Τα ανοιχτά μέτωπα {LF}μέχρι την 5η Νοεμβρίου

Η ημέρα των αμερικανικών εκλογών θεωρείται, και ορθώς, ορόσημο για την πορεία των διεθνών εξελίξεων. Είναι διάχυτη η αίσθηση ότι η αλλαγή ενοίκου στον Λευκό Οίκο θα είναι η απαρχή μιας εντελώς διαφορετικής πορείας των ΗΠΑ στη διεθνή σκηνή. Η επιστροφή του Τραμπ στην εξουσία δεν θα σηματοδοτήσει απλώς μια ακόμη αλλαγή φρουράς, θα αποτελέσει ιστορικής σημασίας εξέλιξη που μπορεί ν’ αλλάξει ριζικά τις σχέσεις των ΗΠΑ με τον υπόλοιπο κόσμο αλλά και να αλλοιώσει τους δημοκρατικούς τους θεσμούς. Η Κάμαλα Χάρρις μπήκε δυναμικά στην προεκλογική κούρσα και οι εντυπώσεις που άφησε στη μονομαχία με τον αντίπαλό της ήταν εξαιρετικές. Ωστόσο, όπως δείχνουν οι μετρήσεις της κοινής γνώμης, η αναμέτρηση παραμένει κρίσιμη με οριακό το προβάδισμα των δύο υποψηφίων σε συγκεκριμένες πολιτείες από τις οποίες εξαρτάται η έκβαση των εκλογών. Αρα, η νύχτα της 5ης Νοεμβρίου θα είναι μακρά.

Παράλληλα, δεν θα πρέπει να υποτιμήσουμε όσα ενδεχομένως συμβούν στη διεθνή σκηνή μέχρι την ημέρα των αμερικανικών εκλογών καθώς διανύουμε το τελευταίο διάστημα της προεδρίας Μπάιντεν που είναι ούτως ή αλλως αποδυναμωμένη. Εχουμε δείγματα συμπεριφορών που μπορεί να δοκιμάσουν τις αντοχές του απερχόμενου προέδρου και να δημιουργήσουν τετελεσμένα για τον ή τη διάδοχό του.

Το πιο επίφοβο μέτωπο είναι αυτό της Ουκρανίας. Παρά τη θεαματική κίνησή της να καταλάβει ρωσικά εδάφη χωρίς μέχρι στιγμής η Μόσχα να επιχειρήσει ανακατάληψή τους, οι γνώστες των στρατιωτικών πραγμάτων συγκλίνουν στην άποψη ότι το Κίεβο δεν μπορεί να κερδίσει τον πόλεμο. Και στην πλειοψηφία τους, οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ δεν θα ήθελαν δυτικά όπλα να χρησιμοποιηθούν επιθετικά για να πλήξουν στόχους στο ρωσικό έδαφος. Αυτό αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι η ουκρανική κυβέρνηση πιέζεται να δεχτεί διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, όποια διαπραγμάτευση και αν ξεκινήσει αυτό το διάστημα θα τελεί υπό την αίρεση του αποτελέσματος των αμερικανικών εκλογών. Γιατί λοιπόν οι δύο πλευρές να την αποδεχθούν; Υπάρχει και μια ακόμη πιο επικίνδυνη πιθανότητα: να θελήσει η Μόσχα να επηρεάσει το αποτέλεσμα των εκλογών με κάποια πολύ ακραία επιθετική ενέργεια που θα προδίκαζε την έκβαση οποιασδήποτε διαπραγμάτευσης. Αυτό είναι ένα σενάριο που καθόλου δεν πρέπει να αποκλείεται και θα μπορούσε να περιλαμβάνει χρήση πυρηνικών περιορισμένης εμβέλειας.

Το άλλο ανοιχτό μέτωπο, αυτό της Μέσης Ανατολής, θα μπορούσε επίσης να δημιουργήσει τετελεσμένα για τον επόμενο αμερικανό πρόεδρο και τους συμμάχους των ΗΠΑ. Η ισραηλινή πλευρά αν κρίνουμε από τις πρόσφατες ενέργειές της δεν φαίνεται διατεθειμένη να καθήσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο Νετανιάχου δεν θα δεχθεί φόρμουλα λύσης που θα έχει τη σφραγίδα της σημερινής αμερικανικής ηγεσίας. Εχει καλύτερη χημεία με τον Τραμπ και θα περιμένει την έκβαση της εκλογικής αναμέτρησης. Συνεχίζοντας με πλήγματα όπως αυτό του Λιβάνου επεκτείνει το μέτωπο και φέρνει σε δύσκολη θέση τη Χάρις που απευθύνεται σ’ ένα ακροατήριο με λιγότερο φιλοϊσραηλινά αισθήματα.

Δεν πρέπει καθόλου να αποκλείεται το μέτωπο της Μέσης Ανατολής να διευρυνθεί επικίνδυνα το επόμενο διάστημα. Το Ιράν έχει επιδείξει μέχρι στιγμής αυτοσυγκράτηση, καθώς εκτιμά ότι δεν θα βγει κερδισμένο από μια γενικευμένη σύρραξη. Αλλά τα τυχαία γεγονότα καθόριζαν πάντα τις διεθνείς σχέσεις…

Η Ινώ Αφεντούλη είναι εκτελεστική διευθύντρια του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων.