Ο κόσμος γίνεται λιγότερο ανθεκτικός σε επιδημίες μολυσματικών ασθενειών, προειδοποιούν οι ειδικοί, καθώς – εν μέσω του υγειονομικού συναγερμού για τον χανταϊό – ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει σημάνει από την Κυριακή διεθνή έκτακτη ανάγκη για τη δημόσια υγεία λόγω της επιδημίας του θανατηφόρου ιού Εμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Και δη ενός στελέχους για το οποίο δεν υπάρχει εμβόλιο ούτε θεραπεία.
Σύμφωνα με τα Αφρικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, έχουν καταγραφεί περισσότερα από 390 ύποπτα κρούσματα και τουλάχιστον 100 αναφερόμενοι θάνατοι από το στέλεχος Μπουντιμπούγκιο. Τα αρχικά συμπτώματα μοιάζουν με αυτά της γρίπης ή της ελονοσίας, γεγονός που μπορεί να καθυστερήσει τον εντοπισμό του αιμορραγικού πυρετού.
Ο ΠΟΥ ανέφερε ότι η επιδημία δεν πληροί τα κριτήρια κήρυξης πανδημικής κατάστασης έκτακτης ανάγκης, όπως με την COVID-19. Προειδοποίησε ωστόσο ότι θα μπορούσε να είναι «πολύ μεγαλύτερη» από ό,τι έχει έως τώρα εκτιμηθεί. Μέχρι στιγμής έχουν ελεγχθεί εργαστηριακά λίγα δείγματα και ο απολογισμός βασίζεται κυρίως σε ύποπτα κρούσματα μιας επιδημίας, που – όπως τώρα προκύπτει – εξαπλώνεται απαρατήρητη εδώ και εβδομάδες. Επίκεντρο είναι η βορειοανατολική επαρχία Ιτούρι: ένα απομακρυσμένο τμήμα του Κονγκό με άθλιες υποδομές υγείας, που μαστίζεται από ένοπλες συγκρούσεις.
Με την εστία της μόλυνσης να εικάζεται ότι ήταν μια κηδεία και εν μέσω αβεβαιότητας για τον «ασθενή μηδέν», το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα – ένας νοσηλευτής στο Ιτούρι – κατέληξε στις 24 Απριλίου. Ομως η έξαρση αναφέρθηκε από τα Αφρικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων μόλις στις 15 Μαΐου, έπειτα από σειρά λαθών στα διαγνωστικά τεστ. Ο ΠΟΥ εξέφρασε τη θλίψη του για το «κρίσιμο κενό εντοπισμού τεσσάρων εβδομάδων». Εντείνοντας τους φόβους για εξάπλωση του ιού, ένα επιβεβαιωμένο κρούσμα έχει καταγραφεί σε γειτονική επαρχία στο Κονγκό, άλλα δύο κρούσματα και ένας θάνατος έχουν αναφερθεί στην όμορη Ουγκάντα, ενώ τουλάχιστον έξι Αμερικανοί έχουν εκτεθεί άμεσα στον ιό Eμπολα στο Κονγκό, σύμφωνα με πηγές του CBS News, με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC) να οργανώνουν τον επαναπατρισμό τους.
Διεθνής αντίδραση
Οι ΗΠΑ εξέδωσαν ταξιδιωτική οδηγία Επιπέδου Τέσσερα – το υψηλότερο – κατά των ταξιδιών στη ΛΔ του Κονγκό, η αμερικανική πρεσβεία στην Ουγκάντα ανέστειλε προσωρινά όλες τις υπηρεσίες έκδοσης βίζας και τα CDC απαγόρευσαν για 30 ημέρες την είσοδο στις ΗΠΑ αλλοδαπών ταξιδιωτών που αναχώρησαν από ή βρέθηκαν στη ΛΔ του Κονγκό, την Ουγκάντα και το Νότιο Σουδάν τις τελευταίες 21 ημέρες. Το δε Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων ανακοίνωσε χθες ότι στέλνει εμπειρογνώμονα στα κεντρικά γραφεία του αντίστοιχου αφρικανικού θεσμού, στην Αιθιοπία, για να υποστηρίξει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό.
Σε αυτό το γκρίζο φόντο άρχισε χθες η κρίσιμη γενική συνέλευση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) στη Γενεύη, έχοντας στην ημερήσια διάταξη μια παγκόσμια συνθήκη για τις πανδημίες, καθώς και την αποχώρηση των ΗΠΑ επί δεύτερης προεδρίας Τραμπ και της Αργεντινής υπό τον ακροδεξιό Χαβιέρ Μιλέι, που έχει συρρικνώσει τον προϋπολογισμό του διεθνούς Οργανισμού.
Εν μέσω δύο επιδημιών, του χανταϊού και του Εμπολα, βαριά σκιά στην 79η Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας ρίχνει επίσης η αδυναμία των κρατών – μελών του ΠΟΥ να συμφωνήσουν στο παράρτημα της συμφωνίας για την πανδημία που υιοθετήθηκε το 2025, το οποίο αφορά τη ρύθμιση της ανταλλαγής πληροφοριών για παθογόνους παράγοντες και της πρόσβασης σε αντίμετρα. «Οι εξάρσεις μολυσματικών ασθενειών γίνονται συχνότερες και πιο καταστροφικές», προειδοποιεί στη νέα έκθεση που έδωσε χθες στη δημοσιότητα το Συμβούλιο Παρακολούθησης της Παγκόσμιας Ετοιμότητας (GPMB), ένας ανεξάρτητος διεθνής οργανισμός αξιολόγησης της ετοιμότητας διεθνώς απέναντι σε υγειονομικές κρίσεις. Οι επιδημίες γίνονται πιο πιθανές λόγω της κλιματικής κρίσης και των ένοπλων συγκρούσεων, τονίζει, υπογραμμίζοντας ότι η συλλογική δράση υπονομεύεται από τον γεωπολιτικό κατακερματισμό και τα εμπορικά συμφέροντα.
