Ιλουστρασιόν στο γκρι αλλά… ινκόγκνιτο

Αν κάνετε μια βόλτα στην οδό Διδότου στα Εξάρχεια, πολύ πιθανόν να πέσει το μάτι σας σε ένα κατάστημα όπου πωλούνται πλακάκια μπάνιου, όπως και γενικότερα σπιτιού. Σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο προϊόν, ο ιδιοκτήτης της επιχείρησης, όπως μαθαίνω, είναι ένας από τους πιο ενημερωμένους στην Ελλάδα. Πληροφορήθηκα δε ότι το κατάστημα αυτό είναι τόσο «μέσα στο σήμερα» που αρχιτέκτονες (όπως ο κύριος που τυχαία γνώρισα και μου έδωσε την πληροφορία) αγοράζουν από εκεί πλακάκια για πολύ μεγάλες δουλειές ξενοδοχείων υπερπολυτελείας, εντός όπως και εκτός Ελλάδας.

Το εντυπωσιακό εδώ όμως δεν είναι τα ίδια τα πλακάκια αλλά η διακριτικότητα του σημείου πώλησης. Δεν είναι μαγαζί-βιτρίνα, δεν στηρίζεται στη διαφήμιση και δεν θα το βρεις εύκολα γκουγκλάροντας στο Διαδίκτυο. Πέρα από κάποιες μικρές, χαμηλών τόνων, προσωπικές εκθέσεις που ο ίδιος ο χώρος διοργανώνει, η ύπαρξή του θα σου γίνει γνωστή μόνο αν το αναζητήσεις επί τούτου έχοντας πάρει από κάπου την πληροφορία, όπως συνέβη με  εμένα.

Αυτή είναι μια καινούργια φιλοσοφία πώλησης ακριβών προϊόντων στην Ελλάδα. Γίνεται επιλογή περιοχών πιο «undergound» από εκείνες όπου θα περίμενες ότι θα υπήρχαν τέτοια καταστήματα, ώστε να δημιουργείται η εντύπωση ότι το ιλουστρασιόν έχει και αυτό μια θέση στο γκρι. Ενα κατάστημα που παλαιότερα θα είχε θέση μόνο στο Κολωνάκι ανοίγει στα Εξάρχεια ή στου Ψυρή, χωρίς όμως να κάνει «μπαμ».

Ομως η διαφορά (όπως και το ενδιαφέρον) είναι ότι όλη αυτή η συνθήκη γίνεται κάπως ινκόγκνιτο, χωρίς την προβολή που θα περίμενε κανείς ώστε ένα τέτοιο «μαγαζί» να αποκτήσει δημοσιότητα. Οχι. Αντιθέτως, στην όλη κατάσταση, υπάρχει μια αίσθηση «τελετουργικού μυστικισμού». Για παράδειγμα, το κατάστημα μπορεί να βρίσκεται στον τρίτο όροφο μιας εξαώροφης πολυκατοικίας, οπότε την ύπαρξή του, ή το ποιο κουδούνι θα πρέπει να πατήσεις, θα τα μάθεις μόνο αν σου τα πει κάποιος τρίτος. Και σε αυτές τις περιπτώσεις το στόμα με στόμα είναι ο μόνος τρόπος για να μάθεις.

Οπως ακριβώς συνέβη με την περίπτωση που περιγράφω στην αρχή του κειμένου. Είναι αυτό που λέμε «speak easy», δηλαδή μεταξύ μας. Ο κύριος με τον οποίο συζήτησα μου είπε ότι τα καλύτερα πράγματα, τουλάχιστον στον τομέα της δικής του δουλειάς (αλλά φυσικά όχι μόνο), τα βλέπουμε εκεί όπου ποτέ κανένας δεν θα τα δει. Γιατί σε αυτούς τους χώρους παρουσιάζονται πράγματα που θα βγουν στην αγορά μετά από τουλάχιστον δύο χρόνια. Σε ό,τι αφορά τον δικό του τομέα, το «άντρο» αυτής της σχετικά νέας για την Ελλάδα κατάστασης (γιατί στο εξωτερικό δεν είναι και τόσο νέα), είναι το Μιλάνο. Κάθε χρόνο στην πόλη του ιταλικού Βορρά γίνεται ένα «χαμηλών τόνων» forum, μια έκθεση απευθυνόμενη κυρίως σε αρχιτέκτονες και σχεδιαστές εσωτερικών χώρων. Από εκεί και πέρα υπάρχουν οι συγκεκριμένοι «ισχυροί» πωλητές που διοργανώνουν τις δικές τους εκθέσεις, επίσης απευθυνόμενες σε λίγους και έτσι διοχετεύουν εκεί όπου θεωρούν ιδανικό το προϊόν τους.

Ενα εύλογο ερώτημα που προκύπτει από το θέμα είναι για ποιον λόγο όλη αυτή η κατάσταση δεν «απλώνεται» ώστε τα προϊόντα να αφορούν περισσότερο κόσμο. Περισσότερες πωλήσεις δεν σημαίνει περισσότερα χρήματα; Οχι απαραιτήτως, και η απάντηση βρίσκεται στην τιμή. Οι τιμές σε αυτούς τους χώρους είναι πάρα πολύ υψηλές. Οταν βλέπεις ότι εκεί ένας μπουφές κοστίζει 8.000 ευρώ, αντιλαμβάνεσαι ότι αν το κατάστημα απευθυνόταν σε περισσότερο κόσμο η τιμή του μπουφέ θα έπρεπε να μειωθεί τουλάχιστον στο μισό.

Και το βασικότερο είναι ότι ο «μυστικισμός» που υπάρχει πίσω από αυτή τη συνθήκη, το «μεταξύ μας», ασκεί μια (ανεξήγητη;) γοητεία, κάτι που φαίνεται από το σύμπλεγμα των περιοχών. Ενώ πριν από 20 χρόνια η διαφορά ανάμεσα σε περιοχές όπως π.χ. το Κολωνάκι και του Ψυρή ήταν ξεκάθαρες, αυτό κάποια στιγμή αρχίζει να αλλάζει. Ξαφνικά το Κολωνάκι άρχισε να «κατεβαίνει» στου Ψυρρή και του Ψυρρή να «ανεβαίνει» στο Κολωνάκι. Αρχισαν να δημιουργούνται underground μαγαζιά στο Κολωνάκι και κυριλέ στου Ψυρρή. Οι δύο πολιτισμοί» συναντήθηκαν και το αποτέλεσμα ήταν ο Κολωνακιώτης να γίνει λίγο πιο «βρωμιάρης» την ώρα που ο Ψυριώτης γινόταν λίγο πιο «σαλονάτος».