Μαγειρεύουν συνάντηση Ντόναλντ Τραμπ και Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν

Εντονο είναι το διπλωματικό παρασκήνιο για συναντήσεις στο περιθώριο της κηδείας του Πάπα Φραγκίσκου, καθώς ηγέτες από όλο τον κόσμο έχουν εκφράσει την πρόθεσή τους να μεταβούν στο Βατικανό. Μεταξύ αυτών οι πρόεδροι των ΗΠΑ και της Γαλλίας Ντόναλντ Τραμπ και Εμανουέλ Μακρόν, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, ο έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο πρίγκιπας Ουίλιαμ που θα εκπροσωπήσει τον πατέρα του, βασιλιά της Βρετανίας Κάρολο, οι πρόεδροι της Αργεντινής Χαβιέρ Μιλέι και της Βραζιλίας Λούλα ντα Σίλβα. Τα μέτρα ασφαλείας είναι δρακόντεια και η παρουσία αστυνομικών, καραμπινιέρων και ειδικών δυνάμεων, εμφανής. Το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δεν θα παραστεί, ενώ δεν θα μεταβεί στο Βατικανό ούτε ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ήταν από τους πρώτους που δήλωσε ότι θα μεταβεί μαζί με τη σύζυγό του Μελάνια στη Ρώμη, οπότε αρκετοί ηγέτες ελπίζουν σε ένα τετ α τετ μαζί του. Μεταξύ αυτών ο ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, o οποίος δήλωσε «έτοιμος» να συναντηθεί με τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Ομως και η επικεφαλής της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν φαίνεται να προσπαθεί για μια συνάντηση με τον αμερικανό πρόεδρο που θα αφορά και το φλέγον θέμα των δασμών. Μια, έστω και άτυπη, διμερής συνάντηση κορυφής, με αφορμή την κηδεία του ποντίφικα, λένε αξιωματούχοι της ΕΕ, μπορεί να εκτονώσει εσωτερικές εντάσεις στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Κι αυτό διότι με την πρόσφατη επίσκεψή της στον Λευκό Οίκο η ακροδεξιά ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι φαινόταν να αναλαμβάνει έναν ειδικό ρόλο μεσολαβητή μεταξύ Ουάσιγκτον και Βρυξελλών που δεν άρεσε σε πολλούς ευρωπαίους ηγέτες. Ομως τώρα, αν πραγματοποιηθεί συνάντηση Τραμπ – Φον ντερ Λάιεν, δεν θα χρειαστεί η μεσολάβησή της.

Η κηδεία του Πάπα Φραγκίσκου, λοιπόν, μπορεί να εξελιχθεί σε μια ευκαιρία επανασύνδεσης του διαλόγου των Βρυξελλών με την αμερικανική διοίκηση που έχουν διαταραχτεί εδώ και αρκετό καιρό. Η συνάντηση δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, όμως το αίτημα έχει υποβληθεί, αν και δεν έχει έρθει ακόμα απάντηση από τον Λευκό Οίκο, γράφει η «Repubblica».

Η ιταλική ευκαιρία

Η ιδέα της αξιοποίησης της «ιταλικής» ευκαιρίας ενισχύθηκε τις τελευταίες ημέρες μετά τη μεγάλη δυσαρέσκεια που προέκυψε από τους χειρισμούς της Μελόνι και τις συζητήσεις που είχε με τη Φον ντερ Λάιεν σχετικά με τον ευρωαμερικανικό διάλογο. Η πρόταση, που διατύπωσε η Μελόνι, για τη διοργάνωση ευρωαμερικανικής συνόδου κορυφής στην ιταλική πρωτεύουσα τον Μάιο έχει προκαλέσει στην πραγματικότητα πολλές αντιδράσεις. Καταρχήν, λόγω του πρωταγωνιστικού ρόλου που έπαιξε η Μελόνι, καθώς τίθεται ένα καίριο ζήτημα: «Οι σύνοδοι κορυφής συγκαλούνται από το Συμβούλιο και όχι από την κυβέρνηση ενός κράτους – μέλους», ανέφεραν εκπρόσωποι χωρών – μελών σε αξιωματούχους της Κομισιόν.

Αρνητικές αντιδράσεις

Πέρα όμως από τις διαδικαστικές πτυχές, η ιδέα της διεξαγωγής συνάντησης με τον Ντόναλντ Τραμπ στη Ρώμη, ουσιαστικά υπό την αιγίδα της ιταλικής κυβέρνησης, συνάντησε αμέσως αρνητικές αντιδράσεις από τη Γαλλία, την Ισπανία, την Πολωνία, ακόμη και τη Γερμανία. Η πολιτική και ιδεολογική εγγύτητα της Μελόνι με τον Τραμπ θεωρείται πρόβλημα για την Ενωση. Οι επιθέσεις που εξαπέλυσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ κατά της Γηραιάς Ηπείρου έχουν ερμηνευθεί ως απονομιμοποίηση που δεν μπορεί να υποστηριχθεί ακόμη και με την αποδοχή ότι μια επίσημη συνάντηση δεν γίνεται στις Βρυξέλλες αλλά σε άλλη πόλη. Η κριτική που δέχθηκε η πρόεδρος της Κομισιόν δείχνει ότι δεν μπορεί να αγνοήσει τις αντιδράσεις. Ως εκ τούτου, γράφει η ιταλική εφημερίδα, προσπαθεί να αποφύγει την επιδείνωση των σχέσεων μεταξύ των 27 επιτυγχάνοντας μια συνάντηση με τον Τραμπ στο περιθώριο της κηδείας, αποφεύγοντας έτσι τη μεσολάβηση της Μελόνι.

Στη συνέχεια, υπάρχει μια πιο συγκεκριμένη πτυχή που αποκτά όλο και μεγαλύτερη αξία. Θα πρέπει να συγκληθεί μια σύνοδος κορυφής με τον αμερικανό πρόεδρο προκειμένου να επικυρωθεί μια συμφωνία για τους δασμούς που δεν υπάρχει ακόμη. Οι επαφές σε τεχνικό επίπεδο συνεχίζονται, αλλά η πολιτική ουσία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. «Οπως γνωρίζετε», υπενθύμισε το επιτελείο της Φον ντερ Λάιεν, «η Τζόρτζια Μελόνι βρέθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες την περασμένη εβδομάδα και είχε συνάντηση με τον πρόεδρο Τραμπ. Η επίσκεψη αυτή συντονίστηκε επανειλημμένα μεταξύ της πρωθυπουργού Μελόνι και της προέδρου της Επιτροπής. Οπως έχουμε πει σε πολλές περιπτώσεις, όλες οι επαφές με ομολόγους των ΗΠΑ είναι θετικές. Αλλά θα ήταν καλή ιδέα να συναντηθούμε με τον ομόλογό μας των ΗΠΑ μόλις επιτευχθεί συμφωνία επί της ουσίας».