Η κλιματική κρίση προκάλεσε τους μισούς θανάτους από καύσωνα

Η κλιματική κατάρρευση είναι υπεύθυνη για τους μισούς και πλέον από τους 68.000 θανάτους που συσχετίστηκαν με τη ζέστη κατά τη διάρκεια του καυτού ευρωπαϊκού καλοκαιριού του 2022: είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε μία νέα μελέτη, από το Ινστιτούτο Παγκόσμιας Υγείας της Βαρκελώνης (ISGlobal).

Oι ερευνητές διαπίστωσαν ότι 38.000 λιγότεροι άνθρωποι θα είχαν πεθάνει από τη ζέστη, αν ο άνθρωπος δεν είχε γεμίσει την ατμόσφαιρα με ρύπους που λειτουργούν σαν θερμοκήπιο και ψήνουν τον πλανήτη. Ο αριθμός των νεκρών είναι περίπου 10 φορές μεγαλύτερος από αυτόν των ανθρώπων που δολοφονήθηκαν στην Ευρώπη τη χρονιά εκείνη.

«Πολλοί βλέπουν την κλιματική αλλαγή ως μια μελλοντική ανησυχία», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, Τέσα Μπακ. «Ωστόσο, τα ευρήματά μας επιβεβαιώνουν ότι είναι ήδη ένα πιεστικό ζήτημα». Ο ζεστός καιρός σκότωσε περισσότερες γυναίκες από ό,τι άνδρες, περισσότερους Νοτιοευρωπαίους από ό,τι Βορειοευρωπαίους και περισσότερους ηλικιωμένους από ό,τι νεότερους. Οι επιστήμονες γνώριζαν ήδη ότι η ρύπανση από τον άνθρακα είχε κάνει τους καύσωνες χειρότερους, αλλά δεν γνώριζαν πόσο είχε αυξήσει τον αριθμό των νεκρών.

Τι έδειξαν τα στοιχεία

Διαπίστωσαν ότι το 56% των θανάτων που είχαν σχέση με τον καύσωνα θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί αν ο κόσμος δεν είχε θερμανθεί από την καύση ορυκτών καυσίμων και την καταστροφή της φύσης. Τα έξι προηγούμενα χρόνια, το ποσοστό αυτό κυμαινόταν μεταξύ 44% και 54%.

Η Ευρώπη θερμαίνεται δύο φορές πιο γρήγορα από τον υπόλοιπο πλανήτη, αλλά οι γιατροί προειδοποιούν ότι τα νοσοκομεία της δεν είναι προετοιμασμένα να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες. Οι επιστήμονες προβλέπουν ότι αν η θερμοκρασία αυξηθεί κατά περισσότερο από 2°C σε σύγκριση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, οι ζωές που θα χαθούν από τα θερμότερα καλοκαίρια στην Ευρώπη θα ξεπεράσουν εκείνες που θα σωθούν από τους ψυχρότερους χειμώνες. Την περασμένη εβδομάδα, το περιβαλλοντικό πρόγραμμα του ΟΗΕ προειδοποίησε ότι ο κόσμος οδεύει προς μια αύξηση της παγκόσμιας θερμοκρασίας κατά 3°C μέχρι το τέλος του αιώνα.

«Μια κοινή παρανόηση είναι ότι μόνο οι ακραίες θερμοκρασίες αποτελούν σοβαρό κίνδυνο», τόνισε η Τέσα Μπεκ. «Ωστόσο, η μελέτη μας, καθώς και προηγούμενες έρευνες, δείχνει ότι ακόμη και η μέτρια ζέστη μπορεί να οδηγήσει σε θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη, ιδίως μεταξύ των πιο ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων».

Οι επιστήμονες είχαν προηγουμένως χρησιμοποιήσει δεδομένα σχετικά με τη ζέστη και την υγεία για 35 ευρωπαϊκές χώρες προκειμένου να εκτιμήσουν πόσο περισσότεροι άνθρωποι πεθαίνουν ως αποτέλεσμα της ζέστης. Στη νέα μελέτη, έτρεξαν το μοντέλο με θερμοκρασίες για έναν υποθετικό κόσμο στον οποίο οι άνθρωποι δεν είχαν θερμάνει τον πλανήτη. Διαπίστωσαν, λοιπόν, ότι η κλιματική αλλαγή ευθύνεται για 22.501 θανάτους λόγω του καύσωνα σε γυναίκες και 14.026 θανάτους λόγω του καύσωνα σε άνδρες.

Σύμφωνα πάντως με τον Γαρύφαλλο Κωνσταντινούδη, ερευνητή στο Imperial College του Λονδίνου, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, οι συνάδελφοί του ενδεχομένως να υπερεκτίμησαν την επίδραση της ζέστης στη θνησιμότητα επειδή δεν έλαβαν υπόψη τους τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι είχαν προσαρμοστεί. «Προηγούμενες μελέτες», επεσήμανε, «έχουν καταγράψει μείωση των επιπτώσεων της ζέστης στη θνησιμότητα με την πάροδο του χρόνου, λόγω παραγόντων όπως οι αλλαγές στις υποδομές και η βελτίωση της υγειονομικής περίθαλψης».