Οταν ο Πίτερ Μανσούρ, πρώην συνταγματάρχης του αμερικανικού στρατού, ο οποίος έκανε δύο μεγάλες θητείες στο Ιράκ, εξετάζει τον πόλεμο που εκτυλίσσεται στο Ιράν, ανησυχεί ότι οι ΗΠΑ κινδυνεύουν να παρασυρθούν σε μία ακόμα μακρά και δαπανηρή μάχη στη Μέση Ανατολή. «Είναι déjà vu» λέει στη «Wall Street Journal» ο στρατιωτικός που ήταν διοικητής ταξιαρχίας στο Ιράκ λίγο μετά την εισβολή του 2003 και αργότερα κορυφαίος βοηθός του στρατηγού Ντέιβιντ Πετρέους. Τώρα είναι καθηγητής Στρατιωτικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Οχάιο.
Ο πόλεμος βρίσκεται στην τέταρτη εβδομάδα του, o πρόεδρος Τραμπ έχει αφήσει να εννοηθεί ότι μπορεί να αναζητά μια διαπραγματευτική λύση, μιλώντας όμως ταυτόχρονα και για πιθανή χερσαία επίθεση στο Ιράν. Οι αναλυτές θεωρούν ότι η Τεχεράνη θα έχει λόγο στο πώς θα τελειώσει η σύγκρουση, την ώρα που ιρανοί αξιωματούχοι καυχιούνται ότι έχουν παγιδεύσει τους Αμερικανούς σε ένα τέλμα.
Οποιο και αν είναι το αποτέλεσμα των συνομιλιών, οι ελπίδες για μια στρατιωτική εκστρατεία που θα είναι ταυτόχρονα γρήγορη και αποφασιστική εξασθενούν και υπάρχουν πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια ότι ο πόλεμος του Ιράν έφτιαξε τις ίδιες παγίδες που συνάντησαν οι Αμερικανοί στο Ιράκ και άλλες συγκρούσεις, συμπεριλαμβανομένων ερωτημάτων σχετικά με ασαφείς στόχους, ανεπαρκή σχεδιασμό για απρόβλεπτα περιστατικά και υπερβολικά αισιόδοξες υποθέσεις.
Παρά τις προφανείς επιτυχίες του αμερικανικού στρατού στο πεδίο της μάχης, γράφει η «WSJ», η εκστρατεία σοκ και δέους θα μπορούσε εύκολα να μετατραπεί σε μια λιγότερο έντονη, αλλά μακροχρόνια αντιπαράθεση με ένα ανυπότακτο και σκληροπυρηνικό ιρανικό καθεστώς, κρατώντας ομήρους τις παγκόσμιες προμήθειες πετρελαίου για τα επόμενα χρόνια. «Ακόμα κι αν αυτό τελειώσει τώρα, θα υπάρξουν απρόβλεπτες μακροπρόθεσμες συνέπειες, οι περισσότερες από τις οποίες είναι αρνητικές, όπως ακριβώς και το Ιράκ» τονίζει ο Αλαν Εϊρ, ένας βετεράνος αμερικανός διπλωμάτης που ασχολούνταν με το Ιράν για δεκαετίες προτού συνταξιοδοτηθεί το 2023.
Κάθε πόλεμος είναι διαφορετικός. Αυτή η σύγκρουση είναι απίθανο να είναι τόσο μεγάλη ή δαπανηρή όσο το Ιράκ, το Αφγανιστάν ή το Βιετνάμ. Η πίεση στον Τραμπ να αποχωρήσει από τον πόλεμο θα αυξηθεί – προτού προκαλέσει μη αναστρέψιμη ζημιά στην παγκόσμια οικονομία και τις χρηματοπιστωτικές αγορές και προτού οι ψηφοφόροι θυμώσουν εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών. Ο Τραμπ είναι ο δεύτερος αμερικανός πρόεδρος, μετά τον Μπαράκ Ομπάμα, που δόμησε την πολιτική του εικόνα εν μέρει σε αντίθεση με τον πόλεμο στο Ιράκ, ο οποίος διήρκεσε σχεδόν εννέα χρόνια, κόστισε περίπου 2-3 τρισ. δολάρια και είχε ως αποτέλεσμα να σκοτωθούν περίπου 4.500 αμερικανοί στρατιώτες. Ο Τραμπ είχε ορκιστεί εδώ και καιρό να μείνει μακριά από τέτοιους πολέμους.
Οπως και στο Ιράκ, η σύγκρουση στο Ιράν ξεκίνησε, εν μέρει, λόγω προειδοποιήσεων για άμεση απειλή από όπλα μαζικής καταστροφής. Οπως και στο Ιράκ, ο σχεδιασμός επικεντρώθηκε σε μεγάλο βαθμό στην εντυπωσιακή στρατιωτική ισχύ της Αμερικής, αλλά πολύ λιγότερο στις συνέπειες του τι μπορεί να συμβεί στη συνέχεια. Οπως και στο Ιράκ, οι ειδικοί που διαφωνούσαν παραγκωνίστηκαν ή αγνοήθηκαν, θυμίζει ο Μανσούρ. «Στο Ιράκ, επικεντρωθήκαμε σε πολεμικές επιχειρήσεις που ήταν εξαιρετικά επιτυχημένες» εξηγεί. «Δεν σκεφτήκαμε τι θα ακολουθούσε την κατάρρευση του καθεστώτος Μπάαθ. Σε αυτή την περίπτωση δεν είμαστε καν σίγουροι αν θέλουμε να καταρρεύσει το καθεστώς ή όχι, και σίγουρα δεν γνωρίζουμε ποια θα είναι η τελική κατάσταση αυτής της σύγκρουσης».
Μια συνέπεια κάποιων προηγούμενων πολέμων των ΗΠΑ – και αυτού – ήταν η απροσδόκητη ενίσχυση των αντιπάλων των ΗΠΑ. Ο πόλεμος στο Ιράκ ενίσχυσε την Τεχεράνη απομακρύνοντας τον Σαντάμ Χουσεΐν – έναν από τους μεγαλύτερους εχθρούς της – και επιτρέποντας στο Ιράκ να γλιστρήσει στη σφαίρα επιρροής του Ιράν. Η τρέχουσα σύγκρουση διαμορφώνεται ως νίκη για τη Ρωσία, αυξάνοντας τις τιμές του πετρελαίου και εξαντλώντας τα αποθέματα αεράμυνας που διαφορετικά θα μπορούσαν να είχαν πάει στην Ουκρανία.
