Οι αποκρούσεις στα πέναλτι που άφησαν εποχή

Μεγαλώνοντας και παίζοντας ποδόσφαιρο στις αλάνες, δύο ήταν τα ονόματα που ακούγονταν κάθε φορά που εκείνος που έπαιζε τερματοφύλακας έκανε μια μεγάλη απόκρουση. «Μα ποιος είσαι; Ο Ντασάεφ;» ήταν το ένα. «Μα ποιος είσαι; Ο Ντουκαντάμ;» ήταν το άλλο. Και οι δύο έφτιαξαν τα ονόματά τους κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’80. Το 1988 ο Ντασάεφ βραβεύτηκε ως ο καλύτερος τερματοφύλακας της χρονιάς από τη Διεθνή Ομοσπονδία Ιστορίας και Στατιστικής του ποδοσφαίρου. Δύο χρόνια νωρίτερα ο Χέλμουτ Ντουκαντάμ είχε κάνει γνωστό το όνομά του σε ολόκληρο τον πλανήτη και το τοποθέτησε στο βιβλίο με τα ρεκόρ Γκίνες. Μόνο αυτό άξιζε στα όσα απίθανα έκανε τη βραδιά της 7ης Μαΐου 1986. Ο ρουμάνος τερματοφύλακας είχε βρεθεί με τη Στεάουα Βουκουρεστίου στον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών απέναντι στην Μπαρτσελόνα.

Το ματς ολοκληρώθηκε 0-0 και η κατάκτηση του τροπαίου θα κρινόταν στα πέναλτι. Εκεί ο Ντουκαντάμ έκανε κάτι που δεν έχει κάνει ποτέ κανένας τερματοφύλακας στην Ιστορία. Απέκρουσε και τις τέσσερις εκτελέσεις των Καταλανών και χάρισε στη Στεάουα τον τίτλο της πρωταθλήτριας Ευρώπης. «Μα ποιος είναι; Ο Ντουκαντάμ;», ακούγεται από τότε σχεδόν κάθε φορά που ένας τερματοφύλακας χαρίζει νίκες στην ομάδα του σε διαδικασία πέναλτι. Εκείνη η βραδιά τού χάρισε και ένα από τα προσωνύμιά του. «Ο ήρωας της Σεβίλλης», μιας και το ματς είχε διεξαχθεί στην ισπανική πόλη και το Ραμόν Σάντσεθ Πιθχουάν.

«Oταν ήμουν παιδί, πάντα ονειρευόμουν να παίζω σ’ ένα μεγάλο ματς και να είμαι ο ήρωας που θα βοηθούσε την ομάδα μου να φτάσει στη δόξα. Ακόμη όμως και τότε δεν τολμούσα να φανταστώ ότι αυτό θα μπορούσε να συμβεί σ’ έναν τελικό Ευρωπαϊκού Κυπέλλου και ιδιαίτερα στον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών». Αυτά τα λόγια συνόδευαν τον Ντουκαντάμ για όλο αυτό που είχε πετύχει εκείνο τον Μάιο του ’86 στη Σεβίλλη. Αυτά τα λόγια μαζί με εκείνες τις αποκρούσεις τον συνόδευαν έως τη μέρα που έφυγε από τη ζωή, το πρωί της 2ας Δεκεμβρίου, στα 65 του χρόνια, στο στρατιωτικό νοσοκομείο του Βουκουρεστίου. Η καρδιά του δεν άντεξε μετά την επέμβαση που είχε κάνει τον περασμένο Σεπτέμβριο.

Ο Ντουκαντάμ δεν έκανε ποτέ την καριέρα που πιθανόν να μπορούσε να κάνει. Επί της ουσίας έζησε τη δόξα της μίας βραδιάς. Αμέσως ύστερα απ’ αυτή τη βραδιά ζωής στο Σάντσεθ Πιθχουάν ακολούθησε μια τραγωδία. Οσα η θεά Τύχη χάρισε στον πανύψηλο τερματοφύλακα, του τα πήρε πίσω. Μόλις δύο μήνες μετά. Στις 12 Ιουλίου 1986 ο Ντουκαντάμ έκανε τις καλοκαιρινές του διακοπές σε θέρετρο της Μαύρης Θάλασσας. Τον ξύπνησαν αφόρητοι πόνοι στο δεξί του χέρι, με αποτέλεσμα να διακομιστεί άμεσα στο νοσοκομείο. Εκεί διαγνώστηκε με θρόμβωση και υπήρχαν φόβοι ακόμα και για ακρωτηριασμό. Χειρουργήθηκε και αυτό το χειρουργείο αποδείχτηκε επί της ουσίας το τέλος της καριέρας του τουλάχιστον σε top επίπεδο. Το καλοκαίρι εκείνο και αφού είχε χαρίσει το Πρωτάθλημα Ευρώπης στη Στεάουα, οι Ρουμάνοι είχαν δεχτεί κρούσεις από πολλές κορυφαίες ομάδες της Ευρώπης για να τον πουλήσουν. Το France Football τον είχε συμπεριλάβει στους υποψήφιους για την κατάκτηση της Χρυσής Μπάλας εκείνη τη χρονιά. Ο άγνωστος τερματοφύλακας που έγινε πασίγνωστος σε ένα βράδυ, τα έχανε όλα σε ένα πρωινό. Μόλις δύο μήνες μετά.

