεγαλύτερη. Κι όμως, αυτή η φωτογραφία αναπαράγεται ξανά […]

Θα μου επιτρέψετε σήμερα να αναφερθώ στην πρωτεύουσα της ιδιαίτερης πατρίδας μου, την Ερμούπολη της Σύρου (ή «της Σύρας», όπως τη λέμε οι ντόπιοι). Διότι φέτος έχει «γενέθλια», συμπληρώνει τα 200 της χρόνια· κι οι Συριανοί το γιορτάζουν. Τις ημέρες του Πάσχα που βρέθηκα στο νησί, διαπίστωσα ότι πολλά μαγαζιά (ζαχαροπλαστεία, καταστήματα τροφίμων, αρτοποιεία, λουκουματζίδικα, […]

Διάβαζα στα «ΝΕΑ» της Τρίτης το εμπεριστατωμένο άρθρο της Εύης Σαλτού για το Δημογραφικό. Ελαβα υπόψη μου τις επισημάνσεις του καθηγητή Δημογραφίας και διευθυντή του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών Βύρωνα Κοτζαμάνη για το πώς και το γιατί οι μετανάστες θα μπορούσαν να είναι μία λύση στο πρόβλημα της υπογεννητικότητας. Δεν είναι, όμως, αυτό το […]

Πώς μας έβαζαν στο Δημοτικό, αμέσως ύστερα από διακοπές, να γράψουμε έκθεση για το πώς περάσαμε; Και συνήθως γράφαμε ψέματα ότι όλα ήταν τέλεια και ειδυλλιακά, ενώ, στην πραγματικότητα, είχαμε καταπιεστεί για άλλη μία φορά από γονείς και συγγενείς, τους οποίους σκυλοβρίζαμε από μέσα μας; Ε, αυτό περίπου θα κάνω και τώρα. Θα γράψω όχι […]

…Και τίποτα δεν είναι όπως παλιά», για να συμπληρώσω τη φράση του τίτλου σύμφωνα με το τραγούδι των Χάρη και Πάνου Κατσιμίχα, «Γέλα πουλί μου». Και τι λέει μετά; «Μένει όμως ακόμη ένα πείσμα που δεν είναι συνήθεια μοναχά». Τι σχέση έχει τώρα αυτό με το Πάσχα; Εξηγούμαι. Προσπαθούσα να ανασύρω την πρώτη μου πασχαλινή […]

Ηταν μια εβδομάδα γεμάτη Μαρινέλλα αυτή που πέρασε. Και τώρα, στο τέλος της, έχοντας δει ξανά και ξανά στιγμιότυπα από συνεντεύξεις της και από κορυφαίες στιγμές της καριέρας της, έχοντας ακούσει ξανά και ξανά τα τραγούδια της, συνειδητοποιώ πόσο πολύ έχει «ξεβάψει» η Μαρινέλλα στη ζωή μου. Στη ζωή δηλαδή μιας γυναίκας που άρχισε να […]

Ηταν 3 Απριλίου του 1973. Να φανταστούμε τον κόσμο μας εκείνη την εποχή; Δεν υπήρχε Διαδίκτυο. Τα κομπιούτερ ήταν κάτι θηριώδη σε μέγεθος μηχανήματα, «κρυμμένα» σε κρατικά κέντρα πληροφοριών και πολυεθνικές επιχειρήσεις. Δεν υπήρχαν, τουλάχιστον στην Ελλάδα, ΑΤΜ· για 100 δραχμές έπρεπε να ξεροσταλιάσεις στην ουρά της τράπεζας. Στη χώρα μας μόλις είχε αρχίσει να […]

Οχι, δεν έκανα λάθος ως προς την απόδοση των στίχων του δημώδους άσματος. Απλά, έτσι μου ήρθε στο μυαλό όταν διάβασα την είδηση για τη στάνη και το κοτέτσι στην ταράτσα πολυώροφου κτιρίου στους Αμπελοκήπους. Μιλάμε για την πλήρη αναστροφή των όρων της υπαίθρου, την απόλυτη σύγχυση μεταξύ αστικού και αγροτικού τοπίου. Για να το […]

Παλιά, αυτή την ημέρα τη «γιορτάζαμε» επισήμως. Στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, στις ραδιοφωνικές εκπομπές ή τις τηλεοπτικές ειδήσεις υπήρχε στάνταρ ένα θέμα που εμφανιζόταν ως αποκλειστική είδηση. Αν και το καταλάβαινες σχετικά εύκολα, το στοίχημα ήταν πόσο ευφάνταστο θα ήταν το ψέμα και όχι αν θα πείσει ως αλήθεια. Που σημαίνει ότι το ψέμα είχε […]

Εκτός από τον Θεοδωράκη και τον Σαββόπουλο, καλλιτέχνες μεν αλλά με πολύ έντονο και καθοριστικό ιδεολογικό και πολιτικό αποτύπωμα, δεν θυμάμαι άλλο πρόσωπο από αυτόν τον χώρο που ο θάνατός του να προκάλεσε τόση συγκίνηση αλλά και ειδησεογραφικό ενδιαφέρον όσο της Μαρινέλλας. Να, για παράδειγμα, ακόμη και το χθεσινό κύριο άρθρο των «ΝΕΩΝ» σε αυτήν […]

Από τον Σεπτέμβριο του 2024 που κατέρρευσε ενώ τραγουδούσε στη σκηνή του Ηρωδείου, δεν υπήρξε κάποιο νέο για την εξέλιξη της υγείας της Μαρινέλλας. Ουσιαστικά είχε «αποχωρήσει». Ωστόσο, όταν προχθές ανακοινώθηκε από την οικογένειά της ο θάνατός της, καταλάβαμε πόση «Μαρινέλλα» υπήρχε στη ζωή μας έστω και χωρίς να το έχουμε συνειδητοποιήσει. Να, εδώ που […]

Εγώ, να πω τη μαύρη αλήθεια, από τις σκορδαλιές της περασμένης Τετάρτης δεν έχω συνέλθει ακόμη. Τι την ήθελα μια τσανάκα ολόκληρη; Τέλος πάντων, μια σκορδαλιά μάς έμεινε για να γιορτάζουμε την Παλιγγενεσία, όλα τα άλλα μάς τα πήραν. Διότι δεν ξέρω αν το προσέξατε, αλλά η τηλεόραση δεν παίζει πια εκείνες τις ηρωικές, χουντικές […]