Ενας κόσμος που γύρισε ανάποδα

Οι πολιτικές και οι αβεβαιότητες της δεύτερης κυβέρνησης του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχουν πλήξει την παγκόσμια οικονομία με εξωγενές σοκ. Οι κίνδυνοι είναι ιδιαίτερα ανησυχητικοί τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και στην Κίνα, που αντιπροσωπεύουν συλλογικά το 40% της σωρευτικής αύξησης του παγκόσμιου ΑΕΠ από το 2010 και μετά.

Η Αμερική είναι πλέον το πρόβλημα, όχι η λύση. Οι ΗΠΑ έχουν μετατραπεί σε χώρα προστατευτισμού, δημιουργώντας μεγάλους κινδύνους για έναν ήδη εύθραυστο παγκόσμιο εμπορικό κύκλο. Ταυτόχρονα, το κίνημα MAGA (Make America Great Again) του Τραμπ έχει δημιουργήσει σφήνα μεταξύ των ΗΠΑ και της Ευρώπης και έχει διχάσει τη Βόρεια Αμερική, με την ίδια την ανεξαρτησία του Καναδά να βρίσκεται στο στόχαστρό του. Ο κεντρικός ρόλος των ΗΠΑ στη διατήρηση της γεωστρατηγικής σταθερότητας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο έχει καταρρεύσει.

Οι ΗΠΑ δεν θα μπορέσουν να ξαναβάλουν το τζίνι στο μπουκάλι.

Αυτή η κατάρρευση της εμπιστοσύνης θα ρίξει μια μακρά και διαρκή σκιά στις οικονομικές επιδόσεις.

Το σοκ του Τραμπ είναι πιθανό όχι μόνο να επιδεινώσει τη κινεζοαμερικανική σύγκρουση αλλά και να αποδυναμώσει σημαντικά τις προοπτικές ανάπτυξης και των δύο χωρών.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές τα επόμενα χρόνια; Η τρέχουσα βασική προσδοκία για αύξηση του παγκόσμιου ΑΕΠ κατά περίπου 3,3% για το 2025-26, σύμφωνα με τις πρόσφατες προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, είναι υπερβολικά αισιόδοξη.

Αυτό υποδηλώνει μείωση των προβλέψεων για την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη για το 2025, με την επιβράδυνση να γίνεται σημαντικά πιο έντονη το 2026 και μετά. Αυτό θα μπορούσε εύκολα να ωθήσει μια όλο και πιο εύθραυστη παγκόσμια οικονομία στο όριο του 2,5% ανάπτυξης, που συνήθως συνδέεται με την απόλυτη παγκόσμια ύφεση.

Το υψηλότερο κόστος που συνδέεται με την επερχόμενη κλιμάκωση των πολυμερών δασμών του Τραμπ, η οποία αναμένεται να ανακοινωθεί στις 2 Απριλίου, είναι ιδιαίτερα προβληματικό. Το σοκ του Τραμπ, εν ολίγοις, είναι το λειτουργικό ισοδύναμο μιας πλήρους κρίσης. Πρόκειται για μια γεωστρατηγική κρίση που αντανακλά την αντιστροφή του παγκόσμιου ηγετικού ρόλου της Αμερικής. Μέσα σε δύο μήνες ο Τραμπ έχει γυρίσει τον κόσμο ανάποδα. Αν η εκτίμησή μου για αυτό το σοκ είναι έστω και λίγο κοντά στον στόχο, οι ανησυχίες σχετικά με τις παγκόσμιες οικονομικές προβλέψεις θα αποδειχτούν σχεδόν ασήμαντες.

Ο Στίβεν Ρόουτς είναι πρώην πρόεδρος της Morgan Stanley Asia. Είναι μέλος του διδακτικού προσωπικού του Yale University