Μερικούς μήνες μετά, η Στεάουα θα επισκεπτόταν το Τόκιο για τον τελικό του Διηπειρωτικού Κυπέλλου εναντίον της Ρίβερ Πλέιτ, πρωταθλήτριας της Λατινικής Αμερικής. Ο Ντουκαντάμ δεν μπορούσε να αγωνιστεί, αλλά η παρουσία του θα έφερνε τους Ιάπωνες στο γήπεδο, άρα και περισσότερα έσοδα. Για τα λεφτά ταξίδεψε, για τα λεφτά τον εκμεταλλεύτηκαν, για τα λεφτά φωτογραφίστηκε και έκανε μερικές εκτινάξεις αλλά πέφτοντας στο έδαφος μόνο με το αριστερό του χέρι, για τα λεφτά έδωσε συνεντεύξεις και μοίρασε αυτόγραφα. Και μετά; Μετά… εξαφανίστηκε από προσώπου γης. Ο μύθος έλεγε πως αυτή η «εξαφάνισή» του οφειλόταν στο δικτατορικό καθεστώς της Ρουμανίας. Ελεγαν πως ο γιος του Τσαουσέσκου τού ζήτησε να επιστρέψει ένα αυτοκίνητο που του είχε χαρίσει ο πρόεδρος της Ρεάλ Μαδρίτης (λόγω των επεμβάσεών του απέναντι στη μισητή Μπαρτσελόνα) και όταν εκείνος αρνήθηκε, του έσπασαν τα δάχτυλα του δεξιού χεριού του για να τον τιμωρήσουν. Κάποιες άλλες φήμες έλεγαν πως ο ίδιος άνθρωπος, ο γιος του Τσαουσέσκου, τον πυροβόλησε στο χέρι για να μην ξαναπαίξει μπάλα: επισκίαζε τη δημοφιλία της οικογένειας Τσαουσέσκου και αυτό δεν άρεσε.

Ο ίδιος, χρόνια μετά, σε συνεντεύξεις που έδωσε, δεν παραδέχτηκε τίποτα απ’ όλα αυτά. Είπε πως του φέρθηκαν με πολύ μεγάλη αχαριστία, είπε πως από τη στιγμή που δεν μπορούσε να προσφέρει τις υπηρεσίες του στη Στεάουα τον έδιωξαν από τον στρατό και τον άφησαν χωρίς εισόδημα, είπε ότι εκείνο το βράδυ στη Σεβίλλη, εκτός από τη δόξα, του άφησε ένα μεταχειρισμένο αυτοκίνητο του στρατού και 200 δολάρια. Τίποτα απ’ όλα όσα του είχαν υποσχεθεί. Δεν επέστρεψε ποτέ σε υψηλό επίπεδο. Επαιξε για δύο σεζόν στη Β’ Κατηγορία της Ρουμανίας και στις αρχές των 90s τα παράτησε. Δούλεψε ως συνοριοφύλακας, άνοιξε μια σχολή ποδοσφαίρου που απέτυχε, εργάστηκε ως σχολιαστής αγώνων σε τηλεοπτικό σταθμό, είχε πολλά οικονομικά προβλήματα, έκανε χειρουργεία σε πόδια και χέρια οκτώ φορές. Ηταν ο ήρωας της μιας βραδιάς, ήταν ένα… πεφταστέρι. Αλλά κάθε φορά που θα παίζουμε ποδόσφαιρο με τους φίλους μας και εκείνος που θα παίζει τέρμα θα βγάζει αυτά που δεν… βγαίνουν, θα ακούγεται η ίδια ατάκα: «Μα ποιος είσαι; Ο Ντουκαντάμ;».