Ευρωπαϊκή Επιτροπή δύο στρωμάτων

Με την κατανομή ρόλων και χαρτοφυλακίων που ανακοίνωσε χθες η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είναι σαφές ότι δημιουργείται μια δομή Επιτροπής δύο στρωμάτων ή δύο ομάδων. Μια πρώτη ομάδα (ως οιονεί Διευθυντήριο) με επιτρόπους πρώτης τάξης και μια δεύτερη με τους απλούς, κανονικούς επιτρόπους. Η πρώτη, ανώτερη και ισχυρή ομάδα συγκροτείται από τους έξι εκτελεστικούς αντιπροέδρους (που όρισε η Φον ντερ Λάιεν, τέσσερις γυναίκες, δύο άνδρες) που προέρχονται από την Ισπανία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, την Ιταλία, την Εσθονία και τη Ρουμανία. Η θέση των απλών αντιπροέδρων που υπάρχει στην τρέχουσα Επιτροπή καταργείται. Ετσι οι έξι εκτελεστικοί αντιπρόεδροι με την πρόεδρο (Γερμανία) μαζί θα συγκροτούν κατά κάποιον τρόπο κάτι ανάλογο με μικρό «υπουργικό Συμβούλιο» που θα διοικεί την Επιτροπή, αν και όπως είναι γνωστό η τελευταία λειτουργεί συλλογικά ως «κολέγιο» και λαμβάνει τυπικά αποφάσεις με πλειοψηφία, ατύπως όμως με συναίνεση.

Η περισσότερο προβληματική τοποθέτηση αντιπροέδρου είναι αυτή του Ραφαέλε Φίτο από την Ιταλία (υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων στην κυβέρνηση Μελόνι μέχρι σήμερα). Η σοσιαλιστική ομάδα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχει διατυπώσει ισχυρή αντίθεση στην ανάδειξη του επιτρόπου που προέρχεται από την ακροδεξιά κυβέρνηση Μελόνι στον ρόλο του εκτελεστικού αντιπροέδρου και δεν αποκλείεται επομένως να μπλοκάρει συνολικά την τοποθέτησή του ως μέλος της Επιτροπής. Πάντως κυβερνήσεις που σε μικρό ή μεγάλο βαθμό ικανοποίησαν αιτήματα της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Γαλλία, Ρουμανία) επιβραβεύτηκαν με την κατάκτηση θέσης αντιπροέδρου, όποια σημασία κι αν έχει αυτό σε ένα όργανο ΕΕ που θεωρείται υπερεθνικό και ανεξάρτητο.

Το χαρτοφυλάκιο που έλαβε ο Απ. Τζιτζικώστας, Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, είναι αρκετά σημαντικό, με περιεχόμενο και ουσία για τα ελληνικά συμφέροντα (ναυτιλία κ.λπ.). Είναι επίσης χαρακτηριστικό ότι ο τομέας της διεύρυνσης αφαιρέθηκε από τον Ολιβερ Βαρχέλι (Ουγγαρία) και πηγαίνει στην επίτροπο την προερχόμενη από τη Σλοβενία, Μάρτα Κος, η οποία όμως τυπικά δεν έχει ακόμη τοποθετηθεί (λόγω εμπλοκής με το Κοινοβούλιο της χώρας).

Θα ακολουθήσει τώρα η βασανιστική διαδικασία ακροάσεων των υπό τοποθέτηση επιτρόπων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Εκτιμάται ότι περίπου τέσσερις είναι πιθανόν να καρατομηθούν για λόγους είτε πολιτικής ορθότητας(!) είτε τεχνοκρατικής ανεπάρκειας.

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), πρώην πρεσβευτής – σύμβουλος του ΥΠΕΞ και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής του ΕΛΙΑΜΕΠ.