Οι πόζες της εξάντλησης στα κόκκινα χαλιά και τη χλόη των Καννών

Η σύγχρονη «πανελεύθερη» επικράτεια της μόδας έχει επιτρέψει στα άτομα να ντυθούν με κάθε δυνατό και απίθανο συνδυασμό ρούχων για να δουλέψουν το προσωπικό στυλ τους. Μέχρι που στο κινηματογραφικό φεστιβάλ των Καννών ήδη από την πρώτη μέρα επιβλήθηκαν περιορισμοί στην ενδυματολογική εμφάνιση που τάραξαν την τελετουργία της καθιερωμένης παρέλασης στο κόκκινο χαλί. Οι καλεσμένοι στις επίσημες προβολές των ταινιών που ανεβαίνουν τα σκαλοπάτια του Μεγάρου του Φεστιβάλ στην Κρουαζέτ στερήθηκαν μία ευκαιρία να σταθούν σε κοινή θέα και να επιδείξουν το κατόρθωμα της κοινωνικής τους αξίας ερμηνεύοντας όπως τους συνέφερε την επισήμανση «επίσημο ένδυμα». Θα έπρεπε να μη φοράνε ρούχα με ουρές και φτερά καθώς παρεμποδίζουν τη θέαση της ταινίας στους υπόλοιπους καλεσμένους που βρίσκονται στην αίθουσα προβολής. Οι διοργανωτές τόνισαν επίσης ότι δεν θα είναι δεκτές οι εμφανίσεις γυναικών με διάφανα ρούχα, καθώς το «γυμνό ντύσιμο» προκαλεί δημοσιότητα για λάθος λόγους. Δηλαδή δεν είναι το πρόσωπο του συντελεστή μιας ταινίας το σημαντικό στοιχείο προβολής, αλλά το οποιοδήποτε αποκαλυπτικό σώμα που στέκεται και ποζάρει στα σκαλιά προσελκύοντας τα φλας και τις κάμερες.

Πώς ορίζεται λοιπόν σήμερα το επίσημο; Ποιο σώμα αποκτά δικαιοδοσία να δηλώσει συμβολικά με τα ρούχα του την ισχύ της εξουσίας; Είναι το επίσημο ένδυμα περιοριστικό για την παρουσία ευφάνταστων συνδυασμών που στέλνουν μηνύματα ελευθερίας για τη διαμόρφωση μίας ταυτότητας; Υπάρχει μία αλήθεια σε αυτό το γαλλικό αίτημα εστίασης της προσοχής στον σκοπό της διοργάνωσης να επιβραβεύει την κινηματογραφική τέχνη και όχι τους επιδειξίες influencers, μοντέλα και άλλες προσωπικότητες που προβάλλονται ως πρεσβευτές αγαθών οποιασδήποτε εμπορικής επωνυμίας που κυνηγά τον χαρακτηρισμό «υψηλά πολυτελής».

Για το καλό της μόδας, από σχεδιαστική τουλάχιστον πλευρά, οι περιοριστικές υποδείξεις είναι χρήσιμες. Το πλαίσιο τους πιεστικό και αναχρονιστικό προετοιμάζει την ανάδυση ευρηματικών προτάσεων. Βέβαια αυτό είναι δυνατό να φέρει αποτέλεσμα μόνο αν οι δημιουργοί κερδίσουν περισσότερο χρόνο για να επεξεργαστούν τους πειραματισμούς τους πάνω στην ύλη και στην κίνηση του σώματος. Ετσι όπως γινόταν κάποτε, μέχρι τη δεκαετία του 1990, όταν οι συλλογές τους έδειχναν να είναι δουλεμένες τεχνικά αλλά και με συναίσθημα.

Οι εμφανίσεις στη φετινή διοργάνωση των Καννών δεν άλλαξαν τη δυναμική της επίσημης εμφάνισης. Ο κόσμος του κινηματογράφου συνεχίζει να αντανακλά μία κοινότητα που η καταξίωση της βασίζεται στις επιδόσεις. Και η αγωνία της επίδοσης σε κάποια περισπούδαστη εκδήλωση προκαλεί υπερκόπωση. Γιατί είναι η πρόσκληση και όχι το νόημα της εκδήλωσης που απασχολεί τους παρευρισκόμενους. Ετσι, η αποπλάνηση του βλέμματος εξακολουθεί να ανατρέχει σε στερεοτυπικές πονηριές: κόκκινες τουαλέτες, λάμψεις αστραφτερών στοιχείων, σχισμές του ρούχου σε επιλεγμένα σημεία του σώματος. Παρόλο που οι εμφανίσεις αυτές προκαλούν μόχθο προετοιμασίας, η επανάληψη τους καταλήγει στην εξάντληση. Το ξάφνιασμα ως συστατικό του στυλ είναι αυτό που προστατεύει την έμπνευση να μην πέσει σε αδράνεια. Και να μη συμβεί αυτό που περιγράφει ο Βάλτερ Μπένγιαμιν στα δοκίμιά του: «Η πλήξη είναι ένα ζεστό γκρι ύφασμα που η φόδρα του είναι από πολύχρωμο και αστραφτερό μετάξι, με το οποίο τυλιγόμαστε και ονειρευόμαστε».

Τροφή για σκέψη

Στην ομιλία του στο δείπνο του AmfAR στις Κάννες (φιλανθρωπικός οργανισμός για την ενίσχυση της έρευνας για την πρόληψη του ιού του AIDS), ο απερχόμενος διευθύνων σύμβουλος Kevin Robert Frost αναφέρθηκε και στις περικοπές της κυβέρνησης Τραμπ που επηρεάζουν την πρόληψη του ιού ΗΙV. «Πολλές κυβερνήσεις, ιδίως η δική μου, των ΗΠΑ, αλλά και τα Ηνωμένα Εθνη, περικόπτουν τις επενδύσεις στην υγεία και πολλές κοινότητες αισθάνονται ήδη τις συνέπειες. Ιδίως οι άνθρωποι που ζουν με HIV, οι οποίοι για να επιβιώσουν εξαρτώνται καθημερινά από φάρμακα». Καθισμένη κοντά στη σκηνή η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ (φωτογραφία αρχείου) άκουγε τα λόγια του. Λίγα λεπτά νωρίτερα η επιλεγμένη από τον Τραμπ ως πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Ελλάδα είχε ποζάρει με το κόκκινο φόρεμά της στη χλόη του διάσημου Hotel Du Cap στο Εντεν Ροκ των Καννών, επισφραγίζοντας την υποστήριξη της (;) στους σκοπούς του AmfAR Gala. Ο φετινός έρανός του για το Ιδρυμα Ερευνας για το AIDS συγκέντρωσε πάνω από 17 εκατ. δολάρια από τη δημοπρασία έργων τέχνης, δημιουργιών μόδας, κοσμημάτων και εμπειριών.