Της Ευρώπης

«Είναι η Μελόνι η ηγέτις που χρειάζεται η Ευρώπη;». Αυτός ήταν ο τίτλος ενός άρθρου του ιταλού δημοσιογράφου και συγγραφέα Ματία Φεραρέζι, που δημοσιεύτηκε πριν από λίγες ημέρες στον ιστότοπο Project Syndicate. Ο αρθρογράφος επικαλείται έναν σύμβουλο της ιταλίδας πρωθυπουργού που του είπε ότι δεν είναι σωστό τόσες δεκαετίες η Γερμανία και η Γαλλία να λειτουργούν χωρίς αντιρρήσεις ως άτυποι αντιπρόσωποι της ΕΕ και, μόλις επιχειρήσει η Ιταλία να αναλάβει αυτόν τον ρόλο, να δημιουργείται πρόβλημα. Στο κάτω – κάτω, πρόσθεσε ο σύμβουλος, η Μελόνι μπορεί να μιλάει σήμερα ευκολότερα με τον Λευκό Οίκο απ’ ό,τι οι άλλοι ηγέτες.

Είναι άραγε αυτό το προνόμιο – το να σε δέχεται δηλαδή στα σαλόνια του ο Τραμπ – το ύστατο, και πιο αφοπλιστικό, κριτήριο με το οποίο θα απαντηθεί επιτέλους το παράπονο που αποδίδεται στον Χένρι Κίσινγκερ, η ύπαρξη ενός τηλεφωνικού αριθμού δηλαδή τον οποίο θα καλεί ένας αμερικανός ηγέτης που θέλει να μιλήσει με την Ευρώπη; Θα ήταν θλιβερό αν η απάντηση ήταν καταφατική. Οχι μόνο επειδή η συγκεκριμένη ηγέτις έχει το συγκεκριμένο, φασιστικό δηλαδή, παρελθόν, το οποίο προσπαθεί να ξεπλύνει από τότε που ανέλαβε την πρωθυπουργία μετριάζοντας τους τόνους της απέναντι στην ΕΕ. Αλλά επειδή το μεγάλο στοίχημα για την Ευρώπη, που έγινε ακόμη πιο κρίσιμο μετά την επανεκλογή του Τραμπ, είναι η επίτευξη της στρατηγικής της αυτονομίας.

Ο ηγέτης μιας τέτοιας Ευρώπης δεν θα παρακαλάει να τον δεχθεί ο ηγέτης των Ηνωμένων Πολιτειών, όποιος κι αν είναι, ούτε βέβαια θα δίνει συνεντεύξεις σε ιστότοπους που παρακολουθεί ο Αυτοκράτορας ελπίζοντας να πέσει το μάτι του στην Ταπεινότητά του. Οι ρόλοι τους θα είναι ισότιμοι και η σχέση τους δεν θα είναι ανταγωνιστική – ποιος θα συντρίψει ποιον -, αλλά αμοιβαία επωφελής. Στο κάτω – κάτω, η Ευρώπη και η Αμερική είναι σύμμαχοι, μοιράζονται τα ίδια ιδανικά, τις ίδιες αξίες, την ίδια αγάπη για την ελευθερία και τη δημοκρατία.

Ωραία λόγια. Αλλά τι αξία έχουν στη φετινή Ημέρα της Ευρώπης; Μήπως η Ευρώπη δεν είναι πια αυτό που έχουμε στο μυαλό μας, δηλαδή ένα πρότυπο δημοκρατίας και αλληλεγγύης, αλλά πλησιάζει με ταχείς ρυθμούς αυτά που πρεσβεύουν οι ηγέτες που θα παραστούν σήμερα στις παρελάσεις της Μόσχας και θα σφίξουν το χέρι του Πούτιν, ο γείτονάς μας ο Βούτσιτς, δηλαδή, ο Φίτσο και το κακό συναπάντημα; Και στην περίπτωση αυτή, η Μελόνι δεν είναι εν τέλει το έλασσον κακό;

Ισως είναι υπερβολικοί αυτοί οι φόβοι. Στο κάτω – κάτω, η Ευρώπη εξακολουθεί να υποστηρίζει με θέρμη το θύμα του σύγχρονου ολοκληρωτισμού, την Ουκρανία. Και στην Πόλη του Φωτός, η Νάνα Μούσχουρη είχε προσκληθεί να ερμηνεύσει χθες το βράδυ το «Τραγουδώ μαζί σου, ελευθερία». Θυμόμαστε βέβαια τους στίχους που ακολουθούν: «Οταν κλαις, κλαίω κι εγώ για τον πόνο σου, / όταν τρέμεις, προσεύχομαι για σένα, ελευθερία